1
00:01:16,699 --> 00:01:18,526
...je komt er niet langs...

2
00:01:18,743 --> 00:01:20,534
...Gandalf...

3
00:01:25,207 --> 00:01:30,118
...ik ben een dienaar van het
geheime Vuur, de vlam van Anor...

4
00:01:38,262 --> 00:01:41,133
...ga terug naar de Schaduw...

5
00:01:42,183 --> 00:01:46,227
...het donkere vuur zal je
niet baten, vlam van Udûn...

6
00:01:49,690 --> 00:01:53,604
Je komt er niet langs!

7
00:02:23,098 --> 00:02:25,138
Gandalf!

8
00:02:32,816 --> 00:02:34,690
Vlucht dan, dwazen.

9
00:02:39,198 --> 00:02:40,989
Gandalf!

10
00:03:49,726 --> 00:03:51,600
Gandalf!

11
00:03:52,562 --> 00:03:54,769
Wat is er, meneer Frodo?

12
00:03:56,691 --> 00:03:58,648
Niets.

13
00:04:05,742 --> 00:04:07,735
Gewoon een droom.

14
00:04:21,216 --> 00:04:23,255
Kun je de bodem zien?

15
00:04:24,594 --> 00:04:27,928
Niet naar beneden kijken, Sam.
Gewoon doorgaan.

16
00:04:37,357 --> 00:04:39,230
Vang 'm, meneer Frodo!

17
00:04:43,029 --> 00:04:44,689
Meneer Frodo!

18
00:04:47,492 --> 00:04:50,362
Ik geloof dat ik de bodem
gevonden heb.

19
00:04:54,749 --> 00:04:57,916
Moerassen en touw,
en God mag weten wat.

20
00:04:58,002 --> 00:05:00,374
'T Is allemaal niet natuurlijk.

21
00:05:04,175 --> 00:05:06,547
Wat zit hierin?
- Niks.

22
00:05:07,553 --> 00:05:09,546
Wat kruiden.

23
00:05:09,639 --> 00:05:12,593
Voor als we geroosterde kip
of zoiets gaan eten.

24
00:05:12,684 --> 00:05:14,593
Geroosterde kip?

25
00:05:15,395 --> 00:05:17,102
Je weet maar nooit.

26
00:05:17,188 --> 00:05:19,679
Mijn beste Sam...

27
00:05:21,692 --> 00:05:25,476
Dit is heel speciaal.
'T Beste zout van de hele Gouw.

28
00:05:26,948 --> 00:05:29,569
Het is inderdaad heel speciaal.

29
00:05:32,870 --> 00:05:35,242
Het is een stukje thuis.

30
00:05:38,000 --> 00:05:43,291
We kunnen dit hier niet laten hangen.
- Wie volgt ons nou naar beneden?

31
00:05:45,132 --> 00:05:51,005
Wel zonde. Vrouwe Galadriel
gaf me dat. Echt Elfentouw.

32
00:05:52,640 --> 00:05:57,432
Dat haal je niet zomaar los. Ik heb 't
zelf geknoopt. Dat zit goed vast.

33
00:06:05,987 --> 00:06:08,145
Echt Elfentouw.

34
00:06:22,211 --> 00:06:23,919
Mordor...

35
00:06:24,004 --> 00:06:27,373
...de enige plek op Midden-aarde
die we niet dichtbij willen zien.

36
00:06:27,466 --> 00:06:30,136
En de enige plek
die we willen bereiken.

37
00:06:30,219 --> 00:06:32,010
En waar we niet kunnen komen.

38
00:06:33,097 --> 00:06:37,344
Laten we 't onder ogen zien,
meneer Frodo, we zijn verdwaald.

39
00:06:38,435 --> 00:06:41,970
Ik denk niet dat Gandalf
dit voor ons had bedoeld.

40
00:06:42,690 --> 00:06:46,189
Hij had zo veel dingen
niet zo voorzien, Sam...

41
00:06:46,902 --> 00:06:49,025
...maar toch gebeurden ze.

42
00:07:01,500 --> 00:07:03,576
Meneer Frodo?

43
00:07:06,338 --> 00:07:08,295
Het is de Ring, hè?

44
00:07:09,174 --> 00:07:11,132
Hij wordt zwaarder.

45
00:07:24,064 --> 00:07:27,433
Wat voor eten hebben we nog over?
- Even kijken...

46
00:07:27,776 --> 00:07:32,023
Prachtig. Lembas brood.
En kijk toch eens!

47
00:07:35,033 --> 00:07:37,524
Nog meer Lembas brood.

48
00:07:48,005 --> 00:07:53,130
Ik hou niet zo van dat vreemde voedsel
maar dat Elfenspul is niet slecht.

49
00:07:53,218 --> 00:07:56,468
Jij raakt ook nooit de moed kwijt, hè?

50
00:08:03,395 --> 00:08:05,767
Misschien wel door die regenwoIken.

51
00:08:39,890 --> 00:08:42,677
Dit ziet er vreemd bekend uit.

52
00:08:43,393 --> 00:08:47,770
Omdat we hier al eerder zijn geweest.
We lopen in cirkels.

53
00:08:49,608 --> 00:08:53,392
Wat is dat voor stank? Ik wed dat er
vlakbij 'n smerig moeras is.

54
00:08:53,486 --> 00:08:54,981
Ruikt u 't?

55
00:08:55,071 --> 00:08:58,606
Ja, ik ruik het.

56
00:09:02,996 --> 00:09:05,748
We zijn niet alleen.

57
00:09:19,679 --> 00:09:23,095
De dieven... de dieven.

58
00:09:23,641 --> 00:09:27,057
De smerige, kleine dieven.

59
00:09:28,146 --> 00:09:30,471
Waar is ie?

60
00:09:30,565 --> 00:09:33,021
Waar is ie?

61
00:09:34,027 --> 00:09:40,776
Ze hebben hem van ons gestolen.
M'n lieveling...

62
00:09:42,452 --> 00:09:45,488
Vervloek ze. We haten ze!

63
00:09:45,872 --> 00:09:49,537
Hij is van ons, dat is ie,
en we willen 'm.

64
00:10:44,889 --> 00:10:48,340
Dit is Sting.
Je hebt 'm eerder gezien...

65
00:10:48,434 --> 00:10:51,221
...nietwaar, Gollem?

66
00:10:55,066 --> 00:10:58,684
Laat hem los of ik snijd je keel door.

67
00:11:14,877 --> 00:11:18,211
Het brandt!
Het brandt ons!

68
00:11:20,466 --> 00:11:23,039
Het is koud!

69
00:11:23,761 --> 00:11:28,968
Naar Elfenmaaksel. Haal 't van ons af!
- Rustig, jij!

70
00:11:32,186 --> 00:11:36,397
Het is hopeloos. Ledere Ork in Mordor
hoort dit gekrijs.

71
00:11:36,482 --> 00:11:42,437
Laten we hem vastbinden en weggaan.
- Nee! Ze zullen ons vermoorden!

72
00:11:43,197 --> 00:11:46,067
Dat is je verdiende loon!

73
00:11:47,534 --> 00:11:50,950
Misschien verdient ie te sterven.

74
00:11:51,997 --> 00:11:55,995
Maar nu ik hem zie,
heb ik medelijden met hem.

75
00:11:58,963 --> 00:12:03,755
We zullen aardig voor ze zijn,
als zij aardig tegen ons zijn.

76
00:12:04,051 --> 00:12:06,624
Haal 't van ons af.

77
00:12:09,932 --> 00:12:15,519
We zweren dat we doen wat
jullie willen. Dat zweren we.

78
00:12:16,230 --> 00:12:19,764
Ik vertrouw geen enkele belofte
van jou.

79
00:12:21,276 --> 00:12:27,445
We zweren dat we de meester
van de lieveling zullen dienen.

80
00:12:29,451 --> 00:12:32,073
We zullen zweren op...

81
00:12:32,162 --> 00:12:34,487
...op de lieveling.

82
00:12:34,581 --> 00:12:36,538
Gollem... Gollem.

83
00:12:36,625 --> 00:12:40,919
De Ring is verraderlijk.
We zullen je aan je woord houden.

84
00:12:41,630 --> 00:12:45,675
Ja... op de lieveling.

85
00:12:48,512 --> 00:12:51,133
Op de lieveling.

86
00:12:51,890 --> 00:12:53,883
Ik geloof je niet!

87
00:12:55,477 --> 00:12:57,849
Ga liggen!
- Sam!

88
00:12:59,231 --> 00:13:02,564
Hij probeert ons te bedonderen.
Als we 'm laten gaan...

89
00:13:02,651 --> 00:13:04,643
...wurgt ie ons in onze slaap.

90
00:13:15,622 --> 00:13:18,030
Ken je de weg naar Mordor?

91
00:13:18,125 --> 00:13:19,951
Ja.

92
00:13:23,088 --> 00:13:25,579
Ben je daar eerder geweest?

93
00:13:25,882 --> 00:13:27,791
Ja.

94
00:13:38,270 --> 00:13:41,140
Je zult ons
naar de Zwarte Poort leiden.

95
00:13:49,614 --> 00:13:53,564
Naar de Poort, naar de Poort.
Dat zegt de meester.

96
00:13:54,703 --> 00:13:58,652
Nee, we gaan niet terug.
Niet daarheen, niet naar hem.

97
00:13:58,748 --> 00:14:02,200
Ze kunnen ons niet dwingen.
Gollem, Gollem!

98
00:14:02,961 --> 00:14:07,089
Maar we hebben gezworen de meester
van de lieveling te dienen.

99
00:14:07,424 --> 00:14:12,418
Nee, daar is alleen as en stof.
En groeven.

100
00:14:12,679 --> 00:14:15,633
En duizenden orks.

101
00:14:15,724 --> 00:14:19,507
En altijd kijkt het Grote Oog.

102
00:14:25,400 --> 00:14:28,069
Kom terug! Kom hier!

103
00:14:30,196 --> 00:14:34,526
Wat zei ik u nou?
Hij is ervandoor, die ouwe schurk.

104
00:14:35,034 --> 00:14:37,241
Daar ga je met je beloften.

105
00:14:37,328 --> 00:14:40,246
Deze kant op, Hobbits.
Volg me.

106
00:14:55,305 --> 00:14:57,048
Merry!

107
00:14:57,640 --> 00:14:59,348
Merry!

108
00:15:04,814 --> 00:15:10,603
Je bent te laat. Onze meester wordt
ongeduldig. Hij wil nu die Gouwratten.

109
00:15:11,154 --> 00:15:15,021
Ik pik geen orders
van ork-onderkruipsels.

110
00:15:16,784 --> 00:15:23,238
Saruman wil zijn prijs hebben.
En die zullen we hem brengen.

111
00:15:29,630 --> 00:15:33,462
Merry! Wakker worden.

112
00:15:36,888 --> 00:15:41,051
Mijn vriend is ziek.
Hij heeft water nodig.

113
00:15:42,810 --> 00:15:46,642
Dus hij is ziek?
Geef 'm wat medicijn, jongens!

114
00:15:49,859 --> 00:15:51,650
Hou op!

115
00:15:53,613 --> 00:15:56,104
Kan ie er niet tegen?

116
00:15:59,035 --> 00:16:01,608
Laat 'm met rust!
- Waarom?

117
00:16:02,121 --> 00:16:04,363
Wil jij soms ook?

118
00:16:05,583 --> 00:16:08,074
Hou dan je kop.

119
00:16:12,381 --> 00:16:14,290
Merry.

120
00:16:15,176 --> 00:16:17,168
Hallo, Pip.

121
00:16:18,262 --> 00:16:21,298
Je bent gewond.
- Ik mankeer niks.

122
00:16:21,390 --> 00:16:23,928
Ik deed maar alsof.
- Alsof?

123
00:16:24,143 --> 00:16:27,060
Zie je wel? Jij trapt er ook in.

124
00:16:29,690 --> 00:16:32,098
Maak je over mij geen zorgen.

125
00:16:33,777 --> 00:16:36,066
Wat is er? Wat ruik je?

126
00:16:36,488 --> 00:16:38,398
Mensenvlees.

127
00:16:40,117 --> 00:16:42,952
Ze hebben ons spoor opgepikt.

128
00:16:43,579 --> 00:16:45,453
Aragorn...

129
00:16:46,248 --> 00:16:47,873
Opschieten!

130
00:17:11,815 --> 00:17:14,271
Hun tempo is omhoog gegaan.

131
00:17:15,402 --> 00:17:18,356
Ze hebben ons geroken.
Schiet op!

132
00:17:22,910 --> 00:17:24,570
Kom, Gimli!

133
00:17:28,707 --> 00:17:33,618
Drie dagen en nachten in de
achtervolging. Geen eten. Geen rust.

134
00:17:34,004 --> 00:17:38,333
En geen teken van onze prooi,
behalve wat de rotsen ons vertellen.

135
00:18:09,623 --> 00:18:13,667
De bladeren van Lórien worden
niet achteloos weggegooid.

136
00:18:14,211 --> 00:18:16,832
Ze zijn misschien nog in leven.

137
00:18:17,380 --> 00:18:19,788
Minder dan een dag voorsprong.

138
00:18:22,719 --> 00:18:25,292
Kom, Gimli! We lopen op ze in!

139
00:18:25,430 --> 00:18:30,222
Lange afstandslopen is niets voor mij.
Wij Dwergen zijn sprinters van nature.

140
00:18:30,352 --> 00:18:32,890
Bloedlink op de korte afstand.

141
00:18:45,158 --> 00:18:48,741
Rohan, huis van de Paardenheren.

142
00:18:50,914 --> 00:18:53,749
Er is hier iets vreemds gaande.

143
00:18:53,875 --> 00:18:58,751
Iets kwaads geeft deze wezens
snelheid. En werkt ons tegen.

144
00:19:05,053 --> 00:19:10,130
Legolas, wat zien jouw Elfen-ogen?
- De Uruks gaan naar 't noordoosten.

145
00:19:10,266 --> 00:19:13,766
Ze brengen de Hobbits naar Isengard.

146
00:19:14,479 --> 00:19:15,973
Saruman.

147
00:19:24,322 --> 00:19:26,991
De wereld verandert.

148
00:19:27,575 --> 00:19:31,490
Wie heeft de kracht om zich staande
te houden...

149
00:19:31,579 --> 00:19:36,075
...tegen de legers van Isengard
en Mordor?

150
00:19:38,336 --> 00:19:43,128
Om zich te keren tegen de macht
van Sauron en Saruman...

151
00:19:44,050 --> 00:19:47,715
...en het verbond
tussen de Twee Torens?

152
00:19:54,018 --> 00:20:00,306
Samen, mijn Heer Sauron, zullen we
heersen over Midden-aarde.

153
00:20:16,916 --> 00:20:21,542
De oude wereld zal branden
in de industriële vuren.

154
00:20:22,338 --> 00:20:25,541
De wouden zullen neergehaald
worden.

155
00:20:26,926 --> 00:20:30,093
Een nieuwe macht zal opstaan.

156
00:20:30,972 --> 00:20:35,468
We stuwen de oorlogsmachine voort
met 't zwaard, de speer...

157
00:20:35,601 --> 00:20:38,970
...en de ijzeren Orkvuist.

158
00:20:52,535 --> 00:20:55,868
Ik wil dat ze binnen 14 dagen
strijdklaar zijn.

159
00:20:55,997 --> 00:21:01,073
Mijn Heer, er zijn er te veel. We zijn
niet allemaal op tijd bewapend.

160
00:21:01,210 --> 00:21:04,460
Bouw een dam, blokkeer de stroom
en laat de ovens dag en nacht werken.

161
00:21:04,672 --> 00:21:08,041
Daar hebben we niet genoeg
brandstof voor.

162
00:21:08,259 --> 00:21:11,841
Het Fangornwoud ligt vlakbij.

163
00:21:13,514 --> 00:21:15,388
Verbrand het.

164
00:21:17,393 --> 00:21:20,844
We zullen voor u strijden.
- Zweer het.

165
00:21:31,574 --> 00:21:36,034
We zullen sterven voor Saruman.

166
00:21:37,746 --> 00:21:44,627
De Paardenheren namen uw land in en
verdreven u naar de armzalige heuvels.

167
00:21:44,753 --> 00:21:46,876
Moordenaars!

168
00:21:47,214 --> 00:21:51,426
Herover 't land dat u ontstolen werd.
Brand ieder dorp plat.

169
00:21:54,513 --> 00:21:59,341
We hoeven slechts diegenen te
verwijderen die tegen ons opstaan.

170
00:21:59,935 --> 00:22:02,687
Het zal beginnen in Rohan.

171
00:22:03,230 --> 00:22:08,900
Die boeren hebben u te lang
gedwarsboomd. Maar niet lang meer.

172
00:22:09,027 --> 00:22:11,067
Éothain!

173
00:22:13,449 --> 00:22:16,948
Neem je zuster mee.
Met z'n tweeën gaat 't sneller.

174
00:22:17,077 --> 00:22:21,205
Papa zegt dat Éothain niet op Garold
moet rijden. Hij is te groot voor hem.

175
00:22:21,331 --> 00:22:25,993
Rijd naar Edoras en sla alarm. Snap je?
- Ja, Mama.

176
00:22:27,004 --> 00:22:30,254
Ik wil niet weg.
Ik wil niet gaan, Mama.

177
00:22:30,382 --> 00:22:33,300
Freda, ik vind je daar wel.

178
00:22:38,682 --> 00:22:40,224
Snel!

179
00:22:47,024 --> 00:22:48,767
Ga, kind.

180
00:23:01,496 --> 00:23:06,242
Rohan, mijn Heer,
staat op 't punt te vallen.

181
00:23:17,762 --> 00:23:19,554
Théodred.

182
00:23:19,639 --> 00:23:21,928
Zoek de zoon van de Koning.

183
00:23:37,616 --> 00:23:42,776
Mordor zal hiervoor boeten.
- Deze orks komen niet uit Mordor.

184
00:23:44,080 --> 00:23:46,618
Mijn Heer Éomer, hier!

185
00:23:56,009 --> 00:23:57,800
Hij leeft.

186
00:24:28,791 --> 00:24:30,618
Théodred...

187
00:24:44,349 --> 00:24:50,138
Uw zoon is zwaargewond, mijn Heer.
- Hij viel in 'n Ork-hinderlaag.

188
00:24:51,731 --> 00:24:55,681
Als we ons land niet verdedigen,
neemt Saruman 't met geweld in.

189
00:24:55,777 --> 00:24:57,900
Dat is een leugen.

190
00:25:00,365 --> 00:25:05,525
Saruman de Witte is altijd onze
vriend en bondgenoot geweest.

191
00:25:10,416 --> 00:25:12,243
Gríma...

192
00:25:14,837 --> 00:25:16,711
Gríma...

193
00:25:17,048 --> 00:25:20,499
Orks schuimen vrijelijk door ons land.

194
00:25:20,593 --> 00:25:24,922
Ongecontroleerd, zonder tegenstand
en willekeurig moordend.

195
00:25:25,014 --> 00:25:28,217
Orks dragen de Witte Hand van
Saruman.

196
00:25:35,566 --> 00:25:40,857
Waarom vertelt u deze problemen
aan een reeds bezwaarde geest?

197
00:25:41,447 --> 00:25:43,855
Ziet u 't niet?

198
00:25:43,950 --> 00:25:48,528
Uw oom is vermoeid
door uw misnoegen...

199
00:25:49,372 --> 00:25:52,123
...uw oorlogspropaganda.

200
00:25:54,085 --> 00:25:55,958
Oorlogspropaganda?

201
00:25:56,045 --> 00:25:59,378
Hoe lang geleden heeft Saruman
je omgekocht?

202
00:25:59,465 --> 00:26:02,170
Wat was de afgesproken prijs, Gríma?

203
00:26:02,259 --> 00:26:06,756
Als alle mannen dood zijn,
pak jij dan jouw deel van de schat?

204
00:26:17,942 --> 00:26:23,102
Te lang al sla je mijn zuster gade.
Veel te lang achtervolg je haar.

205
00:26:31,247 --> 00:26:34,497
U ziet veel, Éomer,
zoon van Éomund.

206
00:26:35,167 --> 00:26:36,875
Te veel.

207
00:26:39,213 --> 00:26:45,251
U bent op staande voet verbannen
uit het koninkrijk Rohan...

208
00:26:46,345 --> 00:26:48,717
...op straffe des doods.

209
00:26:49,139 --> 00:26:53,718
Jij bezit geen autoriteit hier.
Je bevelen betekenen niets.

210
00:26:54,520 --> 00:26:59,941
Dit bevel komt niet van mij.
Maar van de Koning.

211
00:27:01,318 --> 00:27:04,354
Hij heeft het vanochtend ondertekend.

212
00:27:35,435 --> 00:27:39,765
Blijf ademhalen. Dat is de sleutel.
Ademhalen.

213
00:27:44,236 --> 00:27:47,652
Ze rennen alsof ze met
de zweep krijgen.

214
00:28:04,381 --> 00:28:08,758
We gaan niet verder,
tot we hebben gerust.

215
00:28:09,052 --> 00:28:11,294
Leg 'n vuur aan.

