Kijk op iptvmulti.nl geweldig tvaanbod! 79,95 TV-VOD-SERIES 1JAAR STABIEL!!
BERLIJN, DUITSLAND
Je hebt me niet wakker gemaakt.
Je sliep. -Omdat je niet met me wilt ontbijten.
Ik heb 'n ei voor je. Ik wil je dus wel zien.
Thee of koffie?
Blijft 'n vrouw ooit lang genoeg om te ontdekken wat er in je omgaat?
Wat doe je vanavond? -Ik heb met m'n dochter afgesproken.
Dochter? Over haar praat je niet veel
O, nee?
Ze was 'n jaar in het buitenland.
Zei je thee?
Ik ga.
Veel plezier met je dochter.
NEUSTADT, WEST-DUITSLAND 1958
Hé. Jij daar.
Voeten.
Hé, knul.
Omhoog.
Het is goed.
Waar woon je?
Het is hier vlakbij.
Het gaat nu wel. Dank u.
Tot ziens.
Pas goed op jezelf.
Ik maak me zorgen om hem. Hij ziet er vreselijk uit.
Een dokter is niet nodig, zei hij.
Wel. -Een dokter is niet nodig.
Peter.
We gaan hier niet over ruziën.
Help me even. Hoe oud ben je nu?
Michael is 15.
Het is roodvonk.
Hij moet maanden in bed blijven.
Geïsoleerd.
Emily, ga weg. Het is besmettelijk.
Hoe voel je je?
Beter.
Ik moet nog wat zeggen. Toen ik ziek werd, hielp 'n vrouw me.
Hielp ze je?
Ze heeft me naar huis gebracht.
Heb je haar adres?
Ik heb bloemen om u te bedanken.
Leg ze maar in de gootsteen.
Ik heb drie maanden in bed gelegen. -Ben je nu beter?
Ja. Dank u.
Ben je altijd al zwak geweest? -Nee. Ik ben nog nooit ziek geweest.
Het is vreselijk saai.
Je hebt niets te doen.
Ik had niet eens zin om te lezen.
Nogmaals bedankt.
Wacht.
Ik loop mee. Ik moet naar m'n werk.
Wacht in de hal, ik kleed me om.
Er staan nog twee emmers. Vul ze en breng ze naar boven.
Je ziet er belachelijk uit. Kijk 's naar jezelf, knul.
Zo kun je niet naar huis.
Trek je kleren uit. Ik laat het bad vollopen.
Ga je altijd in bad met je broek aan?
Het is oké. Ik zal niet kijken.
Ik haal 'n handdoek voor je.
Daarom kwam je dus terug.
Je bent zo mooi.
Waar heb je het over?
Kijk me aan, knul.
Langzaam.
Je hebt je moeder overlast bezorgd. -Hoe vaak nog? Ik zei dat 't me speet.
Ze was bang. -Ik ben verdwaald. Daarom was ik laat.
Mag ik nog wat? -Hoe kun je verdwalen in je eigen stad?
Ik kwam op het sportveld terecht. -Dat is de andere kant op.
Hij liegt. -Hij liegt niet.
Michael liegt nooit.
Pa, ik wil morgen weer naar school. -Nog drie weken, zegt de dokter.
Ik ga. -Peter.
Zo?
Ja.
Niet zo snel.
Het is goed.
Doe dat nog eens.
Hoe heet je?
Wat?
Hoe heet je?
Waarom wil je dat weten?
Ik ben hier al drie keer geweest.
Ik wil weten hoe je heet. Wat is daar mis mee?
Niets, knul.
Daar is niets mis mee.
Ik heet Hanna.
Je keek zo achterdochtig.
Hoe heet je, knul? -Michael.
Ik vrij dus met een Michael.
Het idee van geheimhouding staat centraal in de Westerse literatuur.
Het hele idee van karakter wordt gedefinieerd door mensen...
…die bepaalde informatie hebben die ze om verschillende redenen...
…soms pervers, soms nobel...
…beslist niet onthullen.
Je vertelt nooit wat je hebt geleerd.
Geleerd?
Op school.
Leer je talen?
Welke talen?
Latijn.
Zeg eens wat in het Latijn.
Quo, quo scelesti ruitis? Aut cur dexteris aptantur enses conditi?
Dat is Horatius.
Het is prachtig.
Wil je ook wat Grieks?
Oi men ippeon stroton oi de pesedon ego de ken otto tis eratai.
Het is prachtig.
Hoe weet je dat?
Als je geen idee hebt wat het betekent?
Wat leer je bij Duits? -We bestuderen 'n toneelstuk.
Van Gotthold Ephraim Lessing. Ooit van 'm gehoord?
Het heet Emilia Galotti.
Je mag het lezen.
Ik luister liever naar jou. -Goed.
Eerste bedrijf. Eerste toneel.
Eén van de prinselijke vertrekken. De prins.
Ik ben niet erg goed.
Ga door.
Klachten, niets dan klachten.
Bestaat er meer in het leven dan werk?
Stel je voor dat mensen ons benijden.
Je bent er goed in, hè?
Goed waarin?
Voorlezen.
Wat is er grappig?
Ik vond mezelf nergens goed in.
Wat doe je? Wat is dit? Waarom deed je of je me niet kende?
Je zag me in het eerste rijtuig. Waarom zat je in het tweede?
Wat denk je dat ik deed? Waarom was ik daar, denk je?
Hoe moet ik dat weten?
Ik heb gewerkt. Ik wil in bad en ik wil alleen zijn.
Wil je weggaan, alsjeblieft?
Ik wilde je niet overstuur maken.
Dat kun je niet eens.
Daar beteken je te weinig voor.
Ik weet niet wat ik moet zeggen.
Ik ben nog nooit met 'n vrouw geweest.
We zijn vier weken bij elkaar.
Ik kan niet meer zonder je. Dat kan ik niet.
Ik ga al dood bij de gedachte.
Ik zat in het tweede rijtuig omdat je me misschien wilde kussen.
Vrijen in 'n tram, dacht je dat?
Is het waar wat je zei? Dat ik niets voor je beteken?
Vergeef je me?
Hou je van me?
Heb je 'n boek?
Ja. Ik heb er een meegenomen.
Wat is het?
De Odyssee van Homerus. M'n huiswerk.
We veranderen de volgorde.
Eerst voorlezen, knul.
Daarna vrijen we.
De Odyssee van Homerus.
Wat is een odyssee? -Een reis. Hij gaat op reis.
Goed.
Muze, bezing mij de man, de man van omwegen...
…die steeds uit koers raakte toen hij eenmaal Troje had geplunderd.
Kom hier.
Hij drukte haar hand op z'n lippen.
Ze was dood.
Niet meer te helpen. Het was niet meer nodig.
Ik snuffelde rond en zag 'n open plek zo groot als een slaapkamer...
…met rondom wingerds en er lag een man te slapen.
Jeminee, het was de oude Jim.
Ik dacht je wel in te halen zonder te hoeven roepen.
Maar toen ik dat huis zag werd ik steeds trager.
Lady Chatterly voelde z'n naakte vlees tegen zich aan...
…toen hij in haar kwam.
Hij was een ogenblikje stil in haar.. -Dit is walgelijk.
Hoe kom je daaraan?
Geleend van iemand op school.
Schaam je.
Ga door.
Biljoenen vervloekte zeepokken in een tyfoon. Het is water.
Wat had je dan verwacht?
Whisky. -Whisky, voor de drommel.
Whisky? Dat meent u niet, kapitein.
Genoeg voor vandaag, knul.
Ik vroeg me af... Denk je dat je 's vrij kunt krijgen?
We kunnen 'n tochtje gaan maken. -Wat voor tochtje?
Een fietsvakantie. Twee dagen maar.
Ik heb 'n gids. Ik weet de route al. Kijk.
Wat vind je ervan?
Volgens mij plan je graag, is het niet?
Ik ben niet bang.
Ik ben nergens bang voor.
Hoe meer ik lijd.….
… hoe meer ik liefheb.
Gevaar vergroot m'n liefde.
Het maakt het scherper, maakt het pikanter.
Ik ben de enige engel voor je.
Je zult het leven prachtig verlaten.
De hemel zal je terugnemen en zeggen:
Eén ding kan ons zo compleet maken.
En dat ding is liefde.
Pardon.
Weet u wat u wilt?
Wat neem jij?
Bestel maar. Ik neem wat jij neemt.
Twee aardappelsalade.
Ik hoop dat je moeder het lekker vond. -Ze vond het heerlijk.
Ik laat je zien waar we naartoe gaan.
Het is wel goed, knul.
Ik wil het niet weten.
Wat doe je?
Ik schrijf een gedicht. Over jou.
Mag ik het horen?
Het is nog niet af. Ooit lees ik het je voor.
Goedemorgen, Mr Berg. Zaal 6.
Gaat het wel, Michael?
Vlug. Je weet hoe ze is. -Tot straks.
Gaat u staan.
Gaat u zitten.
De verdachte alstublieft.
Ze komen eraan.
Goedemorgen, dames.
Heren, wees beleefd tegen de nieuwe leerlingen.
Ga maar zitten.
Ik ben Sophie. -Michael.
De Odyssee. Pak jullie boeken.
Het onderwerp zou 'thuiskomst' zijn. In feite gaat de Odyssee over 'n reis.
Thuis is een plek waar je van droomt.
Berg, we bestuderen Homerus, niet Sophie.
Heerlijk, hè? -Het wordt een heerlijke zomer.
Waarom ga je zo vroeg weg? -Doet hij altijd.
Moet je ergens heen? -Tot morgen.
Sorry dat ik laat ben.
Ik werd opgehouden op school.
Ik heb 'n nieuw boek.
De Dame met het Hondje.
Door Anton Tsjechov.
Een nieuw gezicht op de promenade. Een dame met een hondje.
Schmitz. Momentje.
Ik heb de rapporten over je gelezen. Uitstekend werk.
Je gaat op kantoor werken.
Dat is promotie. Gefeliciteerd.
We gaan weg.
Michael, we gaan. Kom.
Een verrassing voor je verjaardag.
Kom. Wat is er?
Het spijt me. -We dachten dat je het leuk zou vinden.
Ik heb iemand wat beloofd.
Michael, alsjeblieft.
De weerspiegeling van de sterren op de oever beefde en trilde.
O, knul. -Wat is er?
Hou op. -Wat is er nu weer?
Er is niets.
Het is niets.
Weet je...
…je vraagt nooit hoe het met mij gaat.
Dat zeg je nooit.
Ik ben toevallig jarig.
Ik ben jarig, dat is alles.
Je vraagt er nooit naar.
Wil je ruzie? -Ik wil geen ruzie. Wat is er met je?
Wat gaat jou dat aan?
Altijd op jouw voorwaarden. Alles.
We doen wat jij wilt. Altijd.
M'n vrienden gaven 'n feest voor me. -Waarom ben je dan hier?
Ga terug naar je feest. Wil je dat?
Ik moet altijd excuses aanbieden.
Niemand hoeft excuses aan te bieden.
Oorlog en Vrede, knul.
Nu moet je terug naar je vrienden.
Alles goed?
Het is 'm.
Geef de jongen wat te eten.
We wisten dat je uiteindelijk terug zou komen.
Mr Berg. Het is acht uur.
Uw dochter.
Julia.
Heb ik je niet laten wachten?
Ik was vroeg.
Welkom terug.
En, wat ga je doen?
Ik weet het niet. Ik vind het fijn weer in Berlijn.
Heb je je moeder gesproken?
Ik wilde weg, dat was alles. Het werd Parijs maar alles had gekund.
Weg van je ouders?
Ik weet dat ik lastig was.
Ik was niet altijd openhartig met je.
Dat ben ik met niemand.
Ik wist dat je afstandelijk was.
Ik dacht altijd dat het mijn fout was.
Julia…
Hoe erg kun je je vergissen?
Tot gauw. -Heel gauw.
Dag, pap.
Mensen voor het speciale seminar, blijf in deze zaal.
Professor Rohl komt zo.
RECHTENFACULTEIT HEIDELBERG 1966
Zo te zien zijn we een kleine groep.
Klein en exclusief.
Dit gaat een uniek seminar worden.
We beginnen met de leeslijst, heren.
Karl Jaspers.
En dames.
Het Duitse Schuldvraagstuk.
Zo, hier zit je dus.
Kom binnen.
Jij neemt je werk serieus.
Weet ik niet hoor.
Je bent een serieuze jongen.
Zo ben ik opgevoed.
En jij? Ben jij serieus?
Wil je vanavond echt werken?
Maar ik werk niet elke avond.
Tot morgen.
Hulp nodig?
Waarom al die politie? -Zorgen om die demonstranten.
Voor of tegen?
Beide.
Wat een circus.
Gaat u staan.
De fotografen moeten nu vertrekken.
De zitting is geopend. Gaat u zitten.
Ik wil eerst de verzoeken horen van de advocaten van de beklaagden.
Ze voeren aan dat beklaagden vrijgelaten kunnen worden tot uitspraak is gedaan.
Wil je 'n pen? -Heb ik.
Hanna Schmitz?
Heet u Hanna Schmitz?
Kunt u harder spreken?
Ik ben Hanna Schmitz.
Bent u geboren op 21 oktober 1922?
In Hermannstadt.
Bent u nu 43?
Ging u bij de SS in 1943?
Wat was de reden?
U werkte toen in de Siemens-fabriek.
U had net promotie gemaakt. Waarom ging u liever bij de SS?
Bezwaar. -Ik zal m'n vraag herformuleren.
Ik probeer erachter te komen of ze vrijelijk bij de SS ging.
Uit vrije wil.
Ik hoorde dat er banen waren. -Ga door.
Ik werkte bij Siemens toen ik hoorde dat de SS rekruteerde.
Wist u wat voor werk u moest doen?
Ze zochten bewakers.
Ik solliciteerde.
Werkte u eerst in Auschwitz?
Tot 1944.
Toen ging u naar 'n kleiner kamp bij Krakau.
Gaat het wel?
U bewaakte in 1944 de gevangenen bij de dodenmarsen naar het westen.
Wat vind je ervan?
Ik weet het niet.
Het was niet wat ik verwachtte.
Niet? In wat voor opzicht? Wat verwachtte je?
Ik vond het opwindend.
Opwindend? Waarom vond je dat?
Het is gerechtigheid.
Samenlevingen denken dat ze handelen naar de moraal...
…maar dat is niet waar. Ze handelen volgens de wet.
Je bent niet schuldig aan iets omdat je in Auschwitz werkte.
Er werkten 8000 mensen in Auschwitz.
Precies negentien zijn er veroordeeld en maar zes voor moord.
Om moord te bewijzen moet je opzet bewijzen.
Zo is de wet.
De vraag is nooit 'Was het verkeerd?' maar 'Was het wettig?'
En niet volgens onze wet.
Nee. Volgens de wet van die tijd.
Is dat niet... Wat?
… beperkt? -O, ja. De wet is beperkt.
Aan de andere kant vermoed ik...
… dat mensen die anderen doden wel weten dat het verkeerd is.
Miss Schmitz...
….kent u dit boek?
Delen ervan zijn hier al voorgelezen.
Het is van een overlevende. Een gevangene die het heeft overleefd.
Ilana Mather.
Ze was als kind in het kamp, hè? Ze was er met haar moeder.
In het boek beschrijft ze een selectieprocedure.
Aan het einde van een maand werken werden er 60 gevangenen geselecteerd.
Ze werden van het satellietkamp naar Auschwitz gestuurd. Klopt dat?
Ja, dat klopt.
Tot nu toe hebben alle verdachten ontkend deel uit te maken van dat proces.
Ik vraag het nu aan u.
Maakte u er deel van uit?
Ja.
U hielp dus bij het selecteren?
Geeft u dat toe?
Vertelt u me dan hoe die selectie plaatsvond.
Er waren zes bewakers.
We kozen elk tien mensen.
Zo deden we het elke maand.
We kozen er allemaal tien.
Deden de anderen het ook?
We deden het allemaal.
Ook al hebben ze het ontkend?
Het is gemakkelijker 'wij' te zeggen dan 'ik', nietwaar?
Besefte u niet dat u die vrouwen de dood instuurde?
Maar er waren nieuwelingen. Er kwamen steeds nieuwe vrouwen.
De oude moesten plaats maken.
Begrijpt u het wel?
We konden niet iedereen houden. Er was geen plaats.
Wat ik wil zeggen...
Ik zal het herformuleren.
Om plaats te maken, koos u vrouwen uit en zei u: jij en jij moeten dood.
Wat had u gedaan?
Had ik niet naar Siemens moeten gaan?
Miss Mather, ze zijn zover.
Ga nu maar.
Waar is Michael?
In uw boek beschrijft u de selectieprocedure.
Je moest werken en als ze je niet meer konden gebruiken...
…Stuurden ze je terug naar Auschwitz.
Zijn er hier mensen die selecteerden?
Ik wil dat u ze identificeert.
Kunt u ze aanwijzen?
Zij
En zij
Zij
En zij
Zij
En zij
Dank u wel. Gaat u verder.
Elke bewaker koos 'n aantal vrouwen.
Hanna Schmitz koos anders.
Hoezo anders?
Ze had favorieten.
Meisjes, meestal jong.
We hadden het er allemaal over.
Ze gaf ze eten en een slaapplaats.
's Avonds..
…vroeg ze hen bij haar. We dachten.… U kunt zich indenken wat we dachten.
Maar toen ontdekten we dat ze die vrouwen liet voorlezen.
Ze lazen haar voor.
Eerst dachten we dat deze bewaker gevoeliger was. Menselijker.
Ze was aardiger.
Ze koos vaak de zwakkeren. De zieken.
Het was bijna alsof ze ze beschermde.
Maar dan stuurde ze ze weg.
Is dat aardiger?
Ik wil nu verder gaan met de mars.
U en uw dochter moesten dus maanden lopen.
In de winter van 1944 werd ons kamp gesloten.
We moesten ergens anders heen. Maar het plan veranderde elke dag.
Vrouwen stierven in de sneeuw.
De helft stierf tijdens de mars.
M'n dochter zegt in haar boek:
Geen dodenmars, maar 'n dodengalop.
Vertel ons alstublieft over die nacht in de kerk.
We prezen ons gelukkig. We hadden 'n dak boven ons hoofd.
Gaat u door.
We kwamen aan in 'n dorp.
De bewakers namen de beste kamers. Ze namen het huis van de pastoor.
Maar ze lieten ons in de kerk slapen.
We werden gebombardeerd. Midden in de nacht.
De kerk werd geraakt.
De brand begon in de torenspits.
Daarna zagen we brandende balken.
Ze vielen op de grond.
Iedereen rende...
…rende naar de deuren.
Maar de deuren waren gesloten van buitenaf.
De kerk brandde af en niemand deed de deuren open?
Is dat correct?
Niemand.
Ook al verbrandde u allemaal?
Hoeveel mensen kwamen er om?
Iedereen kwam om.
Maar u overleefde het.
Dank u.
Ik dank u voor uw komst naar dit land om te getuigen.
Ik weet het niet.
Ik weet niet meer wat we hier doen. -Niet?
U wilt dat we denken als juristen maar dit alles is ook walgelijk.
Hoezo? -Het waren geen Duitsers, maar joden.
Wat proberen we te doen? -We proberen te begrijpen.
Zes vrouwen liet 300 joden verbranden. Wat valt er te begrijpen?
Vertel op. Wat valt er te begrijpen?
Ik geloofde in dit proces. Ik vond het geweldig. Nu vind ik het..
…een afleidingsmanoeuvre. -Een afleidingsmanoeuvre van wat?
Je laat zes vrouwen terechtstaan. Je zegt: 'Zij waren de schuldigen.'
Omdat 'n slachtoffer 'n boek schreef. Daarom staan zij terecht.
Weet je hoeveel kampen er waren?
Men zeurt maar over hoeveel men wist. Wie wist het? Wat wisten ze?
Iedereen wist het. Onze ouders, onze leraren.
Daar gaat het niet om.
Het gaat om: 'Hoe kon dit gebeuren?' Of. 'Hoe kon je daarna blijven leven?'
Duizenden.
Duizenden kampen. Iedereen wist het.
Neem nou die vrouw. -Welke vrouw?
Die vrouw naar wie je steeds kijkt. Sorry, maar dat is zo.
Ik weet niet welke je bedoelt.
Weet je wat ik zou doen?
Geef me het wapen...
…en ik schiet haar zelf neer.
Ik schiet ze allemaal neer.
Waarom maakte u de deuren niet os?
Ik heb het aan u allen gevraagd maar ik krijg geen antwoord.
De twee slachtoffers hier verdienen een antwoord.
Het SS-rapport. U hebt het allemaal.
Dit is geschreven en ondertekend door u allen na de gebeurtenis.
In het rapport beweert u allen dat u achteraf over de brand hoorde.
Maar dat is niet waar, hè?
Nou?
Het is niet waar.
Ik snap niet wat u vraagt.
Waarom maakte u de deuren niet los?
Dat is duidelijk.
De reden is duidelijk.
We konden het niet. -Waarom niet?
We waren bewakers.
We moesten de gevangenen bewaken.
We konden ze niet laten ontsnappen. -Juist.
Want dan zou u worden beschuldigd, misschien zelfs geëxecuteerd.
Wat dan?
Er zou chaos zijn ontstaan.
Hoe konden we de orde herstellen?
Het ging snel. De sneeuw. De bommen. In het hele dorp zag je vlammen.
Toen begon het gillen. Het werd steeds erger.
We mochten ze niet laten ontsnappen.
We waren verantwoordelijk voor ze.
U wist dus wat er aan de hand was. U had een keuze gemaakt.
U liet ze liever doodgaan dan te riskeren dat ze ontsnapten.
De andere beklaagden hebben u beschuldigd.
Kent u deze beschuldiging?
Ze zeggen dat u de leiding had.
Dat is niet waar. Ik was bewaker.
Zij had de leiding. -Natuurlijk wel.
Hebt u dit geschreven?
We bespraken wat erin moest staan. We schreven het samen.
Zij schreef het rapport. -Is dat waar?
Wel. -Doet het ertoe?
Zij schreef het. -Ik wil uw handschrift zien.
M'n handschrift?
Ik wil vaststellen wie het schreef. -Het is 20 jaar geleden.
Papier. Raadsman, komt u hier.
U vergelijkt 'n oud handschrift... -Raadsman, komt u hier.
Ik luister liever naar jou.
Het hoeft niet.
Ik heb het rapport geschreven.
Stilte alstublieft.
Je slaat seminars over.
Ik heb informatie over één van de beklaagden.
Iets wat ze niet toelaten. -Wat voor informatie?
Je weet dat het je morele plicht is om het aan het hof te vertellen.
Het is gunstig voor de beklaagde.
Het kan haar helpen.
Het kan de uitspraak beïnvloeden. Zeker het vonnis.
En? -Er is een probleem.
De beklaagde wil het geheimhouden.
Momentje alsjeblieft.
Wat zijn haar redenen?
Ze schaamt zich.
Waarvoor?
Heb je met haar gesproken? -Natuurlijk niet.
Waarom 'natuurlijk niet?'
Dat kan niet.
Dat kan ik niet doen.
Ik kan niet met haar praten.
Ons gevoel is volkomen onbelangrijk. Het gaat er alleen om wat we doen.
Als mensen als jij niet leren van wat mensen als ik is overkomen...
…wat is dan de zin van alles?
Schmitz.
Je hebt bezoek.
Stilte.
Gertrude Bauer.
Andreas Michael Springer.
Michael Berg.
Walter Scherling.
De tijd zit erop.
Kom je nog binnen?
Je hebt de tijd genomen.
Wat is er?
Waar ga je naartoe?
Sorry.
Ik slaap liever alleen.
Nazi. -Nazihoer.
Stilte in de zaal.
Stilte.
Gaat u staan.
Schuldig bevonden worden:
Rita Beckhart, Caroline Steinhoff...
…Regina Kroit, Angela Zeva en Andrea Lumen...
…aan medeplichtigheid aan moord in 300 gevallen.
Het hof bevindt schuldig:
Beklaagde Hanna Schmitz aan moord in 300 gevallen.
Het vonnis luidt als volgt:
Rita Beckhart, Caroline Steinhoff...
…Regina Kroit, Angela Zeva en Andrea Lumen...
…ieder een gevangenisstraf van vier jaar en drie maanden.
Hanna Schmitz:
Gezien uw bekentenis en uw speciale rol valt u in een andere categorie.
Het hof veroordeelt beklaagde Schmitz tot levenslange gevangenisstraf.
Waar gaan we naartoe? -Dat zeg ik je als we er zijn.
Je houdt van verrassingen, zei je. -Ik hou van verrassingen.
NEUSTADT, WEST-DUITSLAND 1976
Ze is gegroeid, hè?
Ik heb haar zo lang niet gezien. Hoe kan ik dat weten?
Het is mijn schuld. We hadden eerst moeten bellen.
Papa gaat in z'n eigen huis wonen.
Moeder, ik heb slecht nieuws.
Julia hebben we het al verteld.
Gertrud en ik gaan scheiden.
Je was niet op je vaders begrafenis maar je komt wel hiervoor?
Ik heb moeite met deze stad. -Was je zo ongelukkig?
Dat zei ik niet en bedoelde ik niet. -Wat dan?
Zit maar niet in over Gertrud. Ik zorg voor haar.
Ze is al officier van justitie, ze verdient dus veel meer dan ik.
Michael...
…Ik maak me geen zorgen om Gertrud.
Ik maak me zorgen om jou.
Muze, bezing mij de man, de man van omwegen...
…die steeds uit koers raakte toen hij eenmaal Troje had geplunderd.
215. Post.
217. Post.
1219-68215.
Nummer?
Maak open.
Testen. Een, twee, drie.
Testen, testen.
De Odyssee van Homerus.
Muze, bezing mij de man...
De Dame met het Hondje.
Door Anton Tsjechov.
Een nieuw gezicht op de promenade.
Een dame met een hondje.
Dimitri Gurov was al even in Yalta en hij keek uit naar nieuwe gezichten.
Hij zat in het paviljoen en zag een jonge vrouw lopen.
Een blonde jonge vrouw...
Ik wil een boek lenen.
Welk boek?
Hebt u De Dame met het Hondje?
Naam?
Hanna Schmitz.
De Dame met het Hondje.
De dame met het hondje.
Een, twee, drie, vier, vijf.
De dame met het hondje.
De.
BEDANKT VOOR HET LAATSTE KNUL.
IK VOND HET ECHT GOED.
Geen brief?
Geen brief. Tekenen.
STUUR ALSJEBLIEFT MEER ROMANS.
SCHILLER HEEFT EEN VROUW NODIG.
KRIJG JE MIJN BRIEVEN?
SCHRIJF.
Bent u Michael Berg?
Dank u dat u me belt. Hebt u m'n brief ontvangen?
Ik heb 'm hier.
Hanna Schmitz komt binnenkort vrij.
Ze zat meer dan 20 jaar gevangen.
Ze heeft geen familie. Geen vrienden.
U bent haar enige contact.
Ik hoor dat u haar niet opzoekt.
Nee, dat klopt.
Ze heeft straks een baan nodig. Ze moet ergens wonen.
Ze zal schrikken van deze wereld.
Ik kan het verder niemand vragen.
Als u geen verantwoordelijkheid neemt dan heeft Hanna geen toekomst.
Erg vriendelijk van u.
Dank u dat u me op de hoogte brengt.
Michael Berg? Louisa Brenner.
Hoe maakt u het? -We hadden u eerder verwacht.
Hanna heeft zich lang grootgehouden. Ze was erg doelgericht.
De laatste jaren was ze anders. Ze liet zich gaan.
Ik breng u meteen naar de kantine.
Ze zijn net klaar met de lunch.
Tafel vier.
Je bent groot geworden, knul.
Ik heb 'n vriend die kleermaker is.
Hij geeft je 'n baan.
En ik heb woonruimte voor je. Het is erg aardig. Klein, maar aardig.
Het zal je aanstaan.
Er zijn allerlei sociale activiteiten. Culturele dingen. Ik kan je aanmelden.
En de bibliotheek is dichtbij.
Lees je veel?
Ik word liever voorgelezen.
Dat is nu voorbij, hè?
Ben je getrouwd?
Ja, ik ben getrouwd.
We hebben 'n dochter.
Ik zie haar niet zo veel.
Ik zou haar graag vaker zien.
Het huwelijk hield geen stand.
Heb je vaak aan het verleden gedacht?
Met jou, bedoel je?
Ik bedoelde niet met mij.
Voor het proces dacht ik er nooit aan.
Het was niet nodig.
En nu?
Wat voel je nu?
Wat ik voel doet er niet toe.
Wat ik denk doet er niet toe.
De doden blijven dood.
Ik wist niet zeker wat je had geleerd. -Ik heb geleerd, knul.
Ik heb leren lezen.
Ik haal je volgende week op, goed?
Dat klinkt goed.
Het kan in stilte, of met veel ophef.
In stilte.
Goed, in stilte.
In stilte.
Pas goed op jezelf, knul. -Jij ook. Tot volgende week.
Ik kom Hanna Schmitz halen.
Ze heeft niet gepakt.
Ze was niet van plan om te gaan.
Een nieuw gezicht...
…op de promenade.
Een dame met een hondje.
Ze heeft 'n boodschap achtergelaten.
Een soort testament.
Ik lees het stuk voor dat u aangaat.
Er zit geld in het oude theebusje.
Geef het aan Michael Berg.
Hij moet het opsturen samen met de 7000 op de bank...
….naar de overlevende van de brand.
Het is voor haar.
Zij mag beslissen wat ze ermee doet.
Zeg Michael dat ik hem groet.
Miss Mather?
U bent Michael Berg. Ik verwachtte u.
Vertelt u me wat u naar de VS brengt.
Ik had 'n congres in Boston. -Bent u advocaat?
Uw brief intrigeerde me maar ik begreep 'm niet helemaal.
U was bij het proces? -Ja, bijna 20 jaar geleden.
Ik studeerde rechten.
Ik herinner me u en uw moeder heel goed.
M'n moeder is overleden in Israël.
Dat spijt me om te horen. -Gaat u verder.
Misschien hebt u gehoord dat Hanna Schmitz is overleden.
Ze heeft zelfmoord gepleegd.
Was ze een vriendin van u?
Een soort vriendin.
Het is eenvoudig.
Hanna was analfabeet.
Is dat 'n verklaring voor wat ze deed?
Nee. -Of een excuus?
Ze leerde zichzelf lezen in de gevangenis.
Ik stuurde haar bandjes.
Ze vond het altijd al fijn om voorgelezen te worden.
Begin met eerlijk tegen me te zijn. Begin daar tenminste mee.
Wat was de aard van de vriendschap?
Ik had een verhouding met Hanna.
Ik weet niet of ik u kan helpen.….
…en ik zou het ook niet willen.
Ik was bijna 16 toen het begon. De verhouding duurde een zomer.
Maar...
Maar wat?
Ik snap het.
En erkende Hanna Schmitz de invloed die ze op uw leven had?
Ze deed anderen ergere dingen aan.
Ik heb het nooit iemand verteld.
Men vraagt vaak wat ik in de kampen heb geleerd.
Maar de kampen waren geen therapie.
Waren het universiteiten, denkt u?
We gingen er niet heen om te leren.
Die dingen worden je heel duidelijk.
Wat vraagt u? Vergiffenis voor haar? Of wilt u zichzelf beter voelen?
Ga naar het theater als u catharsis zoekt.
Ga naar de literatuur. Ga niet naar de kampen.
Uit de kampen komt niets.
Niets.
Wat ze wilde...
Wat ze wilde was u haar geld nalaten. Ik heb het bij me.
Om wat mee te doen?
Wat u wilt.
Toen ik een meisje was had ik 'n theebusje voor m'n schatten.
Daar stonden cyrillische letters op.
Ik nam het mee naar het kamp maar het werd gestolen.
Wat zat erin? -Sentimentele dingen.
Haar van onze hond. Kaartjes voor de opera.
Het werd niet gestolen om de inhoud.
Het was het busje zelf dat kostbaar was.
Om wat je ermee kon doen.
Ik kan niets doen met dat geld.
Als ik het aan iets geef dat met de Holocaust te maken heeft...
…dan lijkt het 'n soort vergiffenis, en die kan ik niet geven.
Ik dacht aan 'n organisatie die alfabetisme bevordert.
Goed.
Is er een joodse organisatie?
Zou me verbazen als die er niet was. Er is n joodse organisatie voor alles.
Niet dat analfabetisme een joods probleem is.
Waarom zoekt u het niet uit? Stuur ze het geld.
Doe ik dat uit Hanna's naam?
Wat u wilt.
Ik hou het busje.
Dank u.
Waar gaan we naartoe? -Je houdt toch van verrassingen?
Ja. Ik hou van verrassingen.
Wie was ze?
Dat wilde ik je vertellen.
Daarom zijn we hier.
Vertel dan maar.
Ik was 15.
Ik ging van school naar huis.
Ik voelde me ziek.
En een vrouw hielp me.
GEBASEERD OP HET BOEK DE VOORLEZER
VAN BERNHARD SCHLINK
TVpiraat = iedereen TV voor weinig! 75EUR per jaar met videoclub en xxx.