Riverdale was jarenlang de 'stad met pit'.
Veilig. Onschuldig. Utopisch.
Maar na wat er gebeurd was...
viel de duisternis onder Riverdale niet te ontkennen.
Ongelijkheid, vooroordelen, angst zaaien.
Het borrelde naar de oppervlakte en kwam bijna tot ontploffing.
PROJECT MOLOCH VERIJDELD
Nu veranderde er iets.
Er was een nieuwe manier van denken nodig.
Directeur Featherhead trad terug van z'n geliefde functie.
Officieel 'om persoonlijke redenen'.
Maar ik heb gehoord dat hij anoniem werd aangewezen...
als medeplichtig aan burgemeester Blossoms Russische streken.
Nu het schoolhoofd is opgestapt...
zoekt de ouderraad een vervanger.
Hopelijk is deze wel geschikt.
Ja.
Gezien de recente onthullingen en na veel discussie...
besloten Mr en Mrs Cooper in Elm Street te blijven wonen...
als man en vrouw.
Maar Mr Cooper verhuist naar de slaapkamer in de kelder.
Een beslissing die Betty versteld deed staan.
Je weet nu hoe het zit.
Waarom ging je niet bij pap weg?
Toen je hoorde van z'n affaire met Mrs Muggs?
Ik wilde ons gezin niet kapotmaken vanwege zijn misstappen.
Dan hadden Polly en jij geen vader meer.
Waarom scheid je nu niet van pap?
Wat moet ik dan? Mijn leven is zo verweven met dat van je vader.
Dit is zijn huis.
De zender is niet van mij. Ik kan zelfs geen bankrekening openen.
En…
En als je gaat studeren?
Dan ben ik alleen.
Weet je wel dat ik...
nog nooit alleen geweest ben?
Ik woonde bij m'n ouders tot ik met je vader trouwde.
We zijn nog maar met z'n drieën, kinderen.
Mogen je idiote vader en moeder wegrotten in een Russische goelag...
voor de rest van hun ellendige levens.
Ik hoop dat Moloch je hoort, oma.
Ik wist dat er iets vreemds was aan mam en pap.
Nu is het aan ons...
om ervoor te zorgen dat de Blossoms als feniksen uit de as herrijzen.
Daar ben ik het helemaal mee eens.
Wees gerust, ik weet precies wat m'n eerste prioriteit zal zijn.
Wie gaat dit gekkenhuis runnen nu Featherhead weg is?
Ik wil niet vervelend doen, maar wat als het dr. Werthers wordt?
Er zijn vast betere kandidaten.
Zoals Kapitein Haak?
Of Godzilla?
Als ze m'n oom maar niet vragen.
Ik ken de perfecte kandidaat.
Maar de ouderraad geeft de doorslag.
Mam is voorzitter van de ouderraad.
Dat wordt niets.
Je moeder heeft ons al eens teleurgesteld.
Klopt, maar ik vind dat we haar nog een kans moeten geven.
Er is veel voor haar veranderd.
Ondertussen ga ik even langs bij die oude sok.
Ik wist het. Featherhead is net weg...
en u wilt z'n kantoor al inpikken.
Gaat u ons bestuderen als proefkonijnen...
of op ons experimenteren als een tweederangs dr. Moreau?
Helaas, Mr Jones. Ik wil geen schoolhoofd worden.
Nee, ik ga echt werk doen in Washington.
Ik ga jeugdcriminaliteit onderzoeken in de presidentiële commissie.
Ik richt me vooral op stripboeken en andere...
subversieve vormen van popcultuur.
Jeetje. Nou, de mazzel dan maar.
Wees maar niet bang.
M'n tribunaal blijft stripboeken reguleren.
Censureren, bedoelt u. - Nu ik het zeg...
dit is onze reactie op je nieuwste nummer.
We wijzen het af, om deze redenen.
Ik wens jou en je collega's van Pep Comics veel succes.
Zolang het nog bestaat.
Je kunt het nog steeds, Red.
Ik sta te trillen.
Echt waar.
Deze week moesten we On the Road lezen...
van de koning van de Beats, Jack Kerouac.
Dat zette alles voor me op een rijtje.
'Ik was verrast, zoals altijd...
door hoe makkelijk het was om weg te gaan.
En hoe goed het voelde.
De wereld stroomde opeens over van de mogelijkheden.'
Je hebt het echt te pakken. - Ik denk het wel.
Zo erg dat ik deze zomer het spoor op ga. Op reis.
Ik word een zwervende schrijver.
Ik spring op de trein, verken het land, slaap onder de sterren...
en schrijf over m'n ervaringen, wat er ook gebeurt.
Wat vindt je moeder ervan? - Die heeft er niets over te zeggen...
want ik doe het in de zomervakantie.
Nou…
Op de trein springen is niet 't beste basketbalkamp ooit, maar...
als jij het leuk vindt, moet je het doen, Arch.
Dus als afscheidscadeau heeft dr. Werthers 'Zip Comics' 42 afgewezen?
Om welke reden?
Het komt door het laatste verhaal, lijkt me.
'De komeet.' -Wat?
Maar dat verhaal is het helemaal. - Ja.
Gebaseerd op het verhaal van W.E.B. Du Bois.
Tabitha vertelde me erover.
Het is zo romantisch en filosofisch.
Er slaat een komeet in op New York...
en een man en vrouw worden verliefd.
Het probleem is dat het een zwarte man en een witte vrouw zijn.
Mr Fieldstone weet van niets. Hij zal er kapot van zijn.
Dat denk ik ook.
'De komeet' is een meesterwerk.
Het eerste wat ik dacht, was: dit zou een fantastische film zijn.
Nou...
als je Du Bois' vertegenwoordigers wilt bellen, heb ik hun gegevens.
Ik zeg het maar.
DE KOMEET
Mam. Dit is je kans om het goed te maken.
Omdat je niets deed toen ik je vroeg Emmett Till te rapporteren.
Ik weet dat je er spijt van hebt.
Mrs Cooper.
Toen Riverdale High geïntegreerd werd, werden er drie zwarte scholen gesloten.
En opeens werden tientallen goede leraren afgedankt.
Er is een geweldige leraar die het afgelopen jaar taxichauffeur is…
Ik wil graag helpen, maar de rest van de ouderraad…
Mam.
Zorg dat ze het begrijpen.
Riverdale staat op een keerpunt. Het is tijd voor een nieuw begin.
Goedemorgen.
Jullie hebben een moeilijk jaar gehad.
Het vorige schoolhoofd...
stond niet bepaald open voor verandering, voor nieuwe ideeën...
en had geen aandacht voor de behoeften van alle leerlingen.
Nou…
Laat me één ding duidelijk maken.
Ik ben er voor elke leerling.
Dat gezegd hebbende...
de uitdagingen die voor ons liggen, zijn enorm en systemisch.
Als je niet bijdraagt aan de oplossing, ben je deel van het probleem.
Ik daag jullie allemaal uit.
Wees aardig.
Wees fatsoenlijk.
Wees beter.
En nu aan het werk.
DIRECTEUR
Directeur Weatherbee? - Ja.
Ik ben Archie Andrews.
Ga zitten.
Wat kan ik voor je doen?
Er werkte hier ooit een geweldige lerares.
Ze werd ervan beschuldigd communist te zijn.
Ze werd ontslagen.
Ze heet Mrs Thornton. - Ik ken Edith Thornton heel goed.
Ze is een geweldige onderwijzeres.
Dat weet ik. Daarom hoopte ik dat…
Eens zien of ik dit goed kan maken.
Ik haal Edith terug.
Dat zou geweldig zijn, directeur.
Dank u. - Graag gedaan.
Hou je pompons vast, m'n lieve danseresjes...
want ik ben terug.
Dit is een privétraining voor Vixens.
Dochters van spionnen zijn niet welkom.
Directeur Weatherbee luidt een nieuw gouden tijdperk in...
en ik pleeg een coup om m'n Vixens terug te krijgen.
Evelyn, ik daag je uit voor een danswedstrijd.
De winnaar krijgt alles.
Ik weiger.
Dat is geen optie.
Jouw beurt.
Dit wordt een nieuw tijdperk voor de Vixens.
En daarom...
stap ik nu in het licht.
Ik heb verkering met Toni Topaz.
Als je daar problemen mee hebt...
mag je Evelyn achterna en in de container springen.
We steunen je volledig, Cheryl.
En wij willen ook…
In het licht stappen.
Mr Fieldstone, sorry dat ik het nu pas vertel.
Ik snap het wel.
'Afgewezen wegens gebrek aan traditionele Amerikaanse waarden.'
Weet je waar dat voor staat?
Ze willen niet dat een zwarte man en een witte vrouw iets krijgen.
Wat doen we nu? - Wat bedoel je?
We publiceren 't zonder hun zegel. Dat doen we.
We hopen er het beste van.
Daar hoopte ik al op.
Afhankelijk van de verkoop kunnen we de volgende keer…
Er komt geen volgende keer.
Nee, ik ben er klaar mee.
Dit is de beste strip die ik ooit gemaakt heb.
Het is een kunstwerk. Het staat echt ergens voor.
En dat tribunaal geeft er niets om.
Dus laat dit stripboek...
Peps laatste werk zijn.
Ik kan me niks beters voorstellen.
Ondertussen...
wil ik je iets vragen.
Wil jij het laatste hoofdartikel schrijven?
Zie het als onze grafrede.
Voor de laatste strip van Pep Comics.
Het was een eer, jochie.
Echt waar.
Nou…
Het was mooi zolang het duurde.
Jeetje. Hier zat ik op te wachten.
Wat heb je gekregen, schat?
TIENERMYSTIEK
Het eerste exemplaar van m'n boek.
Heb je een boek geschreven?
Je ouders zijn vast trots op je.
Hoi, Kev.
Wat doe jij hier? - Audrey zei dat je ziek was.
Ik kom wat noedels van Pop's brengen.
Wat aardig van je. Dat is…
Geweldig.
Coach Andrews?
Wat gebeurt hier?
Ik logeer ook in het motel en...
de douche in m'n kamer is kapot, dus ik mocht de zijne gebruiken.
Juist.
Wil je even binnenkomen?
Nee.
Ik kan maar beter gaan.
Mam?
Ik wil je iets laten zien.
Wat is er, Betty?
Ik heb een boek geschreven.
Jeetje. Ja.
Dat klopt. Ik zie dat je op de cover staat.
In ondergoed.
Ik wil heel graag dat je het leest.
Volgens de titel is het voor tieners. Waarom zou ik het lezen?
In een ideale wereld...
zou ik willen dat je trots op me zou zijn.
Maar je mag het ook gewoon lezen om me beter te leren kennen.
En als je mij beter leert kennen, leer je jezelf misschien ook beter kennen.
Wat fijn dat u terug bent, Mrs Thornton.
Geraldine heeft me je gedichten laten lezen.
Ik hoop dat je blijft schrijven.
Ja, hoor.
Deze zomer ga ik het spoor op.
Zoals alle Beat-schrijvers.
Ik wil er minstens één...
groot Allen Ginsberg-achtig gedicht uit zien te persen.
Dat is geweldig.
Dan zie je hoe de wereld buiten Riverdale is.
Precies wat je moet doen op dit moment in je ontwikkeling als dichter.
Clay.
Vertel eens. Heb je het verhaal 'De komeet' gelezen?
Natuurlijk. Meerdere keren zelfs.
Dat dacht ik al.
In dat geval...
hoe zou je het vinden om er een bewerking van te schrijven en te regisseren...
als een grote speelfilm?
Meen je dit?
Ik speel al jaren met een scenario-versie van 'De komeet'.
Dankzij Jughead heb ik contact gehad met Du Bois' agenten.
En de filmrechten lagen al jaren weg te kwijnen.
Ik heb ze opgepikt.
Ik dacht al dat je enthousiast zou zijn.
Veronica, ik geloof m'n oren niet.
Dit wordt een zware strijd.
Maar we kunnen wel de juiste acteur regelen.
Iemand als…
Sidney Poitier. - Sidney Poitier.
Precies. - Kun je hem bereiken?
Ik misschien niet, maar we kennen allebei iemand die dat wel kan.
Josie McCoy.
Maar, Clay…
Als we een grote ster als Sidney willen hebben...
moet je bewerking onmiskenbaar zijn.
Geen zorgen. Dat wordt het.
Waarom in de zomer? Ik ga meteen aan de slag.
Geweldig.
In dat geval wil ik een première in Cannes...
over een jaar of vijf.
Hoe klinkt dat?
Waarom kijk je zo sip?
Ik heb 't informatiepakket van Kamp Evans binnen.
M'n basketbalkamp.
Nou...
dat is toch geweldig?
Ze hebben de data omgewisseld en...
nu is het precies tijdens de maïsoogst op de boerderij.
Kun je de oogst niet een keer overslaan?
De maïs die we oogsten...
levert de boerderij de rest van het jaar geld op.
Ik kan het niet missen.
Ik moet blijven.
Dus ik kan dat basketbalkamp wel vergeten.
Nou...
vergeet dat maar.
Nee.
Maak je niet druk. Ik neem je plek in op de boerderij.
Hou op met die onzin, Andrews.
Je hebt andere plannen.
Mijn plannen zijn niet zo belangrijk als jou op de universiteit krijgen.
En prof worden.
En het land bewerken met m'n handen?
Teruggeven aan de aarde?
Erover schrijven terwijl je tegen een hooiberg leunt?
Dat is precies wat een Beat-schrijver moet doen.
M'n ouders kunnen je niet betalen.
En het is zwaar werk. - Reg.
Ik snap het.
Het hoort bij de ervaring.
Jij gaat naar kamp Evans. Ik neem het wel over in Duck Creek.
Slapen in je schuur, ukelele leren spelen, eten met je ouders.
Klinkt goed.
Bedankt, Archie.
Ik hou van je, Reg.
Ik ook van jou, Archie.
Mam?
Wat is er aan de hand?
Ik…
Ik heb je boek uit.
En ik ben sprakeloos.
Ik ben blij dat je het gelezen hebt.
Betty, je hebt een boek geschreven.
Een heel boek.
En je hebt gelijk.
Ik heb je beter leren kennen.
En al die...
geweldige, intelligente, veelbelovende jonge vrouwen.
Vol gedachten, angsten en problemen.
En dromen.
Ze hebben ambities.
Ja. Dat is waar.
En dan denk ik aan mezelf.
M'n grootste droom was Miss Riverdale worden.
Mam, je droomde ervan stewardess te worden.
Je wilde de wereld zien en fascinerende mensen ontmoeten...
en een fascinerend persoon zijn.
Ja, dat was...
een dwaze droom van een jong meisje, lang geleden.
Nee, mam.
Geen enkele droom is dwaas.
Je denkt dat het te laat voor je is, maar dat is niet zo.
Je kunt gelukkig zijn.
Alsjeblieft.
Geloof dat alsjeblieft.
De kans is groot dat je deze strip nooit in een kiosk zult zien.
Desondanks heeft Pep Comics besloten het uit te brengen.
We publiceren dit, ons laatste nummer, zonder goedkeuring.
Deze strip belandt dus waarschijnlijk op de vuilnisbelt of in een kampvuur.
Maar wij van Pep Comics buigen niet voor de on-Amerikaanse censuur...
die werd bedacht om verhalen als 'De komeet' in de kiem te smoren.
We hopen dat dit stripboek bij jullie terechtkomt.
Hopelijk zetten de verhalen je aan het denken.
En voel je je iets minder alleen.
Bij Pep Comics sluiten we af met de laatste boodschap:
Afbreken is makkelijker dan opbouwen.
Probeer een bouwer te zijn, geen sloper.
Geniet van deze bescheiden bewerking van 'De komeet'...
van de geweldige W.E.B. Du Bois.
Een man die ondenkbare tegenslagen kende...
en toch besloot dat het einde van de wereld geen uitgemaakte zaak was.
GA DOOR, JOCHIE
Er is altijd een kans op een betere, sterkere toekomst.
Namens iedereen van Pep Comics zeg ik adieu...
maar niet vaarwel.
We zien elkaar nog wel.
Tabitha?
Hoi. Wat doe jij hier?
Hoi, vreemdeling.
Jeetje. Wat fijn om je te zien.
Waar is je bril?
En wat doet die tv hier?
Jughead...
ik ben niet de Tabitha die met de NAACP door het land reist.
Ik ben de Tabitha die je...
bent vergeten.
Waar heb je het over?
Ga zitten.
Ik wil je iets laten zien.
Dit gaat over een klein stadje. - Is dit een kleuren-tv?
En over de mensen die er wonen.
Van een afstandje lijkt het op zo veel andere kleine stadjes…
Is dat mijn stem?
…over de hele wereld. Veilig. - Neem het in je op.
Fatsoenlijk. Onschuldig.
En dan leg ik alles uit.
Maar als je dichterbij komt, zie je de schaduwen eronder.
Onze stad heet Riverdale.
WELKOM IN RIVERDALE DE STAD MET PIT
Nou?
Ik herinner het me.
Ik weet alles nog.
Dat ik jou en de rest terugstuurde naar 1955...
om Riverdale te redden van de komeet van Bailey?
Terwijl jij en je vrienden aan het werk waren...
om deze tijdlijn minder duister, nihilistisch en hopeloos te maken...
probeerde ik de tijdlijnen te ontwarren die door elkaar waren gehaald.
Het multiversum herstellen.
Is het ons gelukt?
Ja.
Jullie deden het geweldig.
Al jullie aangeboren goedheid...
al jullie problemen hebben deze stad, deze wereld opnieuw vormgegeven.
En het wordt alleen maar beter.
Gaaf.
Te gek.
Ik neem aan dat het jou ook gelukt is?
Na veel pogingen...
besefte ik dat het onmogelijk zou zijn...
om alle tijdlijnen uit elkaar te halen...
dus ik heb er één tijdlijn van geweven.
Deze.
Ik gebruikte alle energie van alle andere tijdlijnen...
om deze te stabiliseren en versterken.
Geweldig.
Ja, inderdaad.
Maar...
nu het stabiel is...
kan ik...
niemand door de tijd verplaatsen.
Ik kan jullie niet terugsturen naar 2023.
Dus de anderen...
herinneren zich niets van alles dat eerder gebeurd is?
Ik kan ze niet door de tijd verplaatsen, zoals ik al zei, maar...
ik kan het ze laten zien.
Net als wat ik jou liet zien.
Dan kunnen ze beslissen...
of ze zich hun andere avonturen willen herinneren.
Laat ik 't zo noemen.
Dat ben ik ze verschuldigd.
Ik riep m'n vrienden weer bij elkaar.
Ik vertelde ze over de toekomst.
En dat we niet terug konden naar ons vorige leven...
maar dat zij ze wel konden herinneren als ze dat wilden.
Ze konden kiezen of ze die herinneringen wilden houden of vergeten.
Ik weet dat dit heftig is, dus ik laat het aan jullie over.
Als je interesse hebt, weet je me te vinden.
Ik vroeg me af of een van hen Tabitha's aanbod zou aannemen.
Jughead.
Ik heb 't kortste strootje.
Als dit echt is, kan het een mooi gedicht opleveren.
M'n eigen versie van 'Howl'.
Kom op.
In de toekomst heet dit binge-watchen.
Dit gaat over een stad.
Een klein stadje. En over de mensen die er wonen.
Van een afstandje lijkt het op alle andere kleine stadjes.
Ik was bokser.
Een gevangene.
Een footballspeler.
En ik was soldaat.
Net als m'n vader.
Ik was bij m'n vader.
Toen…
Toen ging hij weer dood.
Nou…
Ik heb de anderen beloofd alles te vertellen.
Wat ga je zeggen?
Geen idee.
Ik dacht dat ik pap nooit meer zou zien. Dus ik…
Daar ben ik blij om.
Maar ik weet niet of ze willen zien wat ik zag.
Maar als ze dat willen, weten ze me te vinden.
Jughead.
Archie vertelde wat je hem liet zien.
We willen zien wat Archie zag.
Samen.
Typisch B en V.
Dit gaat over een stad. Een klein stadje.
Fatsoenlijk. Onschuldig.
Maar als je dichterbij komt, zie je de schaduwen eronder.
Onze stad heet Riverdale.
Je had ons wat beter kunnen voorbereiden, Jughead Jones.
Er was...
zo veel duisternis...
in die wereld.
En m'n familie?
M'n vader was een moordenaar.
M'n zus...
is vermoord.
En toen...
kwam ze weer tot leven.
Jij en ik...
waren samen.
Ja.
En toen niet meer.
Ik had wat met Archie.
En ik...
heb m'n man vermoord, Chad.
En m'n vader.
Wat je nu gaat zien, is je verleden maar ook je toekomst.
Sommige dingen zullen schokkend zijn.
We kunnen het aan.
Soms herkennen jullie jezelf misschien niet eens.
Waar zijn Kevin en Julian?
Kevin vroeg of Clay in een van de tv-verhalen voorkwam.
Toen Betty zei van niet, wilde hij niet mee.
Toen Julian ontdekte dat hij maar een pop was...
wilde hij ook niet komen.
Maar de rest van ons wil zien hoe ons verleden was.
Klinkt goed.
Dit gaat over een stad. Een klein stadje.
Fatsoenlijk. Onschuldig.
Maar als je dichterbij komt, zie je de schaduwen…
Nu weten jullie het.
Hoe jullie levens waren voor de komeet.
Jullie avonturen, van wie je hield en wie je hebt verloren.
Het goede.
Het slechte.
De beer.
De vraag is, willen jullie dit voor eeuwig met je meedragen...
of vergeten jullie het liever?
Want daar kan ik voor zorgen.
Omdat ze een engel is.
Wat dat betreft, engel Tabitha…
Mag ik je 'engel Tabitha' noemen?
We hebben het er al over gehad.
We vroegen ons af...
of we misschien alleen de leuke dingen konden onthouden.
We vergeten de seriemoordenaars en superkrachten...
en Gargouille-koningen...
zodat we alleen de fijne momenten kunnen onthouden?
Zo werkt het niet.
Dat kan ik wel regelen.
Ik kan op een resetknop drukken...
en alleen de goede herinneringen delen.
Na alles wat jullie hebben meegemaakt...
verdienen jullie dat wel.
HUP BULLDOGS
Hé, wacht.
Loop je nu zomaar weg?
Wil je het einde niet zien?
Ik weet hoe het afloopt, en jij ook.
Blijf hier.
Dat kan niet.
Waarom niet?
Nou...
er is hier al een andere Tabitha, in dit universum.
En wat gebeurt er met haar?
Ze verhuist naar Chicago.
Ze gaat economie studeren en daarna rechten.
Ze zet zich in elk aspect van haar leven in voor burgerrechten...
voor de rest van haar leven.
Maar wij…
Des te meer reden om te blijven.
Dan wonen we samen.
We hadden een leven samen.
Was dat echt? - Natuurlijk was het echt.
Net zoals dit echt is. Het is allemaal gebeurd.
'ANGELS IN THE OUTFIELD' BINNENKORT
Herinner je je onze grootse date?
Voor het einde van de wereld.
We keken Titanic en hebben wat gegeten bij Pop's.
We hadden een gezin.
We werden samen oud. - Die tijdbel bestaat nog.
Hij beschermt ons en behoudt wat we hadden.
Maar vanaf nu?
Er is nog maar één weg vooruit.
En dat is goed, Jughead. Geloof me.
Balen dat je hiervoor moest sterven.
Maar ik ben niet gestorven.
Niet meer.
De komeet, het einde der tijden…
Dat zal niet meer gebeuren.
Daar hebben we voor gezorgd.
Klassieke tijdparadox.
Mag ik je een afscheidskus geven?
Jughead Jones, je kunt gedachten gelezen.
En in een oogwenk...
was engel Tabitha verdwenen.
Ze had ons het allermooiste geschenk gegeven:
onze herinneringen.
Bewerkt voor maximale vreugde.
De goede herinneringen. Die we voor altijd zouden koesteren.
Ik koos ervoor om me ook de duistere tijden te herinneren.
Als onofficiële geschiedschrijver van onze stad...
was dat mijn verantwoordelijkheid.
Maar toevallig...
was ik niet de enige die besloot alles te onthouden.
Betty ook.
Betty begreep dat we bestaan uit momenten van vreugde en pijn...
geluk en lijden...
duisternis en licht...
en alle littekens die we onderweg verzamelen.
Er had weer een kosmische verandering plaatsgevonden.
Of het zou gaan gebeuren.
Maar de weg was vrij voor het laatste hoofdstuk van het verhaal over ons stadje.
Dit verhaal kon maar één titel dragen…
'Vaarwel, Riverdale.'
VAARWEL, RIVERDALE
Ondertiteld door: Geert van den Elzen