216
00:28:15,183 --> 00:28:17,010
Merry!

217
00:28:17,102 --> 00:28:18,929
Merry!

218
00:28:20,230 --> 00:28:25,604
Ik denk dat we 'n foutje gemaakt
hebben door de Gouw te verlaten.

219
00:28:34,744 --> 00:28:37,496
Waar komt dat lawaai vandaan?

220
00:28:38,498 --> 00:28:40,704
Het zijn de bomen.

221
00:28:40,792 --> 00:28:42,417
Wat?

222
00:28:42,502 --> 00:28:46,369
Weet je het Oude Woud nog,
aan de grenzen van Bokkelburg?

223
00:28:46,464 --> 00:28:50,842
Men zei vroeger dat iets in het water
de bomen heel groot deed groeien...

224
00:28:50,927 --> 00:28:54,047
...en ze tot leven bracht.
- Tot leven?

225
00:28:55,181 --> 00:28:59,760
Bomen die konden fluisteren,
tegen elkaar konden praten...

226
00:28:59,853 --> 00:29:02,059
...zelfs bewegen.

227
00:29:03,982 --> 00:29:06,307
Ik verga van de honger.

228
00:29:06,401 --> 00:29:11,312
Ik heb de laatste drie dagen alleen
maar brood met maden gegeten.

229
00:29:11,406 --> 00:29:14,360
Waarom krijgen we geen vlees?

230
00:29:17,829 --> 00:29:21,494
En zij dan?
Ze zijn vers.

231
00:29:22,834 --> 00:29:26,203
Ze zijn niet om op te vreten.

232
00:29:32,010 --> 00:29:36,138
Hun benen dan?
Die hebben ze niet nodig.

233
00:29:38,433 --> 00:29:41,802
Ze zien er smakelijk uit.
- Achteruit!

234
00:29:43,479 --> 00:29:48,355
De gevangenen gaan naar Saruman.
Levend en wel.

235
00:29:48,776 --> 00:29:50,935
Levend?

236
00:29:53,740 --> 00:29:57,689
Waarom levend?
Leveren ze nog iets op dan?

237
00:30:00,413 --> 00:30:03,034
Ze hebben iets. Een Elfenwapen.

238
00:30:03,124 --> 00:30:06,575
De meester wil het gebruiken
in de oorlog.

239
00:30:09,547 --> 00:30:11,872
Ze denken dat we de Ring hebben.

240
00:30:11,966 --> 00:30:15,002
Zodra ze 't tegendeel ontdekken,
zijn we dood.

241
00:30:16,512 --> 00:30:19,679
Een klein hapje maar!
Een lendestukje.

242
00:30:26,314 --> 00:30:30,442
'T Lijkt er op dat er weer vlees op
het menu staat, jongens.

243
00:30:36,449 --> 00:30:38,856
Pippin. Kom mee.

244
00:30:47,877 --> 00:30:51,246
Toe dan. Roep maar om hulp.

245
00:30:52,506 --> 00:30:56,634
Piep maar.
Niemand komt jullie nu nog redden.

246
00:31:06,312 --> 00:31:08,020
Pippin!

247
00:31:32,004 --> 00:31:34,293
Een rode zon komt op.

248
00:31:35,049 --> 00:31:37,587
Er is deze nacht bloed verspild.

249
00:32:09,249 --> 00:32:13,579
Ruiters van Rohan, wat is
er voor nieuws uit de Mark?

250
00:32:41,615 --> 00:32:46,193
Wat brengt een Elf, een Mens
en een Dwerg naar de Riddermark?

251
00:32:46,745 --> 00:32:48,488
Snel!

252
00:32:48,580 --> 00:32:52,744
Vertel me uw naam, Paardenheer,
en ik geef u de mijne.

253
00:33:02,177 --> 00:33:07,717
Ik zou uw hoofd afhakken, Dwerg,
als 't wat hoger boven de grond stond.

254
00:33:08,517 --> 00:33:11,517
U zou sterven voordat
de klap neerkwam.

255
00:33:19,402 --> 00:33:21,858
Ik ben Aragorn, zoon van Arathorn.

256
00:33:21,947 --> 00:33:26,075
Dit is Gimli, zoon van Glóin,
en Legolas uit het Demsterwold.

257
00:33:26,159 --> 00:33:30,073
Wij zijn vrienden van Rohan
en van Théoden, uw koning.

258
00:33:30,956 --> 00:33:35,000
Théoden onderscheidt niet langer
vriend van vijand.

259
00:33:35,085 --> 00:33:37,754
Niet eens zijn eigen familie.

260
00:33:41,758 --> 00:33:46,918
Saruman vergiftigde de geest van
de koning en wil de heerschappij.

261
00:33:47,764 --> 00:33:52,924
Mijn compagnie is loyaal aan Rohan.
En daarvoor zijn we verbannen.

262
00:33:54,729 --> 00:33:57,434
De Witte Tovenaar is sluw.

263
00:33:58,650 --> 00:34:03,892
Hij loopt overal rond. Als 'n oude
man met 'n hoed en 'n mantel.

264
00:34:05,198 --> 00:34:08,982
En overal glippen zijn
spionnen door onze netten.

265
00:34:09,077 --> 00:34:11,449
Wij zijn geen spionnen.

266
00:34:11,538 --> 00:34:13,945
Wij jagen op 'n groep Uruk-hai.

267
00:34:14,040 --> 00:34:17,954
Ze hebben twee van onze vrienden
gevangen genomen.

268
00:34:18,044 --> 00:34:20,796
De Uruks hebben
we vannacht afgeslacht.

269
00:34:20,880 --> 00:34:23,917
Maar er waren twee Hobbits.
Heeft u die gezien?

270
00:34:24,008 --> 00:34:27,626
Ze zijn klein. In uw ogen
nog slechts kinderen.

271
00:34:29,889 --> 00:34:32,760
We hebben niemand in leven gelaten.

272
00:34:32,892 --> 00:34:36,510
We hebben de karkassen opgestapeld
en verbrand.

273
00:34:41,109 --> 00:34:42,982
Dood?

274
00:34:45,655 --> 00:34:47,647
Het spijt me.

275
00:34:52,495 --> 00:34:54,452
Hasufel! Arod!

276
00:34:56,916 --> 00:35:02,041
Mogen ze jullie naar meer fortuin
leiden dan hun vroegere meesters.

277
00:35:02,797 --> 00:35:04,505
Vaarwel.

278
00:35:09,595 --> 00:35:14,222
Zoek jullie vrienden.
Maar koester niet te veel hoop.

279
00:35:16,143 --> 00:35:20,770
Die heeft deze landen verlaten.
We rijden naar het noorden!

280
00:36:11,490 --> 00:36:14,195
Het is één van hun kleine gordels.

281
00:36:14,618 --> 00:36:16,741
Moge ze vrede vinden...

282
00:36:16,829 --> 00:36:18,738
...in de dood.

283
00:36:27,172 --> 00:36:29,628
We hebben gefaald.

284
00:36:43,230 --> 00:36:46,231
Hier heeft 'n Hobbit gelegen.

285
00:36:47,359 --> 00:36:49,233
En de andere.

286
00:36:59,872 --> 00:37:01,829
Ze kropen.

287
00:37:05,627 --> 00:37:08,249
Hun handen waren gebonden.

288
00:37:19,808 --> 00:37:22,560
Hun boeien werden doorgesneden.

289
00:37:37,159 --> 00:37:39,401
Ze renden hierheen.

290
00:37:42,914 --> 00:37:44,872
Ze werden gevolgd.

291
00:37:47,085 --> 00:37:48,877
De riem!

292
00:37:52,591 --> 00:37:54,168
Rennen!

293
00:37:57,471 --> 00:38:00,721
Deze sporen verwijderden zich
van de strijd...

294
00:38:04,019 --> 00:38:06,426
...naar 't Fangorn woud.

295
00:38:07,022 --> 00:38:11,102
Fangorn? Welke waanzin
dreef ze daarheen?

296
00:38:28,919 --> 00:38:31,919
Zijn we 'm kwijt? Ik denk van wel.

297
00:38:38,511 --> 00:38:42,176
Ik ruk jullie smerige,
kleine ingewanden er uit!

298
00:38:48,188 --> 00:38:50,014
Kom hier.

299
00:38:54,778 --> 00:38:56,817
Bomen.
Klim erin.

300
00:39:06,539 --> 00:39:08,662
Hij is weg.

301
00:39:20,553 --> 00:39:22,760
Merry!

302
00:39:34,400 --> 00:39:38,694
Ik maak 'n gat in je buik
voor de maden.

303
00:39:45,620 --> 00:39:47,447
Rennen, Merry!

304
00:39:57,131 --> 00:40:00,999
Kleine orks, broe-ra-roem.

305
00:40:01,719 --> 00:40:04,257
Het praat, Merry.
De boom praat.

306
00:40:04,347 --> 00:40:06,174
Boom?

307
00:40:06,265 --> 00:40:11,011
Ik ben geen boom!
Ik ben een Ent.

308
00:40:12,480 --> 00:40:14,769
Een boomherder.

309
00:40:14,857 --> 00:40:17,016
Een herder van het woud.

310
00:40:17,109 --> 00:40:20,728
Niet tegen 'm praten, Merry.
Moedig 'm niet aan!

311
00:40:20,821 --> 00:40:24,273
Treebeard, zo noemen sommigen mij.

312
00:40:24,951 --> 00:40:27,239
En aan wiens kant sta je?

313
00:40:27,328 --> 00:40:31,657
Kant? Ik sta aan niemands kant...

314
00:40:31,832 --> 00:40:37,586
...omdat niemand aan
mijn kant staat, kleine ork.

315
00:40:38,547 --> 00:40:43,008
Niemand geeft tegenwoordig
meer om de wouden.

316
00:40:43,719 --> 00:40:48,096
Wij zijn geen orks! Wij zijn Hobbits!
- Hobbits?

317
00:40:49,642 --> 00:40:54,055
Nooit eerder van Hobbits gehoord.

318
00:40:55,815 --> 00:40:59,859
Dat klinkt als ork-bedrog!

319
00:41:00,653 --> 00:41:04,650
Ze komen met vuur.
Ze komen met bijlen.

320
00:41:04,740 --> 00:41:10,114
Knagend, bijtend, brekend,
hakkend, brandend!

321
00:41:10,204 --> 00:41:13,822
Vernietigers en overweldigers.
Vervloek ze!

322
00:41:13,916 --> 00:41:17,249
Je begrijpt het niet.
Wij zijn Hobbits.

323
00:41:17,795 --> 00:41:19,538
Halflingen!

324
00:41:19,630 --> 00:41:21,539
VoIk uit de Gouw!

325
00:41:21,632 --> 00:41:24,040
Misschien zijn jullie dat...

326
00:41:24,134 --> 00:41:26,839
...en misschien ook niet.

327
00:41:28,430 --> 00:41:32,013
De Witte Tovenaar zal het wel weten.

328
00:41:33,185 --> 00:41:35,261
De Witte Tovenaar?

329
00:41:36,522 --> 00:41:38,764
Saruman.

330
00:41:50,661 --> 00:41:54,030
Zie je? We hebben jullie eruit geleid.

331
00:41:54,998 --> 00:41:57,869
Schiet op, Hobbitsen, opschieten!

332
00:42:00,671 --> 00:42:03,755
Heel veel geluk dat wij jullie vonden.

333
00:42:10,013 --> 00:42:12,006
Aardige Hobbit.

334
00:42:14,601 --> 00:42:18,017
Het is een moeras.
Hij leidt ons 'n moeras in.

335
00:42:18,105 --> 00:42:20,726
Een moeras, ja, ja.

336
00:42:21,149 --> 00:42:26,061
Kom, meester. Wij leiden u over
veilige paden door de mist.

337
00:42:28,282 --> 00:42:31,567
Kom, Hobbits! We moeten snel zijn.

338
00:42:35,122 --> 00:42:40,199
Ik heb 't gevonden. Dat heb ik.
De weg door de moerassen.

339
00:42:40,794 --> 00:42:44,412
Orks gebruiken 't niet.
Orks kennen 't niet.

340
00:42:44,506 --> 00:42:48,420
Zij gaan er mijlen
en mijlen omheen.

341
00:42:48,760 --> 00:42:54,099
Stil en snel als de schaduwen
moeten we zijn.

342
00:42:55,725 --> 00:42:58,726
Ik haat 't hier. Het is te stil.

343
00:42:58,979 --> 00:43:02,679
We hebben al twee dagen
geen vogel gezien of gehoord.

344
00:43:02,774 --> 00:43:04,814
Geen vogel om te eten.

345
00:43:05,235 --> 00:43:08,355
Geen lekker knapperige vogel.

346
00:43:09,948 --> 00:43:16,662
We zijn uitgehongerd.
Uitgehongerd zijn we, lieveling.

347
00:43:32,387 --> 00:43:34,130
Hier.

348
00:43:35,223 --> 00:43:37,180
Wat is 't?

349
00:43:37,392 --> 00:43:39,431
Is 't lekker?

350
00:43:44,649 --> 00:43:50,604
Het probeert ons te wurgen.
We kunnen geen Hobbitvoedsel eten.

351
00:43:52,657 --> 00:43:56,240
We moeten verhongeren!

352
00:43:56,619 --> 00:44:00,071
Verhonger dan maar.
Opgeruimd staat netjes.

353
00:44:00,707 --> 00:44:05,333
Wrede Hobbit. Hij maalt er niet om
als we honger hebben.

354
00:44:05,420 --> 00:44:08,871
Als we sterven.

355
00:44:10,800 --> 00:44:13,967
Niet zoals de meester.

356
00:44:15,305 --> 00:44:18,056
De meester maalt er wel om.

357
00:44:18,474 --> 00:44:20,882
De meester weet 't.

358
00:44:22,645 --> 00:44:24,685
Ja.

359
00:44:24,772 --> 00:44:26,979
Lieveling.

360
00:44:30,945 --> 00:44:34,694
Als hij ons eenmaal
in z'n greep heeft...

361
00:44:36,451 --> 00:44:40,151
...laat hij ons nooit meer gaan.

362
00:44:41,414 --> 00:44:43,490
Raak me niet aan.

363
00:45:15,281 --> 00:45:19,279
Er zijn dode dingen!
Dode gezichten in het water.

364
00:45:23,789 --> 00:45:28,001
Allemaal dood. Allemaal verrot.

365
00:45:28,085 --> 00:45:31,537
Elfen en Mensen en orksen.

366
00:45:32,214 --> 00:45:35,666
Een grote oorlog, lang geleden.

367
00:45:36,677 --> 00:45:40,924
De Dode Moerassen.
Ja, dat is de naam.

368
00:45:43,059 --> 00:45:47,008
Deze kant op.
Niet de lichtjes volgen.

369
00:45:49,065 --> 00:45:53,276
Voorzichtig. Als Hobbits
zich bij de doden voegen...

370
00:45:53,360 --> 00:45:56,694
...steken ze kleine lichtjes aan.

371
00:46:23,766 --> 00:46:25,509
Frodo!

372
00:47:09,853 --> 00:47:13,352
Gollem?
- Niet de lichtjes volgen.

373
00:47:14,650 --> 00:47:17,686
Meneer Frodo.
Bent u in orde?

374
00:47:47,474 --> 00:47:49,965
Zo helder.

375
00:47:50,560 --> 00:47:53,894
Zo prachtig.

376
00:47:55,398 --> 00:47:58,316
Oh, lieveling.

377
00:48:00,028 --> 00:48:01,902
Wat zei je?

378
00:48:01,988 --> 00:48:07,327
Meester moet rusten.
Meester moet zijn krachten behouden.

379
00:48:09,955 --> 00:48:13,158
Wie ben jij?
- Niet vragen. Niets mee te maken.

380
00:48:13,208 --> 00:48:14,702
Gollem. Gollem.

381
00:48:14,793 --> 00:48:17,081
Gandalf zei
dat je van 't riviervoIk was.

382
00:48:17,170 --> 00:48:21,464
Koud zijn handen, hart en been.
Koud zijn reizigers, ver van huis heen.

383
00:48:21,549 --> 00:48:23,756
Je leven was 'n triest verhaal.

384
00:48:23,843 --> 00:48:27,924
Zij zien niet wat komen gaat, als iets
de zon en maan niet schijnen laat.

385
00:48:28,014 --> 00:48:31,679
Eens was je niet zo anders
als een Hobbit. Toch?

386
00:48:34,979 --> 00:48:36,889
Sméagol.

387
00:48:41,903 --> 00:48:44,061
Hoe noemde je me?

388
00:48:45,740 --> 00:48:50,486
Dat was eens je naam, nietwaar?
Heel lang geleden.

389
00:48:52,163 --> 00:48:54,405
Mijn naam.

390
00:48:55,166 --> 00:48:57,289
Mijn naam.

391
00:49:03,967 --> 00:49:05,758
Sméagol.

392
00:49:10,557 --> 00:49:13,261
Zwarte Ruiters!
- Verberg je!

393
00:49:24,320 --> 00:49:26,360
Kom, Frodo!

394
00:49:27,198 --> 00:49:29,985
Vlug! Ze zien ons!

395
00:49:31,369 --> 00:49:36,612
Ik dacht dat ze dood waren.
- Dood? Je kunt ze niet doden. Nee.

396
00:50:04,235 --> 00:50:07,520
Geesten! Geesten op vleugels!

397
00:50:16,038 --> 00:50:20,784
Ze roepen hem.
Ze roepen hun lieveling.

398
00:50:23,838 --> 00:50:27,835
Meneer Frodo!
Het is in orde. Ik ben hier.

399
00:50:43,190 --> 00:50:48,148
Schiet op, Hobbits.
De Zwarte Poort is heel dichtbij.

400
00:50:55,927 --> 00:50:58,003
Orkbloed.

401
00:51:07,981 --> 00:51:10,472
Dit zijn vreemde sporen.

402
00:51:10,984 --> 00:51:15,277
De lucht is hier zo dik.
- Dit bos is oud.

403
00:51:17,323 --> 00:51:19,316
Heel oud.

404
00:51:21,119 --> 00:51:23,491
Vol van herinneringen...

405
00:51:25,957 --> 00:51:27,949
...en woede.

406
00:51:34,590 --> 00:51:37,212
De bomen spreken met elkaar.

407
00:51:37,635 --> 00:51:40,506
Gimli! Laat je bijl zakken.

408
00:51:44,016 --> 00:51:47,101
Ze hebben gevoelens, mijn vriend.

409
00:51:47,353 --> 00:51:49,678
De Elfen deden het ontstaan.

410
00:51:49,772 --> 00:51:53,936
Ze lieten de bomen ontwaken
en leerden ze spreken.

411
00:51:54,777 --> 00:51:56,817
Sprekende bomen.

412
00:51:57,488 --> 00:52:00,406
Waar moeten bomen over praten?

413
00:52:00,783 --> 00:52:04,282
Afgezien van de samenstelling
van eekhoornuitwerpselen?

414
00:52:06,872 --> 00:52:08,746
Er is daar iets.

415
00:52:15,589 --> 00:52:17,629
Wat zie je?

416
00:52:18,134 --> 00:52:20,921
De Witte Tovenaar nadert.

417
00:52:26,851 --> 00:52:30,599
Laat hem niet spreken.
Hij zal ons betoveren.

418
00:52:40,823 --> 00:52:43,112
We moeten snel zijn.

419
00:52:58,382 --> 00:53:02,546
Jullie volgen de voetstappen
van twee jonge Hobbits.

420
00:53:02,761 --> 00:53:07,304
Waar zijn ze?
- Eergisteren zijn ze hier langsgekomen.

421
00:53:08,100 --> 00:53:12,014
Ze ontmoetten iemand die
ze niet hadden verwacht.

422
00:53:12,479 --> 00:53:15,646
Stelt dat je gerust?
- Wie bent u?

423
00:53:18,319 --> 00:53:20,358
Toon uzelf!

424
00:53:28,996 --> 00:53:31,321
Dat kan toch niet.

425
00:53:33,959 --> 00:53:38,123
Vergeef me, ik zag je aan voor Saruman.

426
00:53:39,089 --> 00:53:41,663
Ik ben Saruman.

427
00:53:43,510 --> 00:53:47,294
Liever gezegd,
zoals Saruman zou moeten zijn.

428
00:53:48,557 --> 00:53:50,846
Je viel toch...

429
00:53:51,477 --> 00:53:53,683
Door vuur...

430
00:53:54,021 --> 00:53:55,930
...en water.

431
00:53:56,899 --> 00:54:00,018
Van de diepste kerker
tot de hoogste piek...

432
00:54:00,110 --> 00:54:03,194
...vocht ik met de Balrog
van Morgoth.

433
00:54:19,296 --> 00:54:25,963
Tot ik mijn vijand eindelijk versloeg
en hem op de bergflank vernietigde.

434
00:54:32,559 --> 00:54:35,228
Duisternis overmande me...

435
00:54:36,021 --> 00:54:40,398
...en ik dwaalde rond zonder
gedachten en besef van tijd.

436
00:54:40,734 --> 00:54:43,355
De sterren draaiden rond...

437
00:54:43,445 --> 00:54:48,403
...en iedere dag was net zo lang
als de leeftijd van de aarde.

438
00:54:50,660 --> 00:54:55,903
Maar dat was niet het einde.
Ik voelde weer leven in me.

439
00:54:57,834 --> 00:55:02,081
Ik ben terug gestuurd,
tot mijn taak volbracht is.

440
00:55:02,547 --> 00:55:04,421
Gandalf...

441
00:55:05,175 --> 00:55:07,132
Gandalf?

442
00:55:12,098 --> 00:55:14,257
Zo noemden ze mij.

443
00:55:16,770 --> 00:55:19,058
Gandalf de Grijze.

444
00:55:20,315 --> 00:55:22,189
Dat was mijn naam.

445
00:55:22,275 --> 00:55:24,102
Gandalf.

446
00:55:25,653 --> 00:55:28,061
Ik ben Gandalf de Witte.

447
00:55:30,784 --> 00:55:35,825
En ik kom nu bij jullie terug
bij het keren van het tij.

448
00:55:37,624 --> 00:55:41,456
Eén deel van jullie reis is voorbij;
een ander deel begint nu.

449
00:55:41,544 --> 00:55:43,667
We moeten snel naar Edoras.

450
00:55:43,755 --> 00:55:47,254
Edoras? Dat is niet bepaald vlakbij.

451
00:55:47,675 --> 00:55:51,590
We hoorden van problemen in Rohan.
'T Gaat de Koning slecht.

452
00:55:51,679 --> 00:55:53,553
Het zal niet makkelijk
te genezen zijn.

453
00:55:53,640 --> 00:55:56,890
Dan hebben we dit hele eind
voor niks gerend.

454
00:55:56,976 --> 00:55:59,847
Laten we die arme Hobbits
hier achter...

455
00:55:59,938 --> 00:56:03,852
...in dit gruwelijke, donkere,
van bomen vergeven...

456
00:56:06,069 --> 00:56:07,777
...ik bedoel...

457
00:56:07,862 --> 00:56:11,527
...in dit heel charmante woud?

458
00:56:12,492 --> 00:56:16,904
Het was meer dan toeval dat Merry
en Pippin naar Fangorn bracht.

459
00:56:16,996 --> 00:56:20,994
Een grote macht heeft hier vele,
lange jaren geslapen.

460
00:56:21,084 --> 00:56:25,247
De komst van Merry en Pippin zal
als 't vallen van kleine stenen zijn...

461
00:56:25,338 --> 00:56:28,255
...dat zal leiden
tot een lawine in de bergen.

462
00:56:28,341 --> 00:56:31,626
In één ding ben je niet veranderd,
mijn vriend.

463
00:56:31,719 --> 00:56:34,720
Je spreekt nog steeds in raadsels.

464
00:56:37,600 --> 00:56:42,843
Er staat iets te gebeuren dat sinds
De Oude Dagen niet meer is gebeurd.

465
00:56:44,273 --> 00:56:50,525
De Enten zullen ontwaken en zullen
merken dat ze sterk zijn.

466
00:56:50,822 --> 00:56:52,814
Sterk?

467
00:56:53,699 --> 00:56:55,277
Dat is lekker.

468
00:56:55,368 --> 00:56:58,119
Dus wind je niet op, Meester Dwerg.

469
00:56:58,829 --> 00:57:04,168
Merry en Pippin zijn veilig.
Veiliger eigenlijk dan jij zult zijn.

470
00:57:05,086 --> 00:57:08,455
De nieuwe Gandalf is narriger dan de
oude.

471
00:57:31,195 --> 00:57:36,190
Dat is een van de Mearas, tenzij
'n betovering m'n ogen bedriegt.

472
00:57:53,217 --> 00:57:55,256
Shadowfax.

473
00:57:57,638 --> 00:58:00,259
De heer van alle paarden...

474
00:58:02,226 --> 00:58:05,891
...en mijn vriend
gedurende vele gevaren.

475
00:58:20,619 --> 00:58:26,704
Mijn schone Rowan, ik zag je glans...

476
00:58:27,960 --> 00:58:31,126
...op een zomerse dag.

477
00:58:32,631 --> 00:58:39,084
Op je hoofd, zo wonderschoon
goudrood droeg jij je kroon.

478
00:58:42,349 --> 00:58:45,018
Zo'n prachtig gedicht.

479
00:58:45,102 --> 00:58:46,929
Is 't nog veel verder?

480
00:58:47,020 --> 00:58:52,607
Niet zo haastig.
Je zou 't ver kunnen noemen, wellicht.

481
00:58:54,027 --> 00:59:01,442
Mijn huis ligt diep in het bos
vlakbij de wortels van de berg.

482
00:59:03,453 --> 00:59:07,321
Ik zei Gandalf dat ik jullie zou
beschermen.

483
00:59:07,416 --> 00:59:11,081
En beschermen zal ik jullie.

484
00:59:11,795 --> 00:59:15,959
De volgende zul je vast
ook leuk vinden.

485
00:59:16,216 --> 00:59:19,003
Deze heb ik zelf verzonnen.

486
00:59:20,762 --> 00:59:26,883
Onder een slapend bladerdak

487
00:59:27,352 --> 00:59:31,729
waar 'n boomdroom zich ontvouwt

488
00:59:32,107 --> 00:59:36,816
als bossen groene zalen zijn

489
00:59:37,446 --> 00:59:41,906
en wind waait uit 't West

490
00:59:43,243 --> 00:59:46,244
keer terug tot mij

491
00:59:46,621 --> 00:59:50,405
keer terug tot mij

492
00:59:51,168 --> 00:59:56,957
en zeg: Mooi is mijn land

493
01:00:05,223 --> 01:00:11,641
Slaap, kleine Gouwlingen.
Sla geen acht op nachtelijk geluid.

494
01:00:12,480 --> 01:00:16,312
Slaap tot 't ochtendgloren.

495
01:00:18,194 --> 01:00:22,524
Ik heb dingen te doen in 't woud.

496
01:00:22,615 --> 01:00:28,036
Ik moet velen oproepen.
Velen moeten komen.

497
01:00:29,205 --> 01:00:32,824
De Schaduw ligt over Fangorn.

498
01:00:34,127 --> 01:00:38,789
Het wegkwijnen der bossen is nabij.

499
01:00:49,350 --> 01:00:53,099
De schaduw in 't oosten
neemt vorm aan.

500
01:00:54,272 --> 01:00:57,024
Sauron duldt geen rivaal.

501
01:00:57,400 --> 01:01:01,729
Vanaf de top van Barad-dur
neemt zijn Oog alles waar.

502
01:01:01,821 --> 01:01:05,949
Maar hij is nog niet zo machtig
dat hij geen angst kent.

503
01:01:06,409 --> 01:01:11,118
Twijfel knaagt steeds aan hem.
Het gerucht heeft hem bereikt.

504
01:01:11,205 --> 01:01:14,325
De erfgenaam van Númenor leeft nog.

505
01:01:15,293 --> 01:01:18,210
Sauron vreest je, Aragorn.

506
01:01:19,297 --> 01:01:22,049
Hij vreest wat je kan worden.

507
01:01:22,717 --> 01:01:26,584
En dus slaat hij hard en snel toe
in de wereld der Mensen.

508
01:01:26,679 --> 01:01:30,178
Hij zal Saruman gebruiken
om Rohan te vernietigen.

509
01:01:30,266 --> 01:01:31,974
Oorlog is nabij.

510
01:01:32,059 --> 01:01:35,808
Rohan moet zich verdedigen.
Daar ligt onze eerste uitdaging.

511
01:01:35,897 --> 01:01:40,060
Rohan staat op 't punt van vallen. De
geest van de Koning is onderworpen...

512
01:01:40,151 --> 01:01:44,979
...een oude truc van Saruman.
Z'n greep op Théoden is nu erg sterk.

513
01:01:45,072 --> 01:01:49,236
Sauron en Saruman
trekken de strop aan.

514
01:01:50,620 --> 01:01:55,080
Maar ondanks al hun sluwheid
hebben we één voordeel.

515
01:01:57,793 --> 01:02:00,201
De Ring blijft verborgen.

516
01:02:01,088 --> 01:02:06,842
Dat we hem proberen te vernietigen,
komt niet in z'n zwartste dromen voor.

517
01:02:07,261 --> 01:02:10,879
En zo trekt het wapen van de vijand
naar Mordor...

518
01:02:10,973 --> 01:02:15,931
...in de handen van 'n Hobbit,
iedere dag dichterbij de Doemberg.

519
01:02:16,479 --> 01:02:18,934
We moeten Frodo vertrouwen.

520
01:02:19,023 --> 01:02:24,230
Alles hangt af van de snelheid
en de geheimhouding van zijn queeste.

521
01:02:26,322 --> 01:02:29,821
Betreur 't niet dat je hem
alleen moest laten.

522
01:02:29,909 --> 01:02:33,075
Frodo moet dit alleen volbrengen.

523
01:02:34,080 --> 01:02:37,579
Hij is niet alleen.
Sam is bij hem.

524
01:02:38,876 --> 01:02:42,079
Echt waar? Meen je dat?

525
01:02:43,130 --> 01:02:44,957
Goed.

526
01:02:45,466 --> 01:02:47,624
Heel goed.

527
01:02:55,935 --> 01:02:59,434
De Zwarte Poort van Mordor.

528
01:03:03,817 --> 01:03:05,727
Lieve help...

529
01:03:11,909 --> 01:03:16,286
M'n oude vader zou wel wat te zeggen
hebben als ie ons nu zag.

530
01:03:17,456 --> 01:03:21,667
Meester zegt hem de ingang
naar Mordor te laten zien...

531
01:03:21,752 --> 01:03:25,417
...dus gehoorzaamt Sméagol
de meester.

532
01:03:25,756 --> 01:03:27,380
Dat klopt.

533
01:03:35,599 --> 01:03:37,473
Nou, dat is 't dan.

534
01:03:39,269 --> 01:03:41,476
Daar komen we niet langs.

535
01:04:25,899 --> 01:04:29,731
Kijk! De poort!
Hij gaat open!

536
01:04:37,410 --> 01:04:39,866
Ik zie 'n weg naar beneden.

537
01:04:40,247 --> 01:04:42,073
Sam, nee!

538
01:04:44,376 --> 01:04:46,203
Meester!

539
01:06:09,669 --> 01:06:13,252
Je hoeft niet me mee, Sam.
- Weet ik, meneer Frodo.

540
01:06:13,339 --> 01:06:17,171
Ik betwijfel of de Elfenmantels
ons daar kunnen verbergen.

541
01:06:17,260 --> 01:06:19,336
Nu!
- Nee!

542
01:06:19,971 --> 01:06:24,633
Nee, meester!
Ze zullen je pakken!

543
01:06:26,519 --> 01:06:29,188
Breng 'm niet naar hem.

544
01:06:31,983 --> 01:06:37,606
Hij wil de lieveling.
Altijd is hij er naar op zoek.

545
01:06:37,822 --> 01:06:41,487
En de lieveling wil terug naar hem.

546
01:06:41,993 --> 01:06:45,907
Maar hij mag 'm niet
te pakken krijgen.

547
01:06:53,379 --> 01:06:57,459
Er is 'n andere weg. Nog geheimer.
Een duistere weg.

548
01:06:57,550 --> 01:07:01,879
Waarom zei je dat niet eerder?
- Omdat de meester het niet vroeg.

549
01:07:01,971 --> 01:07:06,300
Hij voert iets in z'n schild.
- Er is nog 'n andere weg naar Mordor?

550
01:07:06,392 --> 01:07:11,184
Ja. Er zijn een pad
en 'n paar trappen.

551
01:07:11,564 --> 01:07:13,603
En dan...

552
01:07:13,691 --> 01:07:16,146
...een tunnel.

553
01:07:31,250 --> 01:07:35,579
Tot zover heeft ie ons al geleid, Sam.
- Meneer Frodo, nee.

554
01:07:35,671 --> 01:07:38,458
Hij heeft z'n woord gehouden.

555
01:07:41,719 --> 01:07:43,628
Nee...

556
01:07:45,347 --> 01:07:47,506
Wijs de weg, Sméagol.

557
01:07:47,600 --> 01:07:50,850
Goeie Sméagol helpt altijd.

558
01:08:28,724 --> 01:08:30,716
Treebeard?

559
01:08:31,727 --> 01:08:35,807
Waar is hij heen?
- Ik heb zo mooi gedroomd vannacht.

560
01:08:35,898 --> 01:08:38,899
Ik had 'n groot vat vol met pijpkruid.

561
01:08:38,984 --> 01:08:43,064
We rookten alles op.
En toen werd jij misselijk.

562
01:08:45,324 --> 01:08:49,072
Ik zou alles over hebben
voor 'n beetje Oude Toby.

563
01:08:51,830 --> 01:08:53,906
Hoorde je dat?

564
01:09:00,923 --> 01:09:03,129
Nou hoor ik 't weer.

565
01:09:03,216 --> 01:09:05,921
Er klopt hier iets niet.

566
01:09:11,600 --> 01:09:17,436
Je zei net iets boomachtigs.
- Nee hoor, ik rekte me alleen maar uit.

567
01:09:26,239 --> 01:09:28,113
Je bent langer.

568
01:09:28,700 --> 01:09:30,408
Wie?
- Jij.

569
01:09:30,494 --> 01:09:32,403
Dan wat?
- Dan ik.

570
01:09:32,496 --> 01:09:34,903
Ik was altijd al groter dan jij.

571
01:09:34,998 --> 01:09:39,541
Iedereen weet dat ik de langste ben,
jij bent de kleinste.

572
01:09:40,420 --> 01:09:45,248
Toe nou, Merry. Hoe lang ben jij?
1.08 meter? Niet langer.

573
01:09:46,218 --> 01:09:48,887
Terwijl ik 1. 11 meter ben.

574
01:09:51,389 --> 01:09:53,465
1. 14 Meter!

575
01:10:00,398 --> 01:10:02,307
Je hebt iets gedaan.

576
01:10:07,947 --> 01:10:10,070
Merry, niet drinken!

577
01:10:12,661 --> 01:10:15,578
Treebeard zei dat jij er
niets van mocht hebben.

578
01:10:15,663 --> 01:10:18,581
Ik wil ook.
- Het kan gevaarlijk zijn.

579
01:10:18,666 --> 01:10:20,908
Geef terug, Merry.

580
01:10:23,004 --> 01:10:24,795
Wat gebeurt er?

581
01:10:24,881 --> 01:10:27,123
'T Heeft mijn been te pakken.

582
01:10:56,537 --> 01:11:00,321
Weg met jou. Jij hoort niet wakker te
zijn.

583
01:11:00,500 --> 01:11:05,162
Eet aarde. Graaf diep. Drink water.

584
01:11:06,047 --> 01:11:10,092
Ga slapen.
Weg met jou.

585
01:11:11,010 --> 01:11:16,253
Kom. Het bos wordt wakker.
Het is niet veilig.

586
01:11:19,644 --> 01:11:23,309
De bomen zijn woest en gevaarlijk
geworden.

587
01:11:23,564 --> 01:11:26,565
Woede huist in hun hart.

588
01:11:27,360 --> 01:11:31,571
Duister zijn hun gedachten.
Sterk is hun haat.

589
01:11:31,906 --> 01:11:34,741
Ze zullen je kwaad doen als ze kunnen.

590
01:11:35,368 --> 01:11:38,119
We zijn nu met te weinig.

591
01:11:38,746 --> 01:11:42,744
Te weinig Enten om hen te leiden.

592
01:11:42,833 --> 01:11:47,330
Waarom zijn jullie met zo weinig?
Zijn er ook Entkinderen?

593
01:11:49,632 --> 01:11:54,590
Die zijn er al héél lang niet geweest.

594
01:11:54,679 --> 01:12:00,384
Waarom niet?
- De Entvrouwen zijn we kwijt.

595
01:12:00,768 --> 01:12:05,145
Dat spijt me. Hoe zijn ze gestorven?
- Gestorven?

596
01:12:07,942 --> 01:12:14,443
We zijn ze kwijt.
En we kunnen ze niet vinden.

597
01:12:21,320 --> 01:12:25,317
Kan me niet herinneren. Jij wel, Pip?

598
01:12:27,702 --> 01:12:29,740
Hoe zien ze er uit?

599
01:12:32,455 --> 01:12:36,156
Dat herinner ik me niet meer.

600
01:12:53,809 --> 01:12:57,677
Edoras en de Gouden Hal van Meduseld.

601
01:12:58,397 --> 01:13:01,564
Daar woont Théoden,
Koning van Rohan...

602
01:13:01,650 --> 01:13:04,355
...wiens geest is onderworpen.

603
01:13:04,653 --> 01:13:08,602
Sarumans macht over
Koning Théoden is nu heel sterk.

604
01:13:09,533 --> 01:13:11,988
Mijn heer, uw zoon...

605
01:13:13,119 --> 01:13:15,077
...is dood.

606
01:13:16,581 --> 01:13:18,454
Mijn heer?

607
01:13:19,667 --> 01:13:21,410
Oom?

608
01:13:27,717 --> 01:13:30,124
Gaat u niet naar hem toe?

609
01:13:33,180 --> 01:13:35,303
Doet u dan niets?

610
01:13:35,849 --> 01:13:39,977
Let op je woorden.
Verwacht geen warm welkom.

611
01:14:04,169 --> 01:14:08,415
Hij moet gedurende de nacht
zijn overleden.

612
01:14:08,506 --> 01:14:11,044
Wat een tragedie voor de koning...

613
01:14:11,133 --> 01:14:14,798
...om z'n enige zoon en erfgenaam
te verliezen.

614
01:14:14,887 --> 01:14:19,430
Ik begrijp dat zijn heengaan
moeilijk te accepteren is.

615
01:14:19,516 --> 01:14:23,845
Vooral nu je broer je in de steek
gelaten heeft.

616
01:14:23,937 --> 01:14:26,178
Laat me met rust, slang.

617
01:14:26,272 --> 01:14:28,977
Oh, maar je bent alleen.

618
01:14:30,318 --> 01:14:35,561
Wie weet waar je allemaal over
gesproken hebt tegen de duisternis.

619
01:14:35,657 --> 01:14:38,361
Tijdens de bittere nachtwake...

620
01:14:38,451 --> 01:14:43,030
...wanneer je hele leven
ineen lijkt te schrompelen.

621
01:14:43,288 --> 01:14:48,034
Wanneer de muren van je slaapkamer
je dreigen te verstikken.

622
01:14:48,127 --> 01:14:51,910
Een hok om een of ander
wild schepsel te ketenen.

623
01:14:54,341 --> 01:14:56,417
Zo mooi.

624
01:14:57,511 --> 01:14:59,550
Zo koud.

625
01:15:00,764 --> 01:15:06,138
Als de ochtend van een bleek voorjaar,
nog vol van winterse kilheid.

626
01:15:20,324 --> 01:15:22,994
Je woorden zijn vergif.

627
01:16:55,499 --> 01:16:59,033
Op een kerkhof is nog meer
vreugde te vinden.

628
01:17:12,390 --> 01:17:17,016
Ik kan jullie niet gewapend voor
Théoden leiden, Gandalf.

629
01:17:17,519 --> 01:17:20,436
Orders van Gríma Wormtongue.

630
01:17:37,456 --> 01:17:39,613
Uw staf.

631
01:17:41,834 --> 01:17:46,330
Je berooft een oude man toch
niet van zijn wandelstok?

632
01:18:04,939 --> 01:18:08,308
Mijn heer, Gandalf de Grijze nadert.

633
01:18:16,076 --> 01:18:18,281
Hij is een ongeluksprofeet.

634
01:18:18,369 --> 01:18:24,906
De gastvrijheid van uw hof is de
laatste tijd achteruit gegaan, Théoden.

635
01:18:25,709 --> 01:18:27,951
Hij is niet welkom.

636
01:18:29,088 --> 01:18:33,382
Waarom zou ik u verwelkomen...

637
01:18:34,760 --> 01:18:38,378
...Gandalf, onruststoker?

638
01:18:38,805 --> 01:18:41,925
Een terechte vraag, mijn vorst.

639
01:18:42,142 --> 01:18:49,105
Laat is het uur waarop deze
goochelaar verkiest te verschijnen.

640
01:18:50,024 --> 01:18:55,480
'Slechtnieuwsbrenger', noem ik hem.
Slecht nieuws is een onwelkome gast.

641
01:18:55,571 --> 01:18:59,071
Zwijg. Houd je gevorkte
tong achter je tanden.

642
01:18:59,158 --> 01:19:01,863
Ik doorstond geen vuur en dood...

643
01:19:01,953 --> 01:19:06,199
...om vuige woorden te wisselen
met een waardeloze worm

644
01:19:06,290 --> 01:19:08,282
Zijn staf.

645
01:19:08,375 --> 01:19:12,243
Ik zei jullie de tovenaar z'n staf
af te nemen.

646
01:19:16,007 --> 01:19:17,965
Théoden...

647
01:19:18,218 --> 01:19:20,626
...zoon van Thengel...

648
01:19:22,805 --> 01:19:26,305
...te lang heeft u
in de Schaduwen vertoefd.

649
01:19:28,686 --> 01:19:33,265
Ik zou me koest houden als ik jou was.
- Luister naar me!

650
01:19:39,363 --> 01:19:43,111
Ik bevrijd u van de betovering.

651
01:19:55,128 --> 01:20:01,048
Je hebt hier geen macht,
Gandalf de Grijze.

652
01:20:07,389 --> 01:20:12,431
Ik verwijder je, Saruman,
als gif uit een wonde.

653
01:20:21,820 --> 01:20:23,694
Wacht.

654
01:20:24,906 --> 01:20:28,607
Als ik ga, sterft Théoden.

655
01:20:29,745 --> 01:20:33,872
Je hebt mij niet gedood
en je zal hem ook niet doden.

656
01:20:37,877 --> 01:20:39,835
Rohan is van mij.

657
01:20:41,005 --> 01:20:42,915
Verdwijn.

658
01:21:26,882 --> 01:21:29,290
Ik herken je gezicht.

659
01:21:33,598 --> 01:21:35,636
Éowyn.

660
01:21:46,652 --> 01:21:48,608
Gandalf?

661
01:21:48,695 --> 01:21:52,360
Adem de vrije lucht weer in,
mijn vriend.

662
01:22:04,752 --> 01:22:08,252
Donker waren mijn dromen
de laatste tijd.

663
01:22:11,592 --> 01:22:15,589
Uw vingers zullen hun oude kracht
beter herinneren...

664
01:22:15,679 --> 01:22:18,929
...wanneer zij uw zwaard
vast pakken.

665
01:23:03,600 --> 01:23:08,428
Ik heb u slechts altijd gediend,
mijn heer.

666
01:23:08,688 --> 01:23:13,931
Jouw gekonkel had me over de vloer
laten kruipen als een beest!

667
01:23:14,944 --> 01:23:17,316
Stuur me niet van u weg.

668
01:23:20,449 --> 01:23:23,403
Nee, mijn heer! Laat hem gaan.

669
01:23:24,078 --> 01:23:27,861
Door hem heeft er al
genoeg bloed gevloeid.

670
01:23:36,339 --> 01:23:38,462
Uit de weg!

671
01:23:40,969 --> 01:23:43,294
Heil, Théoden Koning!

672
01:24:08,787 --> 01:24:11,159
Waar is Théodred?

673
01:24:14,125 --> 01:24:16,451
Waar is mijn zoon?

674
01:25:44,087 --> 01:25:46,079
Simbelmynë.

675
01:25:50,759 --> 01:25:55,468
Dat heeft altijd gegroeid
op de tomben van mijn voorgangers.

676
01:25:57,141 --> 01:26:00,556
Nu zal het 't graf
van mijn zoon bedekken.

677
01:26:03,354 --> 01:26:07,305
Droevig dat ik deze kwade tijden
moet meemaken.

678
01:26:08,109 --> 01:26:12,154
De jongeren vergaan
en de ouderen blijven leven.

679
01:26:12,989 --> 01:26:17,983
Dat ik moet leven om de laatste
dagen van mijn huis te zien.

680
01:26:19,829 --> 01:26:23,660
U kon niets aan Théodreds dood doen.

681
01:26:26,669 --> 01:26:30,666
Geen enkele ouder zou z'n kind
moeten begraven.

682
01:26:46,938 --> 01:26:49,773
Hij was sterk bij leven...

683
01:26:49,857 --> 01:26:54,400
...zijn geest zal z'n weg vinden
naar jullie voorvaderen.

684
01:27:37,987 --> 01:27:41,984
Ze kregen geen waarschuwing.
Ze waren ongewapend.

685
01:27:42,657 --> 01:27:47,485
Nu trekken de Wilde Mannen
al brandstichtend door de Westmark.

686
01:27:47,955 --> 01:27:51,121
Huis en have.
- Waar is Mama?

687
01:27:53,126 --> 01:27:57,753
Dit is maar 'n voorproefje van de
terreur die Saruman zal ontketenen.

688
01:27:57,839 --> 01:28:03,462
Die zal nog krachtiger zijn omdat hij
gemotiveerd is door angst voor Sauron.

689
01:28:03,636 --> 01:28:06,969
Rijd hem tegemoet
voor een confrontatie.

690
01:28:07,056 --> 01:28:10,507
Leid hem weg van
uw vrouwen en kinderen.

691
01:28:11,269 --> 01:28:13,060
U moet vechten.

692
01:28:13,145 --> 01:28:17,059
Op dit moment rijden er 2000
goede mannen noordwaarts.

693
01:28:17,149 --> 01:28:18,809
Éomer is loyaal.

694
01:28:18,901 --> 01:28:21,901
Zijn mannen zullen
voor hun koning vechten.

695
01:28:21,987 --> 01:28:26,031
Ze zullen nu zo'n 1400 kilometer
hier vandaan zijn.

696
01:28:29,244 --> 01:28:31,995
Éomer kan ons niet helpen.

697
01:28:32,080 --> 01:28:37,454
Ik weet wat je van me wilt maar ik
riskeer niet nóg meer mensenlevens.

698
01:28:38,587 --> 01:28:41,374
Ik riskeer geen totale oorlog.

699
01:28:42,882 --> 01:28:46,927
Daar is nu al sprake van,
of u het nu riskeert of niet.

700
01:28:50,597 --> 01:28:53,267
Bij mijn weten was de laatste keer...

701
01:28:53,350 --> 01:28:57,394
...Théoden, en niet Aragorn,
nog koning van Rohan.

702
01:29:03,151 --> 01:29:06,935
En hoe luidt dan de beslissing
van de koning?

703
01:29:10,950 --> 01:29:15,030
In naam van de koning moet
de stad ontruimd worden.

704
01:29:15,121 --> 01:29:18,324
We zoeken onze toevlucht
in Helmsdiepte.

705
01:29:18,416 --> 01:29:22,877
Neem niet teveel kostbaarheden mee.
Alleen de nodige proviand.

706
01:29:22,962 --> 01:29:27,589
Helmsdiepte. Ze vluchten de bergen in
terwijl ze hier zouden moeten vechten.

707
01:29:27,674 --> 01:29:30,000
Wie verdedigt hen als hun koning
dat niet doet?

708
01:29:30,094 --> 01:29:34,507
Hij doet wat hem goeddunkt.
Helmsdiepte heeft ze al eerder gered.

709
01:29:34,598 --> 01:29:38,643
Er is geen uitweg uit dat ravijn.
Théoden loopt in een val.

710
01:29:38,727 --> 01:29:42,060
Hij denkt dat hij ze
in veiligheid brengt.

711
01:29:42,146 --> 01:29:44,139
Een bloedbad is wat ze krijgen.

712
01:29:44,608 --> 01:29:48,058
Théoden heeft 'n sterke wil,
maar ik vrees voor hem.

713
01:29:48,152 --> 01:29:51,356
Ik vrees voor
't voortbestaan van Rohan.

714
01:29:51,781 --> 01:29:57,404
Hij zal je nog hard nodig hebben.
De mensen van Rohan hebben je nodig.

715
01:29:58,245 --> 01:30:01,199
Hun verdediging moet standhouden.

716
01:30:01,916 --> 01:30:03,873
Die zal standhouden.

717
01:30:08,004 --> 01:30:12,085
De Grijze Pelgrim.
Zo noemden ze me vroeger.

718
01:30:13,177 --> 01:30:18,716
Al driehonderd mensenjaren bewandel
ik deze Aarde, en nu heb ik geen tijd.

719
01:30:19,849 --> 01:30:22,886
Met wat geluk zal m'n zoektocht
niet tevergeefs zijn.

720
01:30:22,977 --> 01:30:26,891
Kijk uit naar m'n komst bij 't eerste
licht op de vijfde dag.

721
01:30:26,981 --> 01:30:30,397
Kijk naar het oosten bij
't aanbreken van de dag.

722
01:30:58,345 --> 01:31:01,927
Dat paard is gek, u kunt
er niets mee. Laat 'm maar.

723
01:31:40,969 --> 01:31:43,542
Zijn naam is Brego.

724
01:31:44,555 --> 01:31:46,881
Hij was 't paard van m'n neef.

725
01:31:46,975 --> 01:31:48,883
Brego?

726
01:31:49,268 --> 01:31:51,641
Je naam is koninklijk.

727
01:32:03,115 --> 01:32:05,024
Ik ken de Elfenmagie...

728
01:32:05,117 --> 01:32:09,114
...maar die verwachtte ik niet
van een Doler uit 't noorden.

729
01:32:10,289 --> 01:32:12,993
Je spreekt als een van hen.

730
01:32:14,209 --> 01:32:18,253
Ik ben opgevoed in Rivendel,
voor een tijdje.

731
01:32:21,758 --> 01:32:26,005
Laat 'm maar vrij.
Hij heeft genoeg meegemaakt.

732
01:32:38,732 --> 01:32:41,021
Gandalf de Witte.

733
01:32:41,735 --> 01:32:43,893
Gandalf de Dwaas!

734
01:32:45,363 --> 01:32:50,156
Probeert ie me te vernederen
met z'n pasverworven vroomheid?

735
01:32:50,702 --> 01:32:54,450
Er waren er drie die de Tovenaar
vergezelden.

736
01:32:55,040 --> 01:32:59,251
'N Elf, 'n Dwerg en 'n Mens.

737
01:33:00,878 --> 01:33:03,500
Je stinkt naar paard.

738
01:33:08,803 --> 01:33:11,127
Die man...

739
01:33:12,639 --> 01:33:16,850
...kwam hij uit Gondor?
- Nee, uit 't noorden.

740
01:33:17,144 --> 01:33:22,517
Eén van de Dúnedain Dolers, dacht ik.
Hij liep er in lompen bij.

741
01:33:23,817 --> 01:33:28,858
En toch droeg hij 'n vreemde ring.

742
01:33:30,281 --> 01:33:33,733
Twee slangen
met ogen van smaragd.

743
01:33:33,827 --> 01:33:39,331
De één verslindend, de ander gekroond
met gouden bloemen.

744
01:33:40,040 --> 01:33:42,117
De Ring van Barahir...

745
01:33:42,544 --> 01:33:46,493
Dus Gandalf denkt Isuldurs erfgenaam
te hebben gevonden...

746
01:33:46,589 --> 01:33:52,259
...de verloren Koning van Gondor.
De bloedlijn is jaren geleden verbroken.

747
01:33:53,888 --> 01:33:58,384
Het maakt niet uit. De wereld van
de Mensen zal ten onder gaan.

748
01:33:58,474 --> 01:34:00,432
Te beginnen met Edoras.

749
01:34:09,611 --> 01:34:13,145
Ik ben zover, Gamling.
Breng m'n paard.

750
01:34:17,326 --> 01:34:19,699
Dit is geen nederlaag.

751
01:34:20,871 --> 01:34:23,160
We zullen terugkeren.

752
01:34:27,669 --> 01:34:29,746
We zullen terugkeren.

753
01:34:53,360 --> 01:34:56,231
Je kan goed met 'n zwaard omgaan.

754
01:35:03,829 --> 01:35:07,163
De vrouwen hier
leerden dat lang geleden.

755
01:35:07,249 --> 01:35:09,040
Zonder zwaard ben je kwetsbaar.

756
01:35:09,125 --> 01:35:11,415
Ik vrees dood noch pijn.

757
01:35:12,087 --> 01:35:14,838
Wat vreest u wel, mijn vrouwe?

758
01:35:17,509 --> 01:35:19,750
Een kooi.

759
01:35:20,636 --> 01:35:24,717
Achter tralies zitten tot gewoonte
en ouderdom daaraan gewend zijn.

760
01:35:24,808 --> 01:35:28,675
En alle kans op dapperheid
voorbij is gegaan.

761
01:35:31,981 --> 01:35:35,100
U bent een dochter van koningen...

762
01:35:35,234 --> 01:35:38,188
...een schildmaagd van Rohan.

763
01:35:43,909 --> 01:35:47,242
'N Dergelijk lot is niet
voor u weggelegd.

764
01:36:19,693 --> 01:36:24,687
Théoden blijft niet op Edoras.
Dat is kwetsbaar. Hij weet dat.

765
01:36:25,157 --> 01:36:28,359
Hij verwacht een aanval op de stad.

766
01:36:29,244 --> 01:36:34,867
Ze zullen naar Helmsdiepte vluchten,
de grote vesting van Rohan.

767
01:36:36,084 --> 01:36:39,832
Het is een gevaarlijke
weg door de bergen.

768
01:36:41,964 --> 01:36:47,837
Ze zullen langzaam zijn. Ze zullen
vrouwen en kinderen bij zich hebben.

769
01:36:52,308 --> 01:36:54,929
Stuur je Warg-ruiters er op uit.

770
01:37:09,616 --> 01:37:12,652
Hé, stinkerd! Niet te ver vooruit!

771
01:37:12,744 --> 01:37:14,487
Waarom doe je dat?

772
01:37:15,497 --> 01:37:18,498
Hem uitschelden,
de hele tijd op z'n huid zitten.

773
01:37:18,583 --> 01:37:20,540
Daarom.

774
01:37:22,044 --> 01:37:27,002
Omdat ie zo is. Er zit niets anders
in hem dan leugens en bedrog.

775
01:37:27,091 --> 01:37:29,962
Hij wil de Ring.
Dat is alles waar ie om geeft.

776
01:37:30,052 --> 01:37:32,625
Je hebt geen idee
wat die met hem deed...

777
01:37:32,721 --> 01:37:35,259
...wat ie nog steeds
met hem doet.

778
01:37:37,101 --> 01:37:39,805
Ik wil hem helpen, Sam.
- Waarom?

779
01:37:45,943 --> 01:37:49,525
Omdat ik moet geloven dat ie
terug kan komen.

780
01:37:53,199 --> 01:37:57,944
U kunt hem niet redden, meneer Frodo.
- Wat weet jij ervan? Niets!

781
01:38:05,085 --> 01:38:08,918
Het spijt me, Sam. Ik weet
niet waarom ik dat zei.

782
01:38:09,965 --> 01:38:11,923
Ik wel.

783
01:38:13,010 --> 01:38:15,168
Het is de Ring.

784
01:38:15,595 --> 01:38:19,593
U kunt uw ogen er niet vanaf houden.
Ik zag u wel.

785
01:38:20,225 --> 01:38:23,345
U eet niet. U slaapt nauwelijks.

786
01:38:25,897 --> 01:38:29,312
Hij heeft u in z'n greep, meneer Frodo.
U moet er tegen vechten.

787
01:38:29,400 --> 01:38:33,445
Ik weet wat ik moet doen.
De Ring werd mij toevertrouwd.

788
01:38:33,530 --> 01:38:35,735
Het is mijn taak.

789
01:38:36,991 --> 01:38:41,237
Hoort u uzelf niet?
Weet u niet op wie u nu lijkt?

790
01:38:51,338 --> 01:38:53,414
We willen 'm...

791
01:38:53,716 --> 01:38:56,123
We hebben 'm nodig...

792
01:38:56,552 --> 01:39:00,383
Moet de lieveling hebben...

793
01:39:01,472 --> 01:39:04,676
Ze hebben 'm van ons gestolen...

794
01:39:04,893 --> 01:39:07,977
Stiekeme kleine Hobbitsen...

795
01:39:08,395 --> 01:39:11,396
Slecht. Verraderlijk. Vals.

796
01:39:12,733 --> 01:39:15,983
Nee. Niet de meester.

797
01:39:16,070 --> 01:39:19,521
Ja, lieveling. Vals.

798
01:39:20,115 --> 01:39:24,861
Ze zullen je bedriegen,
je pijn doen, tegen je liegen.

799
01:39:25,578 --> 01:39:28,201
De meester is mijn vriend.

800
01:39:28,289 --> 01:39:33,367
Je hebt helemaal geen vrienden.
Niemand vindt jou aardig.

801
01:39:33,461 --> 01:39:36,960
Niet luisteren. Ik luister niet.

802
01:39:37,215 --> 01:39:41,294
Je bent een leugenaar en een dief.

803
01:39:41,469 --> 01:39:43,260
Nee.

804
01:39:44,179 --> 01:39:46,885
Moordenaar.

805
01:39:49,769 --> 01:39:52,390
Ga weg.
- Weggaan?

806
01:39:55,232 --> 01:39:57,770
Ik haat je.

807
01:39:58,735 --> 01:40:00,942
Ik haat je.

808
01:40:01,030 --> 01:40:06,320
Waar zou je zonder mij zijn? Gollem.
Gollem. Ik heb ons gered.

809
01:40:06,409 --> 01:40:11,071
Dat was ik.
Door mij overleefden we.

810
01:40:12,248 --> 01:40:15,202
Niet meer.

811
01:40:17,087 --> 01:40:19,660
Wat zei je?

812
01:40:20,715 --> 01:40:24,333
De meester zorgt nu voor ons.

813
01:40:24,927 --> 01:40:28,427
We hebben jou niet nodig.

814
01:40:29,056 --> 01:40:30,847
Wat?

815
01:40:30,933 --> 01:40:35,891
Ga nu weg
en kom nooit meer terug.

816
01:40:36,772 --> 01:40:38,396
Nee.

817
01:40:38,482 --> 01:40:42,526
Ga nu weg en kom nooit meer terug.

818
01:40:44,821 --> 01:40:49,566
Ga nu weg en kom nooit meer terug!

819
01:41:02,880 --> 01:41:08,384
We zeiden hem om weg te gaan.
En weg ging ie, lieveling.

820
01:41:08,594 --> 01:41:10,800
Weg! Weg! Weg!

821
01:41:10,971 --> 01:41:13,675
Sméagol is vrij!

822
01:41:17,645 --> 01:41:20,100
Kijk.

823
01:41:20,397 --> 01:41:23,896
Ziet u wat Sméagol gevonden heeft?

824
01:41:33,368 --> 01:41:38,112
Ze zijn jong. Ze zijn mals.
En lekker.

825
01:41:38,289 --> 01:41:40,958
Eet ze op.

826
01:41:44,044 --> 01:41:48,540
Je maakt 'm misselijk,
als je je zo blijft gedragen.

827
01:41:51,343 --> 01:41:54,712
Er is slechts één manier
om konijn te eten.

828
01:41:58,433 --> 01:42:00,556
Wat doet ie?

829
01:42:00,644 --> 01:42:05,056
Stomme, vette Hobbit.
Hij verpest 't.

830
01:42:05,857 --> 01:42:10,103
Wat valt er te verpesten?
Er zit nauwelijks vlees aan.

831
01:42:13,698 --> 01:42:17,232
Wat wij nodig hebben zijn 'n paar
goeie piepers.

832
01:42:17,326 --> 01:42:21,953
Wat zijn 'piepers', lieveling?
Wat zijn 'piepers'?

833
01:42:22,039 --> 01:42:24,197
Aardappelen.

834
01:42:24,291 --> 01:42:27,909
Kook ze, stamp ze fijn, doe ze
in een stoofpot.

835
01:42:28,962 --> 01:42:34,336
Heerlijk, groot en zo uit de frituur
met 'n lekker stuk gebakken vis.

836
01:42:35,551 --> 01:42:40,130
Zelfs jij zegt daar geen nee tegen.
- Reken maar van wel.

837
01:42:40,557 --> 01:42:43,511
Beetje 'n mooie vis bederven.

838
01:42:45,103 --> 01:42:50,263
Geef ons 't maar rauw en spartelend.

839
01:42:51,109 --> 01:42:54,607
Hou zelf je vieze aardappelen maar.

840
01:42:55,196 --> 01:42:57,354
Je bent hopeloos.

841
01:43:09,918 --> 01:43:12,290
Meneer Frodo?

842
01:43:29,311 --> 01:43:34,270
Wie zijn dat?
- Slechte Mensen. Dienaren van Sauron.

843
01:43:35,192 --> 01:43:37,564
Ze zijn naar Mordor geroepen.

844
01:43:37,652 --> 01:43:40,938
De Donkere Vorst verzamelt
al zijn legers.

845
01:43:41,031 --> 01:43:45,408
Het duurt nu niet lang meer.
Hij zal spoedig klaar zijn.

846
01:43:45,535 --> 01:43:49,153
Klaar voor wat?
- Om zijn oorlog te voeren.

847
01:43:49,414 --> 01:43:54,575
De laatste oorlog die de hele wereld
met schaduw zal bedekken.

848
01:43:54,919 --> 01:43:58,964
We moeten op weg. Kom, Sam.
- Meneer Frodo.

849
01:43:59,882 --> 01:44:01,674
Kijk!

850
01:44:05,054 --> 01:44:07,212
Een olifaunt.

851
01:44:15,647 --> 01:44:18,316
Dat gelooft niemand thuis.

852
01:44:29,744 --> 01:44:31,618
Sméagol?

853
01:45:12,118 --> 01:45:14,739
We zijn hier te lang gebleven.

854
01:45:17,373 --> 01:45:19,164
Kom op, Sam.

855
01:45:32,262 --> 01:45:35,548
Wacht, we zijn onschuldige reizigers.

856
01:45:36,516 --> 01:45:41,807
Die zijn er niet in dit land.
Alleen dienaren van de Donkere Toren.

857
01:45:42,105 --> 01:45:45,355
We hebben een geheimhoudingsplicht.

858
01:45:46,192 --> 01:45:50,106
Zij die de vijand bestrijden, kunnen
ons beter niets in de weg leggen.

859
01:45:50,196 --> 01:45:52,272
De vijand?

860
01:45:53,866 --> 01:45:58,409
Zijn plichtsgevoel was niet minder
dan 't jouwe, dunkt me.

861
01:45:59,914 --> 01:46:04,908
Je vraagt je af wat z'n naam is.
Waar hij vandaan kwam.

862
01:46:07,754 --> 01:46:10,921
Of hij echt een kwaadwillig hart had.

863
01:46:11,925 --> 01:46:16,717
Welke leugens of bedreigingen hem
zo ver van huis brachten.

864
01:46:16,888 --> 01:46:20,257
En of hij niet liever daar was
gebleven...

865
01:46:21,518 --> 01:46:23,426
...in vrede.

866
01:46:26,731 --> 01:46:30,728
De oorlog zal ons allen fataal worden.
Bind hun handen vast.

867
01:46:39,000 --> 01:46:42,536
Je ziet inderdaad
niet veel Dwergvrouwen...

868
01:46:42,630 --> 01:46:47,966
...qua stem en verschijning worden
ze voor Dwergmannen aangezien.

869
01:46:49,343 --> 01:46:51,585
Het zijn de baarden.

870
01:46:51,680 --> 01:46:56,590
Dat heeft het geloof gevoed,
dat er geen Dwergvrouwen zijn...

871
01:46:56,685 --> 01:47:02,190
...en dat Dwergen zomaar uit gaten
in de grond tevoorschijn springen...

872
01:47:02,608 --> 01:47:05,358
...wat natuurlijk belachelijk is.

873
01:47:10,948 --> 01:47:13,732
Alles in orde. Geen paniek.

874
01:47:13,824 --> 01:47:15,783
Dat was met opzet.

875
01:47:17,455 --> 01:47:21,071
Ik heb mijn nichtje al lang niet zien
lachen.

876
01:47:21,164 --> 01:47:26,325
Ze was nog 'n meisje toen haar vader
stierf. Vermoord door orks.

877
01:47:26,796 --> 01:47:30,296
Ze zag haar moeder
wegkwijnen van verdriet.

878
01:47:30,383 --> 01:47:35,543
Ze bleef alleen achter, voor haar koning
zorgend, in toenemende angst.

879
01:47:35,679 --> 01:47:38,514
Gedoemd om op 'n oude man
te wachten...

880
01:47:38,600 --> 01:47:42,099
...die haar als 'n vader
had moeten liefhebben.

881
01:47:50,153 --> 01:47:52,062
Gimli?

882
01:47:52,152 --> 01:47:54,195
Nee, echt niet.

883
01:48:01,039 --> 01:48:05,616
Ik heb stoofpot gemaakt.
Niet zo veel, maar 't is warm.

884
01:48:13,967 --> 01:48:15,841
Dank je wel.

885
01:48:36,657 --> 01:48:39,149
Het is lekker.
- Echt waar?

886
01:48:43,161 --> 01:48:46,449
M'n oom vertelde me iets vreemds.

887
01:48:47,417 --> 01:48:52,293
Hij zei dat jij ten strijde trok met
Thengel, m'n grootvader.

888
01:48:52,381 --> 01:48:54,374
Maar dat kan niet.

889
01:48:54,840 --> 01:48:59,716
Koning Théoden heeft 'n goed
geheugen. Hij was toen nog 'n kind.

890
01:48:59,805 --> 01:49:02,923
Dan moet je minstens zestig zijn.

891
01:49:05,644 --> 01:49:07,634
Zeventig?

892
01:49:07,727 --> 01:49:10,184
Tachtig kan je niet zijn!

893
01:49:12,733 --> 01:49:14,726
Zevenentachtig.

894
01:49:17,319 --> 01:49:20,072
Jij bent één van de Dúnedain.

895
01:49:20,449 --> 01:49:24,697
'N Afstammeling van Númenor,
gezegend met een lang leven.

896
01:49:24,787 --> 01:49:27,953
Jouw ras zou al tot legende
zijn verworden.

897
01:49:28,039 --> 01:49:30,244
Wij zijn nog maar met weinigen.

898
01:49:30,333 --> 01:49:33,703
Het Noordelijke Koninkrijk werd
lang geleden verwoest.

899
01:49:33,795 --> 01:49:37,128
Dat spijt me. Alsjeblieft, eet toch.

900
01:49:51,772 --> 01:49:56,396
Het licht van de 'Avondster'
neemt niet af en neemt niet toe.

901
01:49:56,482 --> 01:50:00,018
Het is aan mij haar te schenken
aan wie ik wil.

902
01:50:01,696 --> 01:50:03,738
Evenals mijn hart.

903
01:50:05,702 --> 01:50:07,739
Ga slapen.

904
01:50:08,620 --> 01:50:10,530
Ik slaap.

905
01:50:17,629 --> 01:50:19,705
Dit is een droom.

906
01:50:21,674 --> 01:50:24,215
Dan is het een mooie droom.

907
01:50:36,981 --> 01:50:38,855
Slaap.

908
01:51:03,675 --> 01:51:06,461
Je vertelde me ooit...

909
01:51:07,468 --> 01:51:10,388
...dat deze dag zou aanbreken.

910
01:51:10,808 --> 01:51:14,090
Dit is niet het einde,
het is het begin.

911
01:51:14,183 --> 01:51:16,557
Je moet met Frodo meegaan.

912
01:51:16,646 --> 01:51:18,554
Dat is jouw pad.

913
01:51:29,158 --> 01:51:31,909
Mijn pad is verborgen voor me.

914
01:51:32,410 --> 01:51:35,364
Dat ligt al voor je.

915
01:51:36,373 --> 01:51:38,909
Je kunt nu niet versagen.

916
01:51:42,004 --> 01:51:44,245
Arwen...

917
01:51:45,840 --> 01:51:48,842
Als je op niets meer vertrouwt...

918
01:51:48,927 --> 01:51:51,168
...vertrouw dan dit...

919
01:51:51,720 --> 01:51:54,260
...vertrouw op ons.

920
01:52:33,303 --> 01:52:35,510
Waar is ze?

921
01:52:36,223 --> 01:52:39,091
De vrouw die je dat juweel gaf.

922
01:52:42,062 --> 01:52:44,812
Onze tijd hier loopt ten einde.

923
01:52:45,480 --> 01:52:48,317
Arwens tijd loopt ten einde.

924
01:52:48,819 --> 01:52:52,602
Laat haar gaan. Laat haar het schip
naar het westen nemen.

925
01:52:52,697 --> 01:52:56,148
Laat 'r haar liefde meenemen
naar de Onsterfelijke Landen...

926
01:52:56,242 --> 01:52:58,566
...waar ze eeuwig zal zijn.

927
01:52:58,995 --> 01:53:01,864
Maar nooit meer dan herinnering.

928
01:53:02,623 --> 01:53:05,661
Ik laat mijn dochter
hier niet sterven.

929
01:53:05,752 --> 01:53:07,958
Ze blijft omdat ze nog steeds
hoop heeft.

930
01:53:08,045 --> 01:53:11,412
Ze blijft voor jou.
Ze hoort bij haar voIk

931
01:53:24,102 --> 01:53:26,428
Wilde je zo vertrekken?

932
01:53:27,232 --> 01:53:30,976
Ongemerkt, bij het eerste licht van de
dag?

933
01:53:33,195 --> 01:53:35,484
Ik zal niet terugkeren.

934
01:53:36,157 --> 01:53:40,201
Je onderschat je eigen krijgskunst.
Je zal terugkeren.

935
01:53:40,284 --> 01:53:45,411
Ik spreek niet over de dood door strijd.
- Waar spreek je dan wel over?

936
01:53:49,460 --> 01:53:53,210
Je hebt een kans op een ander leven...

937
01:53:55,216 --> 01:53:59,510
...ver van oorlog, verdriet, wanhoop.

938
01:54:00,179 --> 01:54:02,385
Waarom zeg je dit?

939
01:54:03,558 --> 01:54:06,972
Ik ben sterfelijk. Jij bent een Elf.

940
01:54:08,187 --> 01:54:12,481
Het was een droom, Arwen.
Niets meer.

941
01:54:13,983 --> 01:54:16,560
Ik geloof je niet.

942
01:54:26,329 --> 01:54:28,865
Dit behoort jou toe.

943
01:54:30,875 --> 01:54:33,201
Het was een geschenk.

944
01:54:34,796 --> 01:54:36,672
Houd het.

945
01:54:39,217 --> 01:54:41,209
Mijn heer?

946
01:54:43,222 --> 01:54:47,682
Ze zeilt naar de Onsterfelijke Landen
met de laatsten van haar voIk.

947
01:55:11,206 --> 01:55:13,247
Wat is er?

948
01:55:14,167 --> 01:55:16,838
Háma?
- Ik weet het niet zeker.

949
01:55:47,493 --> 01:55:49,366
Een verkenner!

950
01:55:55,541 --> 01:55:58,993
Wat zie je?
- Een Warg! We worden aangevallen!

951
01:56:06,176 --> 01:56:08,587
Alle ruiters naar voren!

952
01:56:08,846 --> 01:56:11,882
Dat ben ik. Help me er op.
Ik ben een ruiter.

953
01:56:24,653 --> 01:56:27,525
Je moet de mensen
naar Helmsdiepte leiden.

954
01:56:27,617 --> 01:56:29,606
Ik kan vechten.

955
01:56:30,992 --> 01:56:33,781
Je moet dit doen, voor mij.

956
01:56:35,457 --> 01:56:37,162
Volg mij!

957
01:56:40,044 --> 01:56:42,202
Vort. Naar voren, graag.

958
01:56:42,296 --> 01:56:44,620
Ga naar lagergelegen terrein!

959
01:56:44,713 --> 01:56:46,340
Zo ja! Rijden!

960
01:56:46,426 --> 01:56:48,251
Blijf bij elkaar!

961
01:58:00,080 --> 01:58:03,032
Kom maar op met
die lelijke smoel van je!

962
01:58:05,126 --> 01:58:07,084
Die was voor mij!

963
01:58:23,854 --> 01:58:25,597
Smerig beest.

964
01:59:52,272 --> 01:59:54,229
Aragorn!

965
01:59:58,861 --> 02:00:00,570
Aragorn?

966
02:00:14,460 --> 02:00:17,495
Zeg wat er gebeurd is en
ik maak 'n einde aan je lijden.

967
02:00:17,587 --> 02:00:19,998
Hij is dood.

968
02:00:21,718 --> 02:00:24,718
Hij is over de rand gedoken.

969
02:00:28,140 --> 02:00:30,346
Je liegt.

970
02:01:03,382 --> 02:01:05,923
Help de gewonden op de paarden.

971
02:01:06,011 --> 02:01:09,427
De wolven van Isengard
zullen terugkomen.

972
02:01:09,806 --> 02:01:11,882
Laat de doden achter.

973
02:01:19,398 --> 02:01:21,227
Kom.

974
02:01:30,993 --> 02:01:32,737
Eindelijk.

975
02:01:32,829 --> 02:01:35,069
Daar is 't, Helmsdiepte.

976
02:01:41,753 --> 02:01:43,960
We zijn veilig.

977
02:02:30,260 --> 02:02:32,832
Mama!
- Éothain! Freda!

978
02:02:39,100 --> 02:02:40,677
Waar is de rest?

979
02:02:40,769 --> 02:02:43,806
Dit is 't enige
dat we konden redden.

980
02:02:45,775 --> 02:02:48,099
Breng 't naar de grotten.

981
02:02:51,196 --> 02:02:55,325
Maak plaats voor Théoden.
Maak plaats voor de koning.

982
02:03:02,709 --> 02:03:06,455
Zo weinig... zo weinigen
zijn teruggekeerd.

983
02:03:09,257 --> 02:03:11,461
Ons voIk is veilig.

984
02:03:12,967 --> 02:03:16,337
We hebben 't met veel levens
moeten bekopen.

985
02:03:21,643 --> 02:03:23,516
Heer Aragorn...

986
02:03:24,147 --> 02:03:26,054
...waar is hij?

987
02:03:27,231 --> 02:03:29,271
Gesneuveld.

988
02:03:51,588 --> 02:03:54,792
Verzamel alle manschappen
achter de muur.

989
02:03:54,884 --> 02:03:57,800
Barricadeer de poort
en zet 'n wacht uit.

990
02:03:57,886 --> 02:04:01,172
En zij die niet kunnen vechten?
De vrouwen en kinderen?

991
02:04:01,265 --> 02:04:03,057
Naar de grotten.

992
02:04:04,476 --> 02:04:07,016
Sarumans arm reikt inderdaad ver...

993
02:04:07,104 --> 02:04:09,559
...als hij denkt dat hij ons hier
kan bereiken.

994
02:04:11,648 --> 02:04:14,855
Helmsdiepte heeft één zwak punt.

995
02:04:15,154 --> 02:04:19,480
De buitenmuur is van massief steen,
behalve 'n doorgang...

996
02:04:19,573 --> 02:04:23,074
...nauwelijks groter dan 'n afvoer.

997
02:04:26,582 --> 02:04:30,164
Hoe kan vuur steen vernietigen?

998
02:04:30,751 --> 02:04:34,702
Wat voor apparaat kan de muur
naar beneden halen?

999
02:04:39,175 --> 02:04:42,924
Als er een bres in de muur is,
zal Helmsdiepte vallen.

1000
02:04:43,012 --> 02:04:49,265
Zelfs dan zijn er vele mannen nodig,
duizenden, om de vesting te veroveren.

1001
02:04:49,395 --> 02:04:51,138
Tienduizenden.

1002
02:04:51,229 --> 02:04:54,481
Maar, mijn heer, zo'n leger is er niet.

1003
02:05:06,995 --> 02:05:09,865
Een nieuwe macht is rijzende.

1004
02:05:10,248 --> 02:05:13,000
De overwinning is ophanden.

1005
02:05:18,924 --> 02:05:20,917
Deze nacht...

1006
02:05:21,383 --> 02:05:25,798
...zal het land doordrenkt worden
met het bloed van Rohan!

1007
02:05:25,973 --> 02:05:28,641
Trek op naar Helmsdiepte.

1008
02:05:29,558 --> 02:05:32,098
Laat niemand in leven!

1009
02:05:35,482 --> 02:05:37,353
Ten strijde!

1010
02:05:41,862 --> 02:05:45,481
Voor de Mensen zal
er geen dageraad zijn.

1011
02:06:03,547 --> 02:06:06,007
Kijk. Er hangt rook in het zuiden.

1012
02:06:06,096 --> 02:06:12,299
Er stijgt altijd rook op
uit Isengard, tegenwoordig.

1013
02:06:13,183 --> 02:06:15,058
Isengard?

1014
02:06:15,145 --> 02:06:20,020
Er was een tijd
dat Saruman in mijn bossen rondliep.

1015
02:06:20,233 --> 02:06:26,898
Maar nu denkt hij alleen
maar aan metaal en wielen.

1016
02:06:28,032 --> 02:06:32,777
Hij geeft niet langer
om dingen die groeien.

1017
02:06:32,995 --> 02:06:35,071
Wat gebeurt er?

1018
02:06:39,543 --> 02:06:42,080
Het is Sarumans leger.

1019
02:06:42,170 --> 02:06:44,461
De oorlog is begonnen.

1020
02:07:22,085 --> 02:07:25,702
Moge de genade van
de Valar u beschermen.

1021
02:07:58,788 --> 02:08:00,698
Brego...

1022
02:08:26,606 --> 02:08:28,516
Arwen.

1023
02:08:28,900 --> 02:08:30,810
Het is tijd.

1024
02:08:32,736 --> 02:08:37,611
De schepen vertrekken naar Valinor.
Ga nu, voor het te laat is.

1025
02:08:37,700 --> 02:08:40,276
Ik heb mijn keuze gemaakt.

1026
02:08:45,831 --> 02:08:48,835
Hij komt niet terug.

1027
02:08:50,170 --> 02:08:53,623
Waarom blijf je hier
als er geen hoop is?

1028
02:08:54,383 --> 02:08:56,791
Er is nog altijd hoop.

1029
02:09:01,515 --> 02:09:07,434
Als Aragorn deze oorlog overleeft,
zijn jullie nog steeds gescheiden.

1030
02:09:08,730 --> 02:09:12,231
Als Sauron is verslagen
en Aragorn koning is geworden...

1031
02:09:12,319 --> 02:09:14,855
...en alles waarop je hoopt
uitgekomen is...

1032
02:09:14,944 --> 02:09:19,324
...zul je nog steeds de bitterheid
van de sterfelijkheid moeten proeven.

1033
02:09:19,493 --> 02:09:23,535
Door het zwaard, óf door 't langzaam
vervliegen der tijd...

1034
02:09:23,578 --> 02:09:25,322
...Aragorn zál sterven.

1035
02:09:28,416 --> 02:09:30,324
Er zal geen troost zijn.

1036
02:09:30,417 --> 02:09:34,333
Niets om de pijn
van zijn heengaan te verzachten.

1037
02:09:38,177 --> 02:09:40,464
Hij zal sterven...

1038
02:09:41,054 --> 02:09:44,839
...een toonbeeld van de luister
van de Koningen der Mensen...

1039
02:09:44,934 --> 02:09:48,300
...in al zijn glorie,
tot in de eeuwigheid.

1040
02:09:57,612 --> 02:10:00,530
Maar jij, mijn dochter...

1041
02:10:02,448 --> 02:10:06,944
...jij zal wegkwijnen in
duisternis en in twijfel...

1042
02:10:07,579 --> 02:10:11,246
...zoals de winternacht
zonder ster valt.

1043
02:10:14,044 --> 02:10:16,333
Hier zul je dwalen...

1044
02:10:16,587 --> 02:10:21,832
...gebonden aan je smart onder
de steeds ouder wordende bomen...

1045
02:10:23,220 --> 02:10:26,007
...tot de hele wereld veranderd is...

1046
02:10:26,099 --> 02:10:30,178
...en de lange jaren van je leven
voIkomen verspild zijn.

1047
02:10:38,526 --> 02:10:40,484
Arwen.

1048
02:10:46,241 --> 02:10:50,240
Er rest je hier niets anders
dan de dood.

1049
02:11:11,851 --> 02:11:15,303
Gaat jouw liefde dan ook niet
naar mij uit?

1050
02:11:16,521 --> 02:11:19,190
U heeft mijn liefde, vader.

1051
02:12:24,670 --> 02:12:27,541
De macht van de vijand groeit.

1052
02:12:28,467 --> 02:12:33,629
Sauron zal Saruman gebruiken om
de mensen van Rohan te vernietigen.

1053
02:12:36,809 --> 02:12:39,298
Isengard is ontketend.

1054
02:12:44,774 --> 02:12:48,558
Het Oog van Sauron
richt zich nu op Gondor...

1055
02:12:49,237 --> 02:12:52,573
...het laatste vrije koninkrijk
der Mensen.

1056
02:12:52,658 --> 02:12:56,108
Zijn oorlog met dat land
zal spoedig komen.

1057
02:13:00,583 --> 02:13:03,452
Hij voelt dat de Ring dichtbij is.

1058
02:13:03,834 --> 02:13:06,789
De kracht van de Ringdrager
neemt af.

1059
02:13:06,880 --> 02:13:11,007
In zijn hart,
begint Frodo te begrijpen...

1060
02:13:12,884 --> 02:13:18,222
...dat de queeste hem zijn leven
zal kosten. Dat weet je.

1061
02:13:19,850 --> 02:13:22,221
Je hebt het voorzien.

1062
02:13:24,812 --> 02:13:28,349
Dat is 't risico dat we allen
hebben genomen.

1063
02:13:32,655 --> 02:13:37,694
In de toenemende duisternis,
wordt de wil van de Ring sterker.

1064
02:13:38,037 --> 02:13:42,660
Hij werkt hard om zijn weg
terug naar de Mensen te vinden.

1065
02:13:42,747 --> 02:13:47,160
Die zo makkelijk door
zijn macht te verleiden zijn.

1066
02:13:48,253 --> 02:13:52,119
De jonge kapitein van Gondor hoeft
alleen maar zijn hand uit te steken...

1067
02:13:52,215 --> 02:13:56,627
...de Ring voor zichzelf te pakken,
en de wereld zal ten onder gaan.

1068
02:13:58,597 --> 02:14:04,019
Hij is nu heel dichtbij.
Zo dichtbij zijn doel.

1069
02:14:07,981 --> 02:14:11,895
Sauron zal zeggenschap hebben
over alle leven op deze Aarde...

1070
02:14:11,984 --> 02:14:15,768
...zelfs als dat het einde
van de wereld teweegbrengt.

1071
02:14:17,698 --> 02:14:20,569
De tijd van de Elfen is voorbij.

1072
02:14:22,576 --> 02:14:25,780
Laten we Midden-aarde
aan haar lot over?

1073
02:14:28,001 --> 02:14:30,490
Laten we hen in de steek?

1074
02:14:35,882 --> 02:14:37,626
Nieuws?

1075
02:14:37,717 --> 02:14:40,469
Saruman heeft Rohan aangevallen.

1076
02:14:40,553 --> 02:14:43,556
Théodens voIk
is naar Helmsdiepte gevlucht.

1077
02:14:43,642 --> 02:14:46,474
We moeten op onze eigen
grenzen letten, Faramir.

1078
02:14:46,558 --> 02:14:49,726
Orks zijn op weg.
Sauron formeert 'n leger.

1079
02:14:49,813 --> 02:14:52,731
Oosterlingen en Zuiderlingen
zijn bij de Zwarte Poort.

1080
02:14:52,814 --> 02:14:55,982
Hoeveel?
- Duizenden. Ledere dag meer.

1081
02:14:56,070 --> 02:15:00,481
Wie beschermt de noordelijke rivier?
- 500 Mannen uit Osgiliath.

1082
02:15:00,573 --> 02:15:04,357
Als de stad wordt aangevallen,
houden we 'm niet.

1083
02:15:06,077 --> 02:15:10,540
Saruman valt vanuit Isengard aan.
Sauron vanuit Mordor.

1084
02:15:12,500 --> 02:15:15,871
Het gevecht komt van twee fronten
op de mannen af.

1085
02:15:15,963 --> 02:15:19,793
Gondor is zwak. Sauron zal
ons spoedig aanvallen.

1086
02:15:20,841 --> 02:15:23,382
En hij zal hard aanvallen.

1087
02:15:23,887 --> 02:15:27,931
Hij weet dat we de kracht ontberen
om hem te weerstaan.

1088
02:15:41,948 --> 02:15:47,236
Jullie schijnen ork-spionnen te zijn.
- Spionnen? Wacht nou 'ns even.

1089
02:15:47,325 --> 02:15:51,027
Als jullie geen spionnen zijn,
wie zijn jullie dan wel?

1090
02:15:56,420 --> 02:15:58,080
Vertel op.

1091
02:15:59,213 --> 02:16:01,670
Wij zijn Hobbits uit de Gouw.

1092
02:16:01,758 --> 02:16:05,625
Frodo Baggins is mijn naam
en dit is Samwise Gamgee.

1093
02:16:05,719 --> 02:16:08,295
Je lijfwacht?
- Zijn tuinman.

1094
02:16:09,725 --> 02:16:13,175
En waar is jullie
zich verschuilende vriend?

1095
02:16:13,269 --> 02:16:18,096
Dat rondzwervende schepsel.
Hij zag er nogal afstotelijk uit.

1096
02:16:19,482 --> 02:16:21,690
Er was niemand anders.

1097
02:16:25,571 --> 02:16:29,616
We vertrokken uit Rivendel
met zeven metgezellen.

1098
02:16:31,202 --> 02:16:33,872
Eén verloren we in Moria...

1099
02:16:35,333 --> 02:16:37,704
...twee waren er van mijn voIk...

1100
02:16:37,792 --> 02:16:40,829
...en er waren een Dwerg,
een Elf en twee Mensen.

1101
02:16:40,920 --> 02:16:44,870
Aragorn, zoon van Arathorn,
en Boromir van Gondor.

1102
02:16:49,929 --> 02:16:52,636
Ben jij een vriend van Boromir?

1103
02:16:54,059 --> 02:16:57,473
Ik beschouwde hem wel zo.

1104
02:17:04,317 --> 02:17:07,985
Het zal je verdriet doen te horen
dat hij dood is.

1105
02:17:09,197 --> 02:17:10,906
Dood?

1106
02:17:10,992 --> 02:17:13,032
Hoe? Wanneer?

1107
02:17:13,118 --> 02:17:16,284
Als één van zijn metgezellen,
hoopte ik dat jij me dat zou vertellen.

1108
02:17:16,372 --> 02:17:19,823
Als Boromir iets overkomen is,
zeg 't ons dan.

1109
02:17:22,753 --> 02:17:27,415
Zijn hoorn spoelde aan,
zo'n zes dagen geleden.

1110
02:17:28,634 --> 02:17:31,006
In tweeën gespleten.

1111
02:17:34,223 --> 02:17:37,472
Maar meer nog,
ik voel 't in mijn hart.

1112
02:17:39,602 --> 02:17:41,809
Hij was mijn broer.

1113
02:18:30,737 --> 02:18:32,858
Boromir!

1114
02:18:33,487 --> 02:18:35,611
Boromir!

1115
02:18:39,870 --> 02:18:43,820
Deze stad was eens het pronkstuk
van ons koninkrijk.

1116
02:18:43,917 --> 02:18:49,705
Vol licht, schoonheid en muziek.
En zo zal het weer zijn!

1117
02:18:52,382 --> 02:18:55,465
Laat het leger van Mordor
goed beseffen:

1118
02:18:55,550 --> 02:19:00,011
...nooit weer zal dit land in handen
van de vijand vallen.

1119
02:19:03,520 --> 02:19:08,976
De stad Osgiliath is opgeëist
door Gondor.

1120
02:19:10,567 --> 02:19:12,440
Voor Gondor!

1121
02:19:23,913 --> 02:19:28,206
Mooie toespraak. Prima en kort.
- Laat meer tijd over om te drinken.

1122
02:19:29,586 --> 02:19:33,037
Kom op met 't bier.
Deze mannen zijn dorstig.

1123
02:19:37,051 --> 02:19:42,047
Onthoud vandaag, broertje van me.
Vandaag is 't leven goed.

1124
02:19:46,726 --> 02:19:48,600
Wat?

1125
02:19:48,687 --> 02:19:50,644
Hij is hier.

1126
02:19:53,316 --> 02:19:56,436
Gunt ie ons nou geen moment rust?
- Waar is hij?

1127
02:19:56,528 --> 02:20:00,311
Waar is de parel van Gondor?
Mijn eerstgeborene?

1128
02:20:00,573 --> 02:20:02,648
Vader!

1129
02:20:07,164 --> 02:20:09,736
Je schijnt de vijand eigenhandig
verslagen te hebben.

1130
02:20:09,832 --> 02:20:12,833
Ze overdrijven. De overwinning
behoort ook Faramir toe.

1131
02:20:14,212 --> 02:20:17,378
Als 't aan Faramir lag,
was alles anders.

1132
02:20:18,006 --> 02:20:20,580
Moest jij de stad niet beschermen?

1133
02:20:20,678 --> 02:20:22,965
Dat had ik gedaan als we niet
met te weinigen waren.

1134
02:20:23,054 --> 02:20:24,879
Oh, te weinig?

1135
02:20:24,972 --> 02:20:28,754
Je laat de vijand binnen
en legt ze niets in de weg?

1136
02:20:29,602 --> 02:20:32,685
Je maakt wederom
weinig indruk op me.

1137
02:20:32,854 --> 02:20:35,061
Dat is niet mijn intentie.

1138
02:20:35,317 --> 02:20:38,648
U doet 'm tekort
en toch volgt hij u in alles.

1139
02:20:42,530 --> 02:20:44,025
Hij houdt van u.

1140
02:20:44,115 --> 02:20:48,694
Spreek me niet van Faramir. Ik weet
wat hij kan en dat is niet veel.

1141
02:20:48,786 --> 02:20:52,236
We hebben belangrijkere zaken
te bespreken.

1142
02:20:53,125 --> 02:20:56,080
Elrond van Rivendel heeft
'n bijeenkomst belegd.

1143
02:20:56,168 --> 02:20:58,660
En ik kan de reden wel raden.

1144
02:20:58,920 --> 02:21:03,135
Het gerucht gaat dat 't wapen
van de vijand gevonden is.

1145
02:21:04,885 --> 02:21:06,927
De Ene Ring.

1146
02:21:09,933 --> 02:21:14,262
Isildurs Vloek.
- In handen gevallen van de Elfen.

1147
02:21:14,855 --> 02:21:16,847
Iedereen zal 't opeisen:

1148
02:21:16,938 --> 02:21:20,772
...Mensen, Dwergen en Tovenaars.
Dat kunnen we niet toestaan.

1149
02:21:20,861 --> 02:21:23,266
Dat ding moet naar Gondor.

1150
02:21:24,320 --> 02:21:27,156
Het is gevaarlijk, ik weet 't.

1151
02:21:27,240 --> 02:21:30,608
De Ring zal altijd pogen de harten
te corrumperen van de minder sterken.

1152
02:21:30,700 --> 02:21:34,238
Maar jij bent sterk
en onze nood is hoog.

1153
02:21:34,832 --> 02:21:39,908
Het is ons bloed dat verspild wordt,
onze mensen die sterven.

1154
02:21:40,755 --> 02:21:45,050
Sauron wacht zijn tijd af.
Bouwt nieuwe legers op.

1155
02:21:46,008 --> 02:21:47,753
Hij zal terugkeren.

1156
02:21:47,845 --> 02:21:51,630
In dat geval zijn we niet bij machte
om hem te stoppen.

1157
02:21:51,725 --> 02:21:53,715
Je moet gaan.

1158
02:21:55,268 --> 02:21:58,104
En breng me deze machtige gift.

1159
02:21:59,607 --> 02:22:03,733
Mijn plaats is hier, bij mijn mensen.
Niet in Rivendel.

1160
02:22:03,818 --> 02:22:05,810
Spreek je je vader tegen?

1161
02:22:05,903 --> 02:22:09,521
Als er iemand naar Rivendel moet,
stuur mij dan.

1162
02:22:09,990 --> 02:22:11,864
Jij?

1163
02:22:11,952 --> 02:22:13,777
Ik begrijp 't.

1164
02:22:14,036 --> 02:22:19,031
Een kans voor Faramir, Kapitein van
Gondor, om z'n kwaliteiten te tonen.

1165
02:22:19,126 --> 02:22:20,997
Ik dacht 't niet.

1166
02:22:21,085 --> 02:22:23,923
Ik vertrouw deze missie slechts
aan je broer toe.

1167
02:22:24,007 --> 02:22:26,959
De enige die me niet zal teleurstellen.

1168
02:22:44,064 --> 02:22:47,103
Onthoud deze dag goed, broertje...

1169
02:23:05,420 --> 02:23:07,458
Kapitein Faramir.

1170
02:23:08,672 --> 02:23:10,916
We hebben de derde gevonden.

1171
02:23:22,438 --> 02:23:24,975
Je moet nu met me meekomen.

1172
02:23:35,784 --> 02:23:37,907
Daar beneden.

1173
02:23:51,675 --> 02:23:55,885
Op het betreden van de Verboden
Poel staat de doodstraf.

1174
02:24:05,269 --> 02:24:08,107
Ze wachten op mijn commando.

1175
02:24:12,151 --> 02:24:14,311
Zal ik schieten?

1176
02:24:14,570 --> 02:24:17,608
...de rots en poel,
zijn heerlijk koel...

1177
02:24:17,698 --> 02:24:21,647
...sappig zacht.
Onze enige wens...

1178
02:24:21,744 --> 02:24:25,576
...een vis te vangen,
zo sappig en zacht.

1179
02:24:33,047 --> 02:24:35,124
Wacht.

1180
02:24:35,843 --> 02:24:38,841
Dit schepsel is aan mij verbonden.

1181
02:24:39,261 --> 02:24:41,254
En ik aan hem.

1182
02:24:44,431 --> 02:24:46,511
Hij is onze gids.

1183
02:24:50,313 --> 02:24:53,933
Alstublieft, laat me
naar hem toe gaan.

1184
02:25:05,371 --> 02:25:07,575
Sméagol.

1185
02:25:08,040 --> 02:25:10,245
Hier is de meester.

1186
02:25:10,916 --> 02:25:12,911
Kom, Sméagol.

1187
02:25:15,338 --> 02:25:18,042
Vertrouw meester.
Kom.

1188
02:25:21,302 --> 02:25:24,256
Moeten we nu gaan?

1189
02:25:25,350 --> 02:25:30,306
Sméagol, je moet de meester
vertrouwen. Volg me. Kom.

1190
02:25:31,648 --> 02:25:33,390
Kom.

1191
02:25:35,774 --> 02:25:37,603
Kom, Sméagol.

1192
02:25:37,693 --> 02:25:41,276
Aardige Sméagol.
Toe maar. Kom dan.

1193
02:25:45,785 --> 02:25:47,743
Doe hem geen pijn!

1194
02:25:47,828 --> 02:25:50,614
Sméagol, verzet je niet.
Luister naar me.

1195
02:25:50,705 --> 02:25:52,830
Meester!

1196
02:26:17,191 --> 02:26:19,398
Dat is genoeg.

1197
02:26:23,153 --> 02:26:25,824
Waar leid je hen naartoe?

1198
02:26:27,117 --> 02:26:29,403
Geef antwoord.

1199
02:26:29,576 --> 02:26:31,984
Sméagol?

1200
02:26:36,346 --> 02:26:39,347
Waarom huilt het, Sméagol?

1201
02:26:42,102 --> 02:26:47,437
Wrede Mannen doen ons pijn.
Meester verraadde ons.

1202
02:26:48,399 --> 02:26:51,021
Natuurlijk deed ie dat.

1203
02:26:52,403 --> 02:26:59,022
Ik zei toch dat ie verraderlijk was.
Ik zei je toch dat ie vals was.

1204
02:26:59,617 --> 02:27:06,614
Meester is onze vriend. Onze vriend.
- Meester heeft ons verraden.

1205
02:27:06,874 --> 02:27:10,207
Nee. Dat zou hij niet doen.

1206
02:27:11,170 --> 02:27:13,662
Laat ons met rust!

1207
02:27:13,755 --> 02:27:18,500
Smerige, kleine Hobbitsen!
Zij stalen 'm van ons!

1208
02:27:20,802 --> 02:27:23,176
Wat stalen ze?

1209
02:27:24,599 --> 02:27:28,811
Mijn lieveling!

1210
02:27:33,689 --> 02:27:37,936
We moeten hier weg.
U moet gaan, nu.

1211
02:27:40,404 --> 02:27:43,156
U kan het.

1212
02:27:43,616 --> 02:27:47,151
Gebruik de Ring, meneer Frodo.
Alleen deze ene keer.

1213
02:27:47,244 --> 02:27:49,237
Doe hem om.

1214
02:27:49,454 --> 02:27:51,328
Verdwijn.

1215
02:27:52,624 --> 02:27:54,701
Ik kan het niet.

1216
02:27:56,670 --> 02:27:58,826
Je had gelijk, Sam.

1217
02:28:00,504 --> 02:28:03,921
Je probeerde het me te vertellen,
maar...

1218
02:28:07,555 --> 02:28:09,797
Het spijt me.

1219
02:28:14,310 --> 02:28:17,428
De Ring krijgt me in z'n macht, Sam.

1220
02:28:18,648 --> 02:28:22,017
Als ik 'm draag, dan vindt hij me.

1221
02:28:24,110 --> 02:28:26,351
Hij zal 't zien.

1222
02:28:27,616 --> 02:28:29,986
Meneer Frodo...

1223
02:28:34,538 --> 02:28:38,320
Dus dit is het antwoord
op alle raadselen.

1224
02:28:41,084 --> 02:28:44,417
Hier zit ik midden in de wildernis
met jullie...

1225
02:28:44,503 --> 02:28:48,998
...twee Halflingen en talloze
mannen onder mijn bevel.

1226
02:28:52,762 --> 02:28:55,964
De Ring van Macht voor het grijpen.

1227
02:29:05,984 --> 02:29:09,765
Een kans voor Faramir,
kapitein van Gondor...

1228
02:29:11,319 --> 02:29:14,191
...om zijn kwaliteiten te tonen.

1229
02:29:35,300 --> 02:29:37,091
Nee!

1230
02:29:40,097 --> 02:29:41,803
Hou op!

1231
02:29:41,888 --> 02:29:43,927
Laat hem met rust.

1232
02:29:44,056 --> 02:29:46,631
Begrijpt u het dan niet?

1233
02:29:47,811 --> 02:29:50,099
Hij moet hem vernietigen!

1234
02:29:50,187 --> 02:29:54,897
Daar gaan we naartoe, naar Mordor.
Naar de Vuurberg!

1235
02:29:56,194 --> 02:29:59,563
Osgiliath is aangevallen.
Ze vragen om versterking.

1236
02:29:59,656 --> 02:30:02,822
Alstublieft. Het is zo'n last.

1237
02:30:04,452 --> 02:30:06,775
Helpt u hem niet?

1238
02:30:07,954 --> 02:30:10,074
Kapitein?

1239
02:30:10,583 --> 02:30:13,072
Maak u gereed om te vertrekken.

1240
02:30:17,714 --> 02:30:20,666
De Ring zal naar Gondor gaan.

1241
02:31:33,365 --> 02:31:34,942
Hij leeft!

1242
02:31:35,033 --> 02:31:38,316
Waar is ie? Uit de weg!
Ik vermoord hem!

1243
02:31:39,202 --> 02:31:42,620
Jij bent de gelukkigste,
de meest geslepen...

1244
02:31:42,706 --> 02:31:46,868
...en de meest roekeloze man
die ik ooit gekend heb.

1245
02:31:47,921 --> 02:31:52,082
Wees gezegend, jongeman.
- Gimli, waar is de koning?

1246
02:32:00,512 --> 02:32:02,589
Je bent laat.

1247
02:32:05,518 --> 02:32:08,353
Je ziet er verschrikkelijk uit.

1248
02:32:48,598 --> 02:32:50,756
Een groot aantal, zeg je?

1249
02:32:50,850 --> 02:32:54,055
Heel Isengard is leeggelopen.
- Hoeveel?

1250
02:32:54,148 --> 02:32:56,434
Tienduizend op z'n minst.

1251
02:32:58,523 --> 02:33:00,603
Tienduizend?

1252
02:33:00,695 --> 02:33:03,978
Het is een leger met slechts één doel:

1253
02:33:05,655 --> 02:33:09,025
De vernietiging van
de wereld der mensen.

1254
02:33:10,326 --> 02:33:13,494
Ze zijn hier bij 't vallen
van de avond.

1255
02:33:18,209 --> 02:33:20,036
Laat ze maar komen.

1256
02:33:20,921 --> 02:33:24,038
Ledere man en jongen,
sterk genoeg om te vechten...

1257
02:33:24,130 --> 02:33:26,669
...dient zich voor te bereiden.

1258
02:33:35,350 --> 02:33:38,470
We beschermen de weg en
de poort van bovenaf.

1259
02:33:38,562 --> 02:33:41,765
Geen enkel leger sloeg ooit 'n bres
in de Helmsdijk...

1260
02:33:41,856 --> 02:33:44,180
...of zette 'n voet in de Hoornburg!

1261
02:33:44,274 --> 02:33:48,686
Dit is geen bende hersenloze orks.
Dit zijn Uruk-hai.

1262
02:33:49,235 --> 02:33:52,736
Hun pantser is dik en
hun schilden breed.

1263
02:33:54,283 --> 02:33:57,785
Ik heb vele oorlogen gevochten,
Meester Dwerg.

1264
02:33:57,870 --> 02:34:01,570
Ik weet hoe ik mijn eigen veste
moet verdedigen.

1265
02:34:08,421 --> 02:34:12,037
Ze zullen dit fort overspoelen
gelijk water over rotsen.

1266
02:34:12,132 --> 02:34:14,801
Sarumans horden zullen plunderen
en brandstichten.

1267
02:34:14,886 --> 02:34:17,043
Dat hebben we vaker gezien.

1268
02:34:17,512 --> 02:34:22,173
Gewassen kunnen opnieuw
worden gezaaid, huizen herbouwd.

1269
02:34:23,727 --> 02:34:28,221
Binnen deze muren
kunnen we ze trotseren.

1270
02:34:28,479 --> 02:34:31,730
Ze willen geen gewassen
vernietigen...

1271
02:34:31,816 --> 02:34:34,355
...maar mensen,
tot aan 't laatste kind toe.

1272
02:34:36,152 --> 02:34:38,397
Wat wil je dat ik doe?

1273
02:34:38,573 --> 02:34:42,486
Kijk naar mijn mannen.
Hun moed is flinterdun.

1274
02:34:43,828 --> 02:34:47,611
Als dit onze laatste strijd moet zijn,
dan wil ik...

1275
02:34:47,705 --> 02:34:51,289
...dat hun dood met eer herdacht wordt.

1276
02:34:55,670 --> 02:34:59,716
Stuur ruiters uit, mijn heer.
U moet om hulp vragen.

1277
02:35:03,971 --> 02:35:06,128
En wie komen er dan?

1278
02:35:06,599 --> 02:35:08,506
Elfen?

1279
02:35:08,598 --> 02:35:10,593
Dwergen?

1280
02:35:11,270 --> 02:35:15,133
Wij hebben niet zoveel geluk
met onze vrienden zoals jij.

1281
02:35:15,230 --> 02:35:17,769
De oude bondgenootschappen
zijn voorbij.

1282
02:35:17,857 --> 02:35:20,064
Gondor zal hulp bieden.

1283
02:35:20,151 --> 02:35:23,188
Waar was Gondor
toen de Westmark viel?

1284
02:35:23,738 --> 02:35:26,905
Toen onze vijanden
ons omsingelden?

1285
02:35:27,241 --> 02:35:29,069
Waar was Gon...

1286
02:35:31,789 --> 02:35:34,325
Nee, mijn heer Aragorn...

1287
02:35:35,292 --> 02:35:37,331
...we staan alleen.

1288
02:35:44,674 --> 02:35:47,959
Vrouwen en kinderen naar de grotten.
- We hebben tijd nodig...

1289
02:35:48,052 --> 02:35:50,923
Er is geen tijd. De oorlog is nabij.

1290
02:35:51,847 --> 02:35:53,554
Beveilig de poort.

1291
02:35:58,854 --> 02:36:01,344
Wij Enten waren niet betrokken...

1292
02:36:01,439 --> 02:36:04,474
...bij oorlogen
tussen Mensen en Tovenaars...

1293
02:36:04,566 --> 02:36:07,522
...gedurende heel lange tijd.

1294
02:36:09,364 --> 02:36:13,573
Maar nu, staat er iets op
het punt te gebeuren...

1295
02:36:13,657 --> 02:36:18,616
...dat in geen eeuwen is gebeurd.

1296
02:36:20,540 --> 02:36:23,908
Entmoet.
- Wat is dat?

1297
02:36:24,584 --> 02:36:27,254
Het is een bijeenkomst.

1298
02:36:28,589 --> 02:36:31,126
Een bijeenkomst van wat?

1299
02:36:49,190 --> 02:36:53,354
Beuk. Eik. Kastanje. Es.

1300
02:36:53,736 --> 02:36:57,518
Goed. Goed. Goed.
Velen zijn gekomen.

1301
02:37:05,579 --> 02:37:11,617
Nu moeten we beslissen of de
Enten ten strijde zullen trekken.

1302
02:37:25,765 --> 02:37:27,889
Doorlopen.
- Vlug.

1303
02:37:28,269 --> 02:37:30,721
Bij de muur wil ik versterkingen.

1304
02:37:30,810 --> 02:37:32,849
Ter ondersteuning van
de boogschutters.

1305
02:37:32,938 --> 02:37:35,347
Aragorn, je moet uitrusten.

1306
02:37:36,440 --> 02:37:39,063
Halfdood ben je niet erg nuttig.

1307
02:37:44,032 --> 02:37:47,366
Ik word met de vrouwen
naar de grotten gestuurd.

1308
02:37:47,453 --> 02:37:49,111
Dat is een eerzame taak.

1309
02:37:49,202 --> 02:37:53,912
Zorg voor de kinderen, eten bereiden
en voor de mannen zorgen? Hoezo eer?

1310
02:37:53,998 --> 02:37:57,699
Soms is 't tijd voor
dapperheid zonder eer.

1311
02:37:58,003 --> 02:38:00,956
Op wie zal uw voIk steunen
in 't beslissende stadium?

1312
02:38:01,047 --> 02:38:05,340
Laat me u vergezellen.
- Die order ligt niet in mijn macht.

1313
02:38:06,260 --> 02:38:08,881
Dat zegt u niet tegen de anderen...

1314
02:38:08,970 --> 02:38:13,264
...zij vechten met u omdat ze niet
van u gescheiden willen worden.

1315
02:38:14,057 --> 02:38:16,264
Omdat ze van u houden.

1316
02:38:23,568 --> 02:38:25,607
Het spijt me.

1317
02:39:30,959 --> 02:39:34,078
Boeren, hoefsmeden, staljongens.

1318
02:39:35,255 --> 02:39:37,710
Dat zijn geen soldaten.

1319
02:39:39,382 --> 02:39:41,838
De meesten hebben
te veel winters gezien.

1320
02:39:41,926 --> 02:39:43,552
Of te weinig.

1321
02:39:46,805 --> 02:39:51,218
Moet je ze zien. Ze zijn bang.
Je ziet het in hun ogen.

1322
02:39:56,524 --> 02:39:58,646
Dat zouden ze ook moeten zijn...

1323
02:39:58,775 --> 02:40:01,812
Driehonderd tegen tienduizend!

1324
02:40:03,445 --> 02:40:06,114
Ze hebben hier meer kans zich te
verdedigen dan in Edoras...

1325
02:40:07,196 --> 02:40:09,904
Ze kunnen dit gevecht niet winnen.

1326
02:40:10,701 --> 02:40:12,361
Ze zullen allen sterven!

1327
02:40:12,411 --> 02:40:14,453
Dan zal ik als één van hen sterven!

1328
02:40:21,005 --> 02:40:23,043
Laat hem gaan, jongen.

1329
02:40:23,130 --> 02:40:25,205
Laat hem maar.

1330
02:40:26,840 --> 02:40:31,917
Iedereen die 'n zwaard kan dragen,
is naar de wapenkamer gestuurd.

1331
02:40:36,600 --> 02:40:38,639
Mijn heer?

1332
02:40:40,564 --> 02:40:42,887
Wie ben ik, Gamling?

1333
02:40:46,442 --> 02:40:49,561
U bent onze koning, majesteit.

1334
02:40:53,324 --> 02:40:56,157
En vertrouw jij je koning?

1335
02:40:58,203 --> 02:41:00,826
Uw mannen, mijn heer...

1336
02:41:01,499 --> 02:41:05,245
...zullen u naar weIk einde
dan ook volgen.

1337
02:41:11,214 --> 02:41:13,540
Naar weIk eind dan ook.

1338
02:41:23,059 --> 02:41:26,179
Waar zijn het paard en de ruiter?

1339
02:41:26,647 --> 02:41:29,599
Waar is de hoorn die schalde?

1340
02:41:31,315 --> 02:41:35,444
Zij zijn voorbij gegaan als
de regen over de bergen.

1341
02:41:36,696 --> 02:41:39,567
Als de wind over de weide.

1342
02:41:43,493 --> 02:41:47,160
De dagen in het Westen zijn voorbij...

1343
02:41:48,081 --> 02:41:50,571
...voorbij de heuvels...

1344
02:41:52,544 --> 02:41:54,833
...de Schaduw in.

1345
02:42:02,511 --> 02:42:05,347
Hoe is het zover gekomen?

1346
02:42:27,326 --> 02:42:29,730
Ze zijn al uren bezig.

1347
02:42:30,328 --> 02:42:33,531
Er moet nu toch wel
iets besloten zijn?

1348
02:42:33,623 --> 02:42:36,491
Besloten? Nee.

1349
02:42:37,211 --> 02:42:44,624
We zijn net klaar met elkaar
goedemorgen te wensen.

1350
02:42:46,758 --> 02:42:49,844
Maar 't is al weer donker.

1351
02:42:50,097 --> 02:42:52,930
Zo lang mag 't niet duren.

1352
02:42:53,015 --> 02:42:55,470
Niet zo haastig.

1353
02:42:55,558 --> 02:42:58,098
De tijd dringt.

1354
02:43:00,895 --> 02:43:03,269
Naar de buitenste muur!

1355
02:43:21,413 --> 02:43:23,622
Geef me je zwaard.

1356
02:43:32,341 --> 02:43:34,085
Hoe heet je?

1357
02:43:34,176 --> 02:43:37,177
Haleth, zoon van Háma, mijn heer.

1358
02:43:38,515 --> 02:43:42,348
De mannen zeggen dat we de nacht
niet overleven.

1359
02:43:42,852 --> 02:43:45,638
Ze zeggen dat het hopeloos is.

1360
02:44:02,912 --> 02:44:05,699
Dit is een goed zwaard.

1361
02:44:06,329 --> 02:44:09,082
Haleth, zoon van Háma...

1362
02:44:13,211 --> 02:44:15,538
...er is altijd hoop.

1363
02:44:38,235 --> 02:44:41,566
Je hebt ons niet
't verkeerde pad gewezen.

1364
02:44:41,737 --> 02:44:45,355
Vergeef me. Ik had niet
moeten wanhopen.

1365
02:44:47,952 --> 02:44:51,071
Er valt niets te vergeven, Legolas.

1366
02:44:54,250 --> 02:44:57,782
Als we de tijd hadden,
liet ik dit op maat maken.

1367
02:45:00,422 --> 02:45:03,208
Het is 'n beetje krap rond de borst.

1368
02:45:08,762 --> 02:45:11,049
Dat is geen ork-hoorn.

1369
02:45:17,394 --> 02:45:19,637
Haal de koning.
Open de poort!

1370
02:45:53,596 --> 02:45:55,881
Hoe is dit mogelijk?

1371
02:45:56,305 --> 02:46:00,005
Ik breng 'n boodschap van
Elrond van Rivendel.

1372
02:46:00,100 --> 02:46:04,145
Ooit bestond er een bondgenootschap
tussen Elfen en Mensen.

1373
02:46:04,228 --> 02:46:07,645
Lang geleden vochten
en stierven we samen.

1374
02:46:10,526 --> 02:46:13,729
Wij komen dat bondgenootschap
eer bewijzen.

1375
02:46:21,909 --> 02:46:24,367
Je bent zeer welkom.

1376
02:46:29,209 --> 02:46:33,123
We zijn er trots op om nog één
keer naast de Mensen te vechten.

1377
02:47:06,493 --> 02:47:09,615
Je had 'n betere plek
uit kunnen kiezen.

1378
02:47:15,167 --> 02:47:19,249
Hopelijk houdt je geluk
stand vannacht, jong.

1379
02:47:25,260 --> 02:47:30,385
Je vrienden zijn bij je, Aragorn.
- Hopelijk overleven zij de nacht.

1380
02:48:30,193 --> 02:48:33,311
Toon ze geen genade...

1381
02:48:34,364 --> 02:48:37,697
...want die zullen jullie ook niet
ontvangen!

1382
02:49:11,605 --> 02:49:15,305
Wat gebeurt er?
- Zal ik 't je beschrijven?

1383
02:49:15,692 --> 02:49:18,610
Of zal ik 'n opstapje voor je zoeken?

1384
02:49:56,771 --> 02:49:58,680
Wacht!

1385
02:50:20,667 --> 02:50:22,460
Aldus begint het.

1386
02:50:27,966 --> 02:50:30,043
Klaar om te schieten!

1387
02:50:37,602 --> 02:50:42,059
Hun bepantsering is zwak
bij de nek en onder de arm.

1388
02:50:42,146 --> 02:50:44,518
Pijlen los!

1389
02:50:49,402 --> 02:50:51,395
Hebben ze iets geraakt?

1390
02:50:51,488 --> 02:50:53,277
Geef ze een salvo.

1391
02:50:53,739 --> 02:50:55,532
Vuur!

1392
02:51:11,380 --> 02:51:13,539
Stuur ze naar mij toe!

1393
02:51:32,022 --> 02:51:33,850
Ladders!

1394
02:51:33,942 --> 02:51:35,686
Mooi!

1395
02:51:41,447 --> 02:51:43,242
Zwaarden!

1396
02:52:22,822 --> 02:52:26,483
Legolas! Twee al!
- Ik zit op zeventien!

1397
02:52:26,864 --> 02:52:30,316
Een punt-oor zal mij niet de baas zijn!

1398
02:52:36,372 --> 02:52:38,081
Negentien!

1399
02:53:04,399 --> 02:53:06,227
Merry.

1400
02:53:10,028 --> 02:53:13,446
We zijn het zojuist eens geworden.

1401
02:53:24,041 --> 02:53:25,785
Ja?

1402
02:53:26,753 --> 02:53:30,499
Ik heb jullie namen
aan de Entmoet verteld...

1403
02:53:30,589 --> 02:53:34,669
...en we zijn het er over eens...

1404
02:53:35,969 --> 02:53:39,135
...dat jullie geen orks zijn.

1405
02:53:41,764 --> 02:53:44,090
Nou, dat is goed nieuws.

1406
02:53:44,184 --> 02:53:48,763
En Saruman? Zijn jullie over
hem tot een beslissing gekomen?

1407
02:53:48,938 --> 02:53:52,275
Nee, niet zo haastig,
Meester Meriadoc.

1408
02:53:52,360 --> 02:53:54,315
Haastig?

1409
02:53:55,153 --> 02:53:58,652
Onze vrienden daar hebben
onze hulp nodig...

1410
02:53:58,740 --> 02:54:01,941
...ze kunnen deze oorlog niet
in hun eentje uitvechten.

1411
02:54:02,034 --> 02:54:05,818
Oorlog? Ja.
Het gaat ons allen aan.

1412
02:54:06,122 --> 02:54:08,743
Boom, wortel en twijg.

1413
02:54:09,582 --> 02:54:13,365
Maar je moet begrijpen, jonge Hobbit...

1414
02:54:13,461 --> 02:54:20,377
...dat het lang duurt
om iets te zeggen in het oud-Ents...

1415
02:54:21,051 --> 02:54:25,180
...en we zeggen nooit iets...

1416
02:54:25,265 --> 02:54:29,095
...tenzij het de moeite waard is...

1417
02:54:29,183 --> 02:54:33,347
...om er heel lang over te doen.

1418
02:54:34,814 --> 02:54:37,270
Zeventien! Achttien!

1419
02:54:37,817 --> 02:54:39,725
Negentien!

1420
02:54:39,944 --> 02:54:41,770
Twintig!

1421
02:54:41,863 --> 02:54:43,772
Eenentwintig!

1422
02:54:53,664 --> 02:54:55,701
De toegangsweg!

1423
02:55:03,423 --> 02:55:05,499
Is dit alles?

1424
02:55:05,968 --> 02:55:08,882
Is dit alles wat je kan, Saruman?

1425
02:55:35,033 --> 02:55:37,406
Schiet hem neer, Legolas!

1426
02:55:39,957 --> 02:55:42,079
Dood hem!

1427
02:56:35,007 --> 02:56:36,914
Verdedig de poort!

1428
02:56:54,648 --> 02:56:57,055
Houd ze tegen! Houd stand!

1429
02:57:04,991 --> 02:57:06,735
Aragorn!

1430
02:57:10,743 --> 02:57:12,654
Gimli!

1431
02:57:22,590 --> 02:57:24,332
Aanvallen!

1432
02:58:00,707 --> 02:58:04,537
De Enten kunnen deze
storm niet bedwingen.

1433
02:58:05,380 --> 02:58:10,170
We moeten de dingen ondergaan
zoals we dat altijd hebben gedaan.

1434
02:58:10,257 --> 02:58:13,010
Hoe kan dat jullie beslissing zijn?

1435
02:58:13,093 --> 02:58:15,844
Dit is onze oorlog niet.

1436
02:58:16,929 --> 02:58:20,264
Maar jullie maken deel uit
van deze wereld!

1437
02:58:23,227 --> 02:58:25,267
Niet dan?

1438
02:58:29,190 --> 02:58:32,310
Jullie moeten helpen. Alsjeblieft.

1439
02:58:32,862 --> 02:58:35,269
Jullie moeten iets doen.

1440
02:58:35,863 --> 02:58:39,613
Je bent jong en dapper, Meester Merry.

1441
02:58:41,285 --> 02:58:47,157
Maar jouw rol in dit verhaal
is voorbij. Ga terug naar huis.

1442
02:58:57,550 --> 02:59:00,088
Misschien heeft Treebeard gelijk.

1443
02:59:00,178 --> 02:59:04,044
Wij horen hier niet, Merry.
Het is te groot voor ons.

1444
02:59:04,390 --> 02:59:07,224
Wat kunnen we uiteindelijk doen?

1445
02:59:09,352 --> 02:59:11,594
We hebben de Gouw.

1446
02:59:12,438 --> 02:59:15,274
Misschien moeten we naar huis gaan.

1447
02:59:16,860 --> 02:59:20,357
Het vuur van Isengard zal
zich verspreiden...

1448
02:59:20,446 --> 02:59:25,109
...en de bossen van Toekburg en
Bokkelburg zullen branden.

1449
02:59:28,786 --> 02:59:33,447
Alles dat eens groen en goed was
in deze wereld zal verdwijnen.

1450
02:59:35,292 --> 02:59:38,378
Er zal geen Gouw meer zijn, Pippin.

1451
02:59:57,563 --> 03:00:03,352
Aragorn! Trek je terug naar de Veste!
Haal je mannen daar weg!

1452
03:00:06,069 --> 03:00:07,898
Naar de Veste!

1453
03:00:11,908 --> 03:00:14,316
Trek je terug naar de Veste!

1454
03:00:14,579 --> 03:00:16,784
Haldir?
- Wat is er?

1455
03:00:16,995 --> 03:00:18,954
Naar de Veste!

1456
03:00:20,375 --> 03:00:23,624
Wat doen jullie nou?
Waarom houden jullie nu op?

1457
03:00:42,186 --> 03:00:44,678
Haldir!

1458
03:01:26,060 --> 03:01:28,052
Verdedig de poort!

1459
03:01:30,187 --> 03:01:32,097
Hou ze tegen!

1460
03:01:33,692 --> 03:01:36,608
Naar de poort. Trek je zwaarden!

1461
03:02:05,054 --> 03:02:07,259
Opzij!

1462
03:02:09,973 --> 03:02:12,760
We houden 't niet veel langer vol!

1463
03:02:18,648 --> 03:02:21,020
Hoe lang heeft u nodig?

1464
03:02:21,359 --> 03:02:23,895
Zo lang als je me kunt geven.

1465
03:02:23,985 --> 03:02:25,814
Gimli!

1466
03:02:27,196 --> 03:02:30,031
BaIken!
- Blokkeer de poort!

1467
03:02:45,548 --> 03:02:47,955
Kom op. We kunnen ze hebben.

1468
03:02:48,133 --> 03:02:50,173
Het is een flink eind.

1469
03:02:54,930 --> 03:02:56,805
Gooi me maar.

1470
03:02:57,893 --> 03:03:01,724
Pardon?
- Ik kan dat stuk niet springen! Gooi me!

1471
03:03:05,648 --> 03:03:10,027
Maar zeg 't niet tegen de Elf.
- Geen woord.

1472
03:03:25,874 --> 03:03:27,619
Stut de deur!

1473
03:03:27,710 --> 03:03:29,917
Volg me naar de barricade!

1474
03:03:30,005 --> 03:03:31,712
Geef rugdekking!

1475
03:03:34,883 --> 03:03:37,290
Hier nog één!
- Hoger!

1476
03:04:27,262 --> 03:04:29,424
Houd stand bij de poort!

1477
03:04:32,810 --> 03:04:35,598
Gimli! Aragorn!
Ga daar weg!

1478
03:04:40,484 --> 03:04:42,393
Aragorn!

1479
03:05:15,431 --> 03:05:17,425
Trek iedereen terug.

1480
03:05:18,267 --> 03:05:20,143
Trek ze terug.

1481
03:05:20,564 --> 03:05:23,598
Terugtrekken!

1482
03:05:25,984 --> 03:05:28,356
Ze komen er door!

1483
03:05:29,403 --> 03:05:32,237
Terugtrekken!

1484
03:05:33,490 --> 03:05:35,863
Naar binnen!

1485
03:05:49,212 --> 03:05:54,170
Ik zal jullie achterlaten bij
de westelijke grenzen van het woud.

1486
03:05:54,258 --> 03:05:59,468
Daar vandaan kunnen jullie
noordwaarts gaan naar jullie eigen land.

1487
03:06:04,642 --> 03:06:06,802
Wacht! Stop!

1488
03:06:11,357 --> 03:06:13,729
Draai om.

1489
03:06:13,818 --> 03:06:17,103
Draai om. Breng ons naar 't zuiden.
- Zuiden?

1490
03:06:17,195 --> 03:06:21,442
Maar dat zal jullie voorbij
Isengard brengen.

1491
03:06:22,202 --> 03:06:24,574
Precies.

1492
03:06:25,289 --> 03:06:28,821
We kunnen ongemerkt
langs Saruman glippen.

1493
03:06:28,916 --> 03:06:31,668
Hoe dichter bij 't onheil,
hoe verder weg van 't gevaar.

1494
03:06:31,751 --> 03:06:33,827
Dat verwacht ie nooit.

1495
03:06:35,711 --> 03:06:38,998
Dat vind ik niet logisch klinken.

1496
03:06:39,383 --> 03:06:43,509
Maar aan de andere kant,
jullie zijn erg klein.

1497
03:06:43,635 --> 03:06:46,043
Misschien heb je gelijk.

1498
03:06:48,058 --> 03:06:50,549
Op naar het zuiden dan.

1499
03:06:51,187 --> 03:06:54,518
Houd je goed vast,
kleine Gouwlingen.

1500
03:06:56,522 --> 03:07:00,140
Ik vind 't altijd prettig om
naar 't zuiden te gaan.

1501
03:07:00,235 --> 03:07:04,448
Op de één of andere manier voelt
het aan als heuvelafwaarts gaan.

1502
03:07:04,533 --> 03:07:08,609
Ben je gek? We worden gepakt.
- Nee, dat worden we niet.

1503
03:07:09,576 --> 03:07:11,784
Dit keer niet.

1504
03:07:18,544 --> 03:07:20,749
Kijk.

1505
03:07:21,211 --> 03:07:25,505
Osgiliath staat in brand!
- Dat moet Mordor zijn.

1506
03:07:26,509 --> 03:07:29,380
De Ring zal Gondor niet redden.

1507
03:07:29,971 --> 03:07:33,255
Hij heeft alleen de macht om te
vernietigen.

1508
03:07:33,348 --> 03:07:35,805
Laat me gaan.

1509
03:07:37,477 --> 03:07:39,682
Schiet op!

1510
03:07:42,608 --> 03:07:45,773
Faramir! Je moet me laten gaan!

1511
03:07:47,401 --> 03:07:50,652
Er is een kleine familie veldmuizen...

1512
03:07:50,740 --> 03:07:54,486
...die soms naar boven klimmen
en die me verschrikkelijk kietelen.

1513
03:07:54,575 --> 03:07:58,026
Ze proberen altijd ergens
te komen waar ze...

1514
03:08:08,714 --> 03:08:12,248
Veel van deze bomen
waren mijn vrienden.

1515
03:08:12,342 --> 03:08:17,134
Wezens die ik heb gekend toen
ze nog noot en eikel waren.

1516
03:08:18,224 --> 03:08:22,632
Het spijt me, Treebeard.
- Zij hadden hun eigen stem.

1517
03:08:24,519 --> 03:08:27,008
Saruman.

1518
03:08:27,353 --> 03:08:30,806
Een Tovenaar zou beter moeten weten.

1519
03:08:44,871 --> 03:08:49,164
Er bestaan geen vervloekingen
in het Elfs, het Ents...

1520
03:08:49,251 --> 03:08:53,461
...of in de talen der Mensen
voor dit verraad.

1521
03:08:55,046 --> 03:08:57,716
Kijk! De bomen bewegen.

1522
03:09:02,762 --> 03:09:04,755
Waar gaan ze naar toe?

1523
03:09:04,848 --> 03:09:08,298
Ze hebben 'n appeltje te schillen
met de orks.

1524
03:09:08,392 --> 03:09:11,975
Mijn bestemming vanavond
is Isengard...

1525
03:09:12,563 --> 03:09:14,722
...met rots en steen.

1526
03:09:40,337 --> 03:09:43,041
Kom, mijn vrienden.

1527
03:09:44,091 --> 03:09:47,839
De Enten trekken ten strijde.

1528
03:09:48,346 --> 03:09:53,635
Het is waarschijnlijk dat we
ons noodlot tegemoet gaan.

1529
03:09:55,558 --> 03:09:59,722
De laatste mars der Enten.

1530
03:10:48,358 --> 03:10:52,604
De orks hebben de oostelijke oever
ingenomen. Ze zijn met te veel.

1531
03:10:52,696 --> 03:10:55,399
Tegen de nacht zullen we onder
de voet gelopen zijn.

1532
03:10:57,365 --> 03:10:59,192
Meneer Frodo?

1533
03:10:59,284 --> 03:11:03,198
Hij roept hem, Sam.
Zijn Oog is bijna op me gevallen.

1534
03:11:03,289 --> 03:11:06,407
Houd vol, meneer Frodo.
Het komt goed.

1535
03:11:08,499 --> 03:11:12,713
...we moeten hier doorheen komen...

1536
03:11:13,671 --> 03:11:16,211
...wij samen...

1537
03:11:20,176 --> 03:11:22,669
Breng ze naar mijn vader.

1538
03:11:23,139 --> 03:11:27,135
Zeg hem dat Faramir
een machtig geschenk stuurt.

1539
03:11:28,558 --> 03:11:32,392
Een wapen dat ons lot
in deze oorlog zal doen keren.

1540
03:11:32,564 --> 03:11:35,768
Wilt u weten wat er
met Boromir gebeurde?

1541
03:11:36,025 --> 03:11:38,518
Waarom uw broer stierf?

1542
03:11:38,987 --> 03:11:41,392
Hij probeerde de Ring
van Frodo af te nemen.

1543
03:11:41,488 --> 03:11:45,320
Hij had gezworen hem te beschermen!
Hij probeerde hem te doden!

1544
03:11:45,409 --> 03:11:48,278
De Ring dreef uw broer
tot krankzinnigheid!

1545
03:11:48,369 --> 03:11:50,162
Kijk uit!

1546
03:12:01,173 --> 03:12:03,331
Meneer Frodo?

1547
03:12:04,968 --> 03:12:07,125
Ze zijn hier.

1548
03:12:09,890 --> 03:12:12,214
Ze zijn gekomen.

1549
03:12:14,810 --> 03:12:16,887
Nazgul!

1550
03:12:39,039 --> 03:12:41,531
Blijf hier. Blijf uit 't zicht.

1551
03:12:42,920 --> 03:12:44,994
Zoek dekking.

1552
03:13:02,561 --> 03:13:05,895
Het fort is ingenomen.
Het is voorbij.

1553
03:13:05,981 --> 03:13:09,812
Dit fort zou nooit veroverd kunnen
worden op uw manschappen.

1554
03:13:09,900 --> 03:13:13,686
Ze verdedigen 't nog steeds.
Ze zijn er voor gestorven.

1555
03:13:15,741 --> 03:13:17,897
Ze komen naar binnen!

1556
03:13:25,915 --> 03:13:30,245
Is er geen andere uitweg uit de grotten
voor de vrouwen en kinderen?

1557
03:13:32,631 --> 03:13:35,121
Is er geen andere uitweg?

1558
03:13:36,090 --> 03:13:39,627
Er is één doorgang.
Die leidt de bergen in.

1559
03:13:39,971 --> 03:13:42,924
Ze zullen niet ver komen.
De Uruk-hai zijn met teveel.

1560
03:13:46,893 --> 03:13:50,973
Zeg tegen de vrouwen en kinderen die
weg te nemen. Barricadeer de ingang!

1561
03:13:51,063 --> 03:13:53,389
Zo veel doden.

1562
03:13:54,567 --> 03:13:58,229
Wat kunnen Mensen doen
tegen zo veel blinde haat?

1563
03:14:02,572 --> 03:14:04,815
Rijd uit met mij.

1564
03:14:08,119 --> 03:14:10,327
Rijd uit en trotseer ze.

1565
03:14:10,665 --> 03:14:12,908
Voor dood en glorie.

1566
03:14:13,001 --> 03:14:14,991
Voor Rohan.

1567
03:14:15,710 --> 03:14:19,330
Voor uw volk.
- De zon komt op.

1568
03:14:24,552 --> 03:14:27,671
Kijk uit naar mijn komst bij het
eerste licht op de vijfde dag.

1569
03:14:27,763 --> 03:14:30,798
Bij zonsopgang... kijk naar het oosten.

1570
03:14:35,104 --> 03:14:37,223
Ja.

1571
03:14:39,149 --> 03:14:41,270
Ja!

1572
03:14:42,149 --> 03:14:46,646
De hoorn van Helm Hammerhand
zal in de Diepte klinken...

1573
03:14:47,864 --> 03:14:50,320
...nog één laatste keer.

1574
03:14:54,621 --> 03:14:58,915
Dit is het uur dat we samen
de zwaarden zullen trekken.

1575
03:15:06,213 --> 03:15:08,965
Stoutmoedigheid, kom tot ons...

1576
03:15:09,050 --> 03:15:13,128
...niet voor wraak en verderf
en bloeddorst.

1577
03:15:20,394 --> 03:15:22,633
Voorwaarts!

1578
03:16:10,604 --> 03:16:12,515
Gandalf...

1579
03:16:19,155 --> 03:16:21,693
Théoden staat alleen.

1580
03:16:23,326 --> 03:16:25,531
Niet alleen.

1581
03:16:25,870 --> 03:16:28,077
Rohirrim!

1582
03:16:32,958 --> 03:16:34,453
Éomer.

1583
03:16:34,544 --> 03:16:36,372
Voor de koning!

1584
03:18:05,878 --> 03:18:08,449
Een voltreffer. Precies raak.

1585
03:18:33,235 --> 03:18:35,560
Breek de dam!

1586
03:18:35,986 --> 03:18:38,775
Laat de rivier vrij.

1587
03:19:06,931 --> 03:19:09,255
Pippin, hou je vast.

1588
03:19:14,646 --> 03:19:17,685
Hou je vast, kleine Hobbits.

1589
03:19:59,104 --> 03:20:01,391
Wat doet u?

1590
03:20:09,570 --> 03:20:11,694
Waar gaat u naartoe?

1591
03:21:09,334 --> 03:21:11,325
Ik ben 't.

1592
03:21:13,086 --> 03:21:15,374
Het is uw Sam.

1593
03:21:19,634 --> 03:21:22,469
Herkent u uw Sam niet meer?

1594
03:21:40,194 --> 03:21:42,815
Ik kan 't niet, Sam.

1595
03:21:44,322 --> 03:21:46,565
Ik weet het.

1596
03:21:47,326 --> 03:21:49,780
'T Klopt allemaal niet.

1597
03:21:50,453 --> 03:21:53,952
We zouden hier niet eens moeten zijn.

1598
03:21:59,962 --> 03:22:02,287
Maar we zijn er wél.

1599
03:22:08,303 --> 03:22:13,723
Het is net als in die grote verhalen.
Diegene die er écht toe doen.

1600
03:22:15,060 --> 03:22:18,227
Vol duisternis en gevaar zaten ze.

1601
03:22:18,314 --> 03:22:23,934
En soms wilde je het einde niet weten,
want hoe kon 't einde gelukkig zijn?

1602
03:22:26,904 --> 03:22:30,318
Hoe werd de wereld ooit weer
zoals ie was...

1603
03:22:30,404 --> 03:22:32,565
...nadat er zo veel kwaad
was geschied?

1604
03:22:33,576 --> 03:22:36,943
Victorie! We hebben gezegevierd!

1605
03:22:37,244 --> 03:22:42,321
Uiteindelijk is 't een voorbijgaand
iets, deze Schaduw...

1606
03:22:42,916 --> 03:22:48,159
...zelfs de duisternis moet voorbijgaan.
Een nieuwe dag zal komen.

1607
03:22:48,380 --> 03:22:52,877
En wanneer de zon schijnt,
zal die nog helderder schijnen.

1608
03:22:54,218 --> 03:22:58,763
Dat waren de verhalen die je
bij bleven, die iets betekenden.

1609
03:22:58,849 --> 03:23:02,466
Zelfs als je te klein was
om te begrijpen waarom.

1610
03:23:02,601 --> 03:23:07,760
Maar ik denk, meneer Frodo,
dat ik het begrijp. Ik weet het nu.

1611
03:23:09,106 --> 03:23:13,319
Lieden in die verhalen hadden zat
kansen om terug te keren...

1612
03:23:13,403 --> 03:23:15,027
...maar deden 't niet.

1613
03:23:15,905 --> 03:23:18,313
Ze bleven doorgaan...

1614
03:23:18,407 --> 03:23:22,157
...omdat ze zich aan iets vastklampten.

1615
03:23:23,663 --> 03:23:26,946
Waar klampen wij ons aan vast, Sam?

1616
03:23:37,925 --> 03:23:42,052
Dat er nog iets goeds is
in deze wereld, meneer Frodo.

1617
03:23:42,136 --> 03:23:45,342
En dat is 't waard
om voor te vechten.

1618
03:24:11,498 --> 03:24:16,326
Ik denk dat we elkaar eindelijk
begrijpen, Frodo Baggins.

1619
03:24:16,626 --> 03:24:20,161
U kent de wetten van ons land,
en van uw vader.

1620
03:24:20,254 --> 03:24:23,042
Laat ze gaan
en uw leven is voorbij.

1621
03:24:27,345 --> 03:24:29,587
Het zij zo.

1622
03:24:31,473 --> 03:24:33,881
Laat ze vrij.

1623
03:24:45,443 --> 03:24:49,490
Blijf weg uit het woud
en blijf weg van de bomen.

1624
03:25:40,119 --> 03:25:44,162
Eindscore: 42.
- 42?

1625
03:25:45,081 --> 03:25:50,536
Niet slecht voor
'n puntorige Elfenprinsje.

1626
03:25:51,503 --> 03:25:55,549
Zelf deed ik 't niet slecht met 43.

1627
03:25:59,804 --> 03:26:02,969
43.
- Die was al dood.

1628
03:26:03,556 --> 03:26:05,300
Hij bewoog nog.

1629
03:26:05,392 --> 03:26:10,266
Omdat m'n bijl 'n gevoelige
zenuw bij 'm raakte.

1630
03:26:13,483 --> 03:26:17,480
Die ziet er niet blij uit, hè?
- Niet echt, nee.

1631
03:26:18,363 --> 03:26:22,146
Toch moet het uitzicht
daar heel mooi zijn.

1632
03:26:22,241 --> 03:26:28,241
'T Schijnt een hoogstaand onderkomen
te zijn. Met schijnbaar prima personeel.

1633
03:26:33,460 --> 03:26:36,209
Wat doe je?
- Niets.

1634
03:26:36,502 --> 03:26:40,037
Alles is weer bij 't oude.
- Nietwaar.

1635
03:26:40,631 --> 03:26:42,542
Ik rammel.

1636
03:26:42,635 --> 03:26:45,551
Ik wens je succes om hier
iets lekkers te vinden.

1637
03:26:45,636 --> 03:26:48,339
Dooie ratten en oud brood.

1638
03:27:12,202 --> 03:27:14,988
Sarumans voorraadkamer!

1639
03:27:17,248 --> 03:27:19,489
Niet te geloven.

1640
03:27:19,916 --> 03:27:21,956
Dat kan toch niet...

1641
03:27:22,585 --> 03:27:25,420
Reken maar.
- Langebroekblad.

1642
03:27:26,964 --> 03:27:29,752
Het beste pijpkruid uit
het Zuiderkwartier.

1643
03:27:29,842 --> 03:27:33,424
Perfect. Leder één vat.
Wacht.

1644
03:27:34,513 --> 03:27:37,964
Moeten we niet delen met Treebeard?
- Delen?

1645
03:27:43,355 --> 03:27:47,517
Dode planten, weet je nog?
Dat begrijpt hij vast niet.

1646
03:27:47,609 --> 03:27:50,445
Het zou familie van 'm kunnen zijn.

1647
03:27:51,444 --> 03:27:55,658
Ik begrijp het.
Niet te haastig.

1648
03:27:58,159 --> 03:28:00,649
Precies.

1649
03:28:28,980 --> 03:28:33,522
Dit is 't oude riool, onder
de rivier door naar de stadsgrens.

1650
03:28:33,606 --> 03:28:36,394
In de wouden daar vind je beschutting.

1651
03:28:36,486 --> 03:28:41,397
Kapitein Faramir, u heeft
uw kwaliteiten getoond.

1652
03:28:43,533 --> 03:28:45,609
De allerbeste.

1653
03:28:45,703 --> 03:28:51,076
De Gouw moet 'n prachtig land zijn,
waar tuinmannen hoog geëerd worden.

1654
03:28:52,708 --> 03:28:55,330
Welke weg nemen jullie vanuit 't
woud?

1655
03:28:55,420 --> 03:29:00,210
Gollem zegt dat er 'n pad is nabij
Minas Morgul, naar de bergen.

1656
03:29:01,259 --> 03:29:03,499
Cirith Ungol?

1657
03:29:06,553 --> 03:29:10,088
Heet dat zo?
- Nee.

1658
03:29:11,641 --> 03:29:14,313
Ja.
- Frodo...

1659
03:29:14,437 --> 03:29:19,310
...er schijnt iets gruwelijks te huizen
in de passen boven Minas Morgul.

1660
03:29:19,399 --> 03:29:22,732
Je kan die weg niet nemen.
- Het is de enige weg.

1661
03:29:22,820 --> 03:29:27,730
Meester moet naar Mordor,
dus we moeten 't proberen.

1662
03:29:30,326 --> 03:29:32,567
Ik moet wel.

1663
03:29:35,580 --> 03:29:39,532
Ga dan, Frodo.
Met de zegen van alle Mensen.

1664
03:29:39,628 --> 03:29:41,702
Bedankt.

1665
03:29:53,347 --> 03:29:57,557
Moge de dood je snel vinden
als je ze kwaad doet.

1666
03:30:09,903 --> 03:30:12,394
Kom op, doorgaan.

1667
03:30:14,866 --> 03:30:19,742
Meneer Frodo wilde niet dat ze
je pijn deden. Dat weet je toch?

1668
03:30:20,872 --> 03:30:24,656
Hij probeerde je te redden.
- Me te redden?

1669
03:30:24,794 --> 03:30:29,169
Dus je hoeft niet kwaad te zijn.
Vergeven en vergeten.

1670
03:30:29,253 --> 03:30:33,881
Nee, ik ben niet kwaad.
Gollem, Gollem.

1671
03:30:36,260 --> 03:30:38,551
Ja, meester.

1672
03:30:39,014 --> 03:30:40,721
Aardige Hobbits.

1673
03:30:40,806 --> 03:30:44,307
Heel netjes van je.
Echt heel netjes, Gollem.

1674
03:30:49,813 --> 03:30:55,151
Saurons woede zal verschrikkelijk
zijn, zijn vergelding snel.

1675
03:31:02,241 --> 03:31:05,528
De strijd om Helmsdiepte is voorbij.

1676
03:31:05,912 --> 03:31:10,290
De strijd om Midden-aarde staat
op het punt van beginnen.

1677
03:31:14,502 --> 03:31:18,452
En al onze hoop ligt nu
bij twee kleine Hobbits...

1678
03:31:18,966 --> 03:31:21,751
...ergens in de wildernis.

1679
03:31:25,555 --> 03:31:29,803
Ik vraag me af of we ooit in liedjes
of verhalen terecht zullen komen.

1680
03:31:29,892 --> 03:31:34,765
Ik vraag me af of mensen ooit zullen
zeggen: 'Vertel over Frodo en de Ring.'

1681
03:31:34,854 --> 03:31:38,223
Dan zeg ik, 'Ja! Dat is één van
mijn favoriete verhalen.'

1682
03:31:38,315 --> 03:31:42,530
'Frodo was erg moedig, ja toch, Pap? '
- 'Ja, m'n jongen...

1683
03:31:42,612 --> 03:31:46,775
...de beroemdste van alle
Hobbits. En dat zegt veel.'

1684
03:31:47,156 --> 03:31:51,867
Je hebt één van de hoofdrolspelers
weggelaten, 'Sam de Dappere'...

1685
03:31:51,955 --> 03:31:54,525
...ik wil meer over Sam horen.

1686
03:31:58,960 --> 03:32:02,578
Frodo zou niet ver gekomen
zijn zonder Sam.

1687
03:32:03,214 --> 03:32:07,507
U moet me niet zo plagen,
meneer Frodo. Ik meende 't.

1688
03:32:08,428 --> 03:32:10,918
Ik ook.

1689
03:32:18,602 --> 03:32:21,009
'Sam de Dappere.'

1690
03:32:25,691 --> 03:32:27,600
Sméagol?

1691
03:32:30,030 --> 03:32:33,978
Meester. Meester zorgt voor ons.

1692
03:32:35,910 --> 03:32:39,110
Meester doet ons geen pijn.

1693
03:32:39,203 --> 03:32:42,122
Meester heeft zijn belofte gebroken.

1694
03:32:42,207 --> 03:32:46,073
Vraag 't Sméagol niet.
Arme, arme Sméagol.

1695
03:32:47,252 --> 03:32:50,088
Meester heeft ons verraden.

1696
03:32:50,505 --> 03:32:53,377
Slecht. Verraderlijk. Vals.

1697
03:32:53,593 --> 03:32:57,721
We zouden z'n smerige,
kleine nek moeten omdraaien.

1698
03:32:57,806 --> 03:33:01,589
Dood hem! Dood hem!
Dood ze allebei!

1699
03:33:02,182 --> 03:33:05,680
En dan pakken we de lieveling...

1700
03:33:05,893 --> 03:33:08,767
...en zijn wij de meester!

1701
03:33:10,440 --> 03:33:15,482
Maar de dikke Hobbit, hij weet 't.
Ogen die altijd kijken.

1702
03:33:15,904 --> 03:33:18,987
Dan steken we die er uit.

1703
03:33:19,532 --> 03:33:23,481
Steken z'n ogen er uit
en laten 'm kruipen.

1704
03:33:23,826 --> 03:33:26,663
Ja. Ja. Ja!

1705
03:33:27,916 --> 03:33:32,410
Dood ze allebei.
- Ja. Nee! Nee!

1706
03:33:33,796 --> 03:33:36,712
Het is te riskant.
Te riskant.

1707
03:33:39,302 --> 03:33:42,800
Waar is ie? Hé, Gollem?
Waar ben je?

1708
03:33:43,471 --> 03:33:47,967
We kunnen het haar laten doen.

1709
03:33:49,934 --> 03:33:53,386
Ja. Zij zou het kunnen doen.

1710
03:33:53,981 --> 03:33:58,024
Ja, lieveling, zij zou 't kunnen.

1711
03:33:58,820 --> 03:34:03,609
En dan pakken we 'm
als ze dood zijn.

1712
03:34:05,909 --> 03:34:08,861
Als ze dood zijn.

1713
03:34:13,040 --> 03:34:16,905
Kom, Hobbits. We hebben
nog 'n lange weg te gaan...

1714
03:34:17,000 --> 03:34:20,784
...Sméagol wijst jullie de weg.
Volg mij